AMD (ATi)’nin üzerine uzun süredir haberler çıkan ve spekülasyonlar yapılan yeni nesil DirectX 10 destekli grafik iÅŸlemcisi R600′ün üzerindeki çalışmaların son noktaya geldiÄŸi ÅŸu günlerde, üretici tarafında resmi bilgiler de gelmeye baÅŸladı. Bu bilgilerin bir bölümünü forumlarımızda gün yüzüne çıktıkları anda yazmıştık. Dailytech sitesi ise ATi’nin onayladığı resmiyet kazanmış R600 detaylarını bir baÅŸlık altında derlemiÅŸ gelin ÅŸimdi birlikte R600′ün ATi onaylı teknik özelliklerine birlikte bakalım.

Daha öncede belirttiÄŸimiz gibi, ATi’nin yeni amiral gemisi R600 tam bir transistör arsızı diyebiliriz. Güncel birçok iÅŸlemciden daha fazla transistöre sahip olan ATi R600′ün üzerinde 700 milyon transistör bulunuyor. KarşılaÅŸtırma yapmak gerekirse, R600′ün en azından ÅŸu an için en büyük rakibi olması muhtemel Nvidia’nın G80 grafik iÅŸlemcisi üzerinde 675 milyon civarı transistör bulunuyor. ATi’nin kendi içindeki transistör geliÅŸimine baktığımızda ise firmanın daha önceki bayrak taşıyı grafik iÅŸlemcilerinden R580 üzerinde 384 milyon, R520′de ise 320 milyon transistör bulunuyordu. 512-bit bellek veri yoluna sahip olan R600, bu özelliÄŸi ile rakip G80′nin 384-bit’lik veri yoluna karşı en azından kağıt üzerinde iddialı. Kağıt üzerinde iddialı diyoruz çünkü rakamlar ne kadar büyük ve iddialı olsa bile, örneÄŸin yüksek veri yolu nitelik bir mimari ile birleÅŸmedikten sonra açıkçası beklenilen sonuçları da veremeyebilir. ATi’nin bu konuda yaptığı çalışmaları gerçekten sır gibi saklaması performansa yönelik birçok bilginin spekülasyondan öteye gidememesine neden oluyor. Ayrıca, R600 aynı bir önceki Radeon X1950 serisinden olduÄŸu gibi kendi içinde GDDR4 ve GDDR3 kullanan modellere sahip olacak. Açıkçası geçen yılın son döneminde ATi’nin R600′ün tepe modellirinin tamamında GDDR4 bellek kullanacağınıa dair bilgiler de gelmiÅŸti fakat özellikle bellek üreticisi Samsung’un üretim kapasitesine yönelik beklediÄŸi rakamları tutturamamasından ve hala GDDR4 belleklerin üretim maliyetlerinin beklenilenin üzerinde olması gibi sebeplerden dolayı ATi’nin böyle bir yola gittiÄŸi hatta Nvidia’nın da G80′de GDDR4 bellek kullanmamasında bu sebeplerin etkili olduÄŸu söyleniyor. Zira aynı ATi’nin R580 grafik iÅŸlemcisinde olduÄŸu gibi Nvidia G80′nin mimarisininde GDDR4 bellek kullanımına yatkın olduÄŸu biliniyor.

15-21 Mart arasında Hannover Almanya’da yapılacak dünyanın en büyük biliÅŸim organizasyonlarından biri olan Cebit fuarında sahneye çıkacak olan ve takip eden süreçte satışına baÅŸlanacak R600′ün Cebit fuarından daha önce 11-13 Mart tarihleri arasında Hollanda’da 45 ülkeden gelen basın mensuplarına yönelik yapılacak toplantıda gün yüzüne çıkması ve kullanılan yeni mimarinin tanıtılması bekleniyor. ATi R600′ün güç vereceÄŸi modellerin daha önce X2800 serisi olarak piyasaya çıkacağı tahmin edilirken son gelen resmi bilgilere göre, R600 serisi yeni modeller Radeon X2900 serisi olarak piyasaya çıkacaklar. Ayrıca R600′ün tepe modeli olacak X2900XTX’e ait belirginleÅŸen bilgileri yine daha önce sizler ile paylaÅŸmıştık. ATi tarafından da doÄŸrulanan bu bilgilere göre, R600 tepe modeli X2900XTX’in iki farklı modeli olacak ki bunlar, perakende olarak satılacak “retai”l versiyonu ve “OEM” versiyonu.BildiÄŸiniz gibi iki modeli birbirinden ayıran temel farklılıklar, boyları ve kullanacakları soÄŸutma üniteleri olacak ki boy farkını da kullanılan soÄŸutma sisteminden kaynaklancağı biliniyor. Retail versiyonun boyunun 9,5 inç yani 24cm uzunluÄŸunda olacak ve anakart üzerinde çift slot kaplayacak. Kart üzerinde “Vapor Chambers” adı verilen üst seviye iÅŸlemcilerde de kullanılan özel bir soÄŸutma, OEM versiyonda ise daha yalın ve sessiz bir soÄŸutma kullanılacak ki zaten ATi’nin R600′ünün Nvidia G80′e göre piyasaya çıkış konusunda geç kalmasının en önemli sebeplerinden biri olarak ta firmanın ciddi ÅŸekilde alternatif soÄŸutma senaryoları üzerinde çalışması ve olabilecek en verimli ve ideal soÄŸutma ünitesini kullanmak istemesi olduÄŸu biliniyordu. ATi Radeon X2900XTX’in OEM versiyonu ise daha ÅŸimdiden boyu ile efsaneler arasına girmeyi baÅŸardı. Zira kart 12-inç yani 31,5 cm’lik boyu ile piyasada satılan birçok kasa ile uyumsuz olacağının sinyallerini ÅŸimdiden veriyor. Gerçi bu kartı almak isteyen ve uygun kasaya sahip olamayan kullanıcıların ekstra bir kasa alacak maddi potansiyele sahip olmaları düşünülebilir ama bu durum açıkçası Nvidia’nın çözümleri de dikkate alındığında ATi’ye eksi deÄŸer olarak ta geri dönebilir.

ATi Radeon X2900XTX’in üzerinde 512-bit bellek veri yolu ile birlikte 1GB GDDR4 bellek gelecek ki sadece bu iki donanımsal özellik bile birçok kullanıcının aÄŸzını ÅŸimdiden sulandırmaya baÅŸladı. BilindiÄŸi gibi referans tasarım Radeon X2900XTX’in üzerinde Samsung üretimi GDDR4 bellekler kullanılmakta. AMD (ATi) ilk etapta R600 tabanlı iki kartı piyasaya sürecek bunlar, Radeon X2900XTX ve Radeon X2900XT modelleri olacak ayrıca ilerleyen zaman ile birlikte firmanın X2900XL gibi bir modeli piyasaya sürmesi de planlar arasında yer alıyor. X2900XTX’in aksine X2900XT modeli GDDR3 bellekler ile gelecek ve X2900XTX’e göre doÄŸal olarak daha düşük saat hızlarına sahip olacak. Ayrıca referans tarasımlar açısından X2900XT modeli heatpipe (ısı boruları) kullanan ilk Radeon modeli olarak dikkatleri çekiyor.

Yine birçoÄŸunuzun bildiÄŸi gibi bir süre öncesine kadar sürücüler konusunda Nvidia’ya göre daha baÅŸarısız olduÄŸu hatta daha iyi kartlar üretmesine raÄŸmen sahip olduÄŸu donanımsal gücü sürücüler ile heba ettiÄŸi söylenen ATi, özellikle birkaç aydır sürücüler konusunda da ataÄŸa geçtiÄŸi dikkatli gözlerden kaçmamıştır. Nvidia’nın G80 tabanlı GeForce 8 kartlarına yönelik hala ciddi ÅŸekilde yaÅŸadığı Windows Vista uyumlu sürücüler konusunda ki sıkıntıların ATi tarafında açıkçası pek yaÅŸanmayacağı ifade ediliyor. Hatırlarsanız sene başında Level505 sitesininde gerçek olduÄŸunu iddia ettiÄŸi fakat tartışmaları hala devam eden R600 testlerinde kullandığı kartları ATi’nin Vista uyumlu sürücüler konusunda gerekli yeterlilik çalışmalarının yapılması için Microsoft’a yolladığı ilk örnek kartlardan biri olduÄŸu ifade edilmiÅŸti ki o zamanlardan ATi’nin Windows Vista uyumlu sürücüler konusunda ciddi mesafe kat ettiÄŸine dair de söylentiler çıkmaya baÅŸlamıştı. Ek olarak belirtelim, ATi Radeon X2900XT modeli için hedef aldığı sürücü Catalyst 8.36 olacak ve X2900XTX için WHQL destekli sürücülerin ise Mart içinde hazır olması bekleniyor.

