Beyin Tümörleri İçin Uyarı İşaretleri

Bir beyin tümörü, anormal ve kontrolsüz hücre bölünmesine bağlı beyin içinde gelişen anormal büyüme veya doku kitlesidir. Baş ağrısı, bulantı, kusma, nöbet, görme değişiklikleri, işitme problemleri, davranış değişiklikleri beyin tümörlerinin ortak uyarı işaretlerinden bazılarıdır. Aşağıda bu tıbbi durumdan etkilenen bir kişi tarafından sergilenebilen bazı işaretler hakkında bilgi vereceğiz.

İnsan beyni, insan vücudunun düzgün işlemesi için gerekli olan bir dizi hayati bedensel süreçleri kontrol eden karmaşık bir organdır. Hücrelerin kontrolsüz bölünmesi nedeniyle beyinde bir tümör veya anormal büyüme gelişebilir. Tümör direk beyinde oluşmuş ise “primer tümör” olarak adlandırılır. “Sekonder” ya da “metastatik” beyin tümörleri ise akciğer, böbrek, meme, kolon veya deri gibi vücudun diğer bölgelerinden beyne yayılmış tümörlerdir.

6280_hirnmetastase_mrt-t1_km

Tümörler iyi huylu (benign) veya kötü huylu (malign) olabilir. İyi huylu yani kanser olmayan tümörler yavaş büyüyen ve genellikle vücudun diğer bölgelerine yayılmayan tümörlerdir. Bu tümörler genellikle cerrahi ile alınabilmektedir. Malign tümörler (kanser) ise sadece hızlı büyümekle kalmaz, aynı zamanda çevredeki dokulara da yayılabilir. Bu durum hayatı tehdit edici nitelikte olabilir. Ancak iyi huylu tümörlerin dahi belirli koşullar altında, beynin hasar görmesine neden olabileceği not edilmelidir. Büyük, iyi huylu bir tümör beyin dokusu üzerinde baskı yaparak beyinde hasara neden olabilmektedir.

Beyin Tümörünün Ortak Uyarı İşaretleri ve Belirtileri:

Birincil beyin tümörlerinin etkilenen hücrelerin tipine ya da tümör kaynaklı beynin parçasına bağlı olarak 100’den fazla tipi bulunmaktadır. Astrositom, beyin sapı glioması, ependimoma, nöroblastom, oliodendroglioma, medullablastom, meningioma, schwannoma, kraniofarengioma, germinoma, pineositoma ve pineoblastoma beyin tümörlerinin türlerinden bazılarıdır. Beyin tümörleri bir dizi belirtilere neden olabilmektedir. Etkilenen bir kişi tarafından yaşanabilecek belirtiler tümörün yeri, büyüklüğü ve tipine bağlı olacaktır. Beyin tümörlerinin en sık uyarı işaretleri şunlardır;

-Baş ağrısı
-Bulantı ve kusma
-Ruh halinde değişiklikler
-Bellek sorunları
-Nöbetler
-Kollarda veya bacaklarda karıncalanma ya da uyuşma
-Görme problemleri
-İşitme veya konuşma ile ilgili sorunlar
-Denge ya da yürüyüş ile ilgili sorunlar

Artan Kafa İçi Basıncı Nedeniyle Gelişen Belirtiler:

Kafatası içinde beyin tümörü gelişimi genellikle kafatası içindeki basıncın artmasına sebep olur buna “intrakraniyal basınç artışı” denilmektedir. Kafa içi basınç artışı aşağıdaki belirtilere yol açabilmektedir;

-Nöbetler
-Kusma
-Bulantı
-Baş ağrısı
-Görme problemleri
-Uyku hali

6280_beyin_tmr

Tümörün Yerinden Kaynaklanan Semptomlar:

Beynin her bölümü belirli işlevleri kontrol etmekten sorumlu olduğundan tümörün konumu da, bazı spesifik semptomlara neden olabilir. Tümör beyne zarar verdiğinde, beynin o parçasının kontrol ettiği fizyolojik süreçlerin işleyişini de etkilemektedir. Beynin farklı bölümleri farklı vücut fonksiyonları ile ilişkili olduğundan, beyin tümörlerinin belirtileri tümörün konumuna bağlı olarak değişiklik göstermektedir.

1) Frontal Lobda Yer Alan Tümörler:

Beyin korteksi çeşitli bölümlerden oluşmaktadır. Bunlar frontal lob, parietal lob, temporal lob ya da oksipital lobdur. Frontal lob bilişsel planlama, muhakeme, problem çözme, yargılama, duygular, konuşma ve hareket ile ilişkilidir. Frontal lobda bir tümör varlığı büyük olasılıkla aşağıdaki belirtilere neden olacaktır;

-Kişilik veya davranış değişiklikleri
-Bilişsel işlev yetersizliği
-Koku duyusunda yetersizlik
-Vücudun bir tarafında zayıflık

2) Parietal Lobda Yer Alan Tümörler:

Parietal lob dokunma hissi, uzaysal yönlendirme ve konuşma ile ilişkilidir. Beynin bu bölgesinde bir tümörün varlığı aşağıda belirtilen semptomlara neden olabilmektedir;

-Konuşmayı anlamada zorluk
-Yazmada zorluk
-Okuma ve / veya yazma ile ilgili sorunlar

3) Temporal Lobda Yer Alan Tümörler:

Temporal lob ağırlıklı olarak dil, bellek ve işitme ile ilişkilidir. Beynin bu bölgesi işitsel ve görsel algı ile ilişkilidir. Bir tümör temporal lobda gelişir ise, etkilenen bireyin aşağıdakilere benzer semptomlar göstermesi muhtemeldir. Bu semptomlar şunlar olabilir;

-Hafıza bozukluğu
-Konuşma zorlukları
-Nöbetler

6280_beyin

4) Oksipital Lobda Yer Alan Tümörler:

Oksipital lob görsel bilgilerin işlenmesinden sorumludur. Bu bölgede bir tümör gelişimi aşağıda bahsedilen belirtilere neden olabilir;

-Bir veya her iki gözde görme kısmen veya tamamen görme kaybı
-Nöbetler

Beynin lobları dışında tümör gelişebilecek diğer alanlar ise beyincik, beyin sapı, meninksler ya da hipofiz bezidir.

5) Beyincikte (Cerebellum) Yerleşen Tümörler:

Beyincik koordinasyon ve denge ile ilişkili beynin bir parçasıdır. Bir tümör bu bölgede gelişir ise, etkilenen bireyin aşağıdaki semptomları yaşaması muhