Babil’in Asma Bahçeleri

5617_babilin_asma_bahceleri-3Babil’in Asma Bahçeleri, dünyanın 7 harikasından biri olarak gösterilmektedir; ancak bulunduğu yer, net bir şekilde ortaya konulamamaktadır. Genel kanı ise, Irak’ın Babil ismiyle geçmiş dönemde tanınmış, bugünün Hillah yakınlarında söz konusu bahçenin yer aldığı iddia edilmektedir. Çoğu kaynakta, bahçelerin 2. Kral Nebukadnezar ile ilişkilendirildiği görülse de, bahçelere dair bulunmuş bir arkeolojik kanıt yoktur.

Konu hakkında çeşitli efsaneler anlatılmaktadır. Bir efsaneye göre, Babil’in Asma Bahçeleri, Kraliçe Amytis’in yeşillikleri ve vadileri özlemesinden kaynaklı olarak, eşi Nebukadnezar tarafından inşa ettirilmiştir. Kral 2. Nebukadnezar, “The Morvel of the Mankind (İnsanlık Harikası)” şeklinde bilinen devasa sarayı da inşa ettirmiş olduğu için, efsanelerde bu bahçelerin de kendisine bağlanması olağan olarak görülebilmektedir. Hakkında hiçbir ispatın olmaması, gözle görülen bir buluntunun sergilenememesi, “harika” olarak betimlenen bu bahçelerin sadece efsane olarak kalmasına sebep olmaktadır. Bir başka teori de, eski Yunan ve Roma filozoflarının, doğunun verimliliğini ve romantikliğini anlatmak için, böyle bir yapının olduğunu hayali olarak tasarlayıp öğrencilerine anlatmalarından ileri gelmektedir.

5617_babil-in-asma-bahceleri_8081Babil’İn Asma Bahçeleri’ne alternatif olarak, Asur Kralı Sanherib tarafından Musul’un yakınlarındaki Dicle Nehri üzerine yaptırdığı Ninova sunulmaktadır. Bilimsel ve tarihi kaynaklarda, Babil’İn Asma Bahçeleri ile ilgili herhangi bir kanıtın yer almayışı, yine bu bölgedeki herhangi bir doğal güzellik sahibi yapının Nebukadnezar’ın eşi ile ilişkilendirilmemiş olması, muazzam güzellikte olduğu anlatılan Babil’in Asma Bahçeleri’nin aslında hiç var olmadığına işarettir. Heradobus, Nebukadnezar yönetimindeki Babil’i eserlerine taşımış; ancak asma bahçelerinden tek satır söz etmemiştir. Her ne kadar günümüze kadar 1 adet bahçe taşı bile bulunamasa da, bir takım bilim adamları, kanıtların Fırat Nehri’nin altında kaldığını da savunmaktadırlar. Ancak, bu kanıtlar olsa bile, nehrin altından yapı için kazı çalışması yapmak çok güvenli olmayacaktır.

5617_babilin_asma_bahceleri-4Süryani kralı Sanherib’in, Ninova’daki sarayı için yaptırdığı bahçeler ise, kimi zaman Babil’in Asma Bahçeleri ile karıştırılabilmekte, kimi zaman da aslında birbirlerine alternatif nitelikte oldukları söylenmektedir. Araştırmacı Dalley, bu konu hakkında, Ninova’daki bahçelerin, Babil’in Asma Bahçeleri’ni hatırlatması için inşa ettirildiğini savunmaktadır. Dalley, savunduğu argümanlarını, çözülerek pek çok olaya kaynaklık eden Akad yazıtlarına dayandırmaktadır.

Bu argümanların içlerindeki, konu ile alakalı önemli noktalar ise şunlardır;

– Babil ismi, “Tanrı’nın Kapısı” anlamına gelmektedir. Mezopotamya uygarlığına dahil olan pek çok toplumda, Babil ismi birkaç kez kullanılmış bir şehir ismidir. Sanherib’in de şehrini bu şekilde anmak istediği bilinmektedir.

5617_kanvas-kumas-tual-tablo-25x35cm-babilin-asma-bahceleri-mb_194107_r1

– Babil’in Asma Bahçeleri ile ilgili anlatılan birçok kaynak, dönemin kralı Nebukadnezar’ı işaret etse de, kralın bıraktığı hiçbir yazıtta bahçe ya da mühendislik çalışmalarının geçmemesi, konu ile ilgili şüphe uyandırmaktadır. Ancak Sanherib, su mühendisliği ve bahçe işleri ile ilgili yaptığı çalışmaları yazıtlara döktürmüştür. Sanherib’in torunu Assurbanipal, Sanherib’in sarayının duvarındaki bir oyuğa, bahçe temalı çizimler yapmıştır.

– Yine Sanherib, yeni yaptırdığı sarayını ve sarayının bahçesini, “tüm insanlar için bir mucize” şeklinde tanımlamıştır. Bahçedeki suyu yükselten mekanizmaları da anlatan Sanherib’in, Babil’in Asma Bahçeleri kavramına daha yakın durduğu açıktır.

Kaynakça:
http://tr.wikipedia.org/wiki/Babil%27in_Asma_Bah%C3%A7eleri

Yazar: Baran Akçok