Kartın açıklanan diÄŸer önemli özelliklerine baktığımızda, doÄŸal olarka R600 serisi Crossfire desteÄŸine de sahip olacak. X2900 serisinde dahili Crossfire köprüsü kullanılacak. Yakın zamanda X1900 serisinin güncel modellerinde kullanılmaya baÅŸlanan doÄŸal Crossfire desteÄŸi ve dahili köprü ile ATi ilk Crossfire sistemlerinde kullanılan dıştan kablo baÄŸlanstısını kaldırarak Nvidia’nın SLI teknolosine benzer CF yapısını devrye sokmuÅŸtu. Ayrıca Radeon X2900 serinde Crossfire sistem kurmak için herhangi bir master kart kullanmaya da gerek yok. Ãœst seviye iki kart alınarak rahatlıkla Crossfire sistem kullanılabilecek. Ayrıca tüm Radeon X2900 modelleri tek kablo üzerinde yüksek kalitede ses ve görüntü iletimi saÄŸlayan ve geleceÄŸin baÄŸlantı arabirimi olarak görülen HDMI’a doÄŸal destek verecekler. Gelelim en önemli konulardan birine, güç konnektörlerine. Daha önce haberlerini forumlarımızda da verdiÄŸimiz gibi Radeon X2900 üzerinde bir adet 6-pin ve bir adet te 8-pin’lik (2×4) VGA güç konnektörleri olacak. Kartın sahip olduÄŸu güç konnektörleri bazı güç kaynakları için ciddi sorun teÅŸkil edebilecek gibi görünüyor ama konnektörlerin 6-pin’lik güç kablolarına yöneli geri uyumluluÄŸa sahip olacakları ifade ediliyor.

ATi R600′ün güç vereceÄŸi kartların planlanan tarihlerde hazır olacağını ve firmanın tüm partnelerinin Cebit fuarında Radeon X2900 serisi kartlarını sergilecekleri bildiriliyor. Fakar Cebit fuarında aynı Nvidia’nın GeForce 8 lansmanında olduÄŸ gibi üreticiler ilk etapta referans tasarıma sahip Radeon X2900 modellerini sergileceyeckler fakat zaman ile birlikte özelleÅŸtirilmiÅŸ modellerde gün yüzüne çıkmaya baÅŸlayacaktır. Son olarak ÅŸunu da belirtelim, ATi’nin R600′ünün bu kadar geç kalmasının arkasında ki sebeplere baktığımızda, GDDR4 ve GDDR3 belleklerin kullanımınının yanı sıra alternatif soÄŸutma ve kart tasarımıları üzerinde çalışmalar, revize edilen silikonlar ve birçok yerde belirtilmese bile geçtiÄŸimiz aylarda tamamlanan satın alma süreci ile birlikte AMD çatısı altına giren ATi’nin yaÅŸadığı yeninden yapılanma süreci, R600′ün bugünlere kadar kalmasında ki en önemli sebepler arasında gösterilebilir. Åžimdi ise ATi R600 tabanlı Radeon X2900 serisi artık hiç olmadığı kadar yakın bunu firmanın kartlar hakkında konuÅŸmaya baÅŸlamasında da anlayabiliyoruz, bakalım R600 beklentileri karşılayabilecek mi, hep birlikte göreceÄŸiz.

Not: ATi tarafında kartların saat hızları hakkında yapılmış herhangi bir açıklama yada doğrulama şu an için bulunmuyor. Fakat kartların kesinleşmiş saat hızlarının bu ayın sonuna doğru netleşmesi bekleniyor.

Kaynak: www.donanimhaber.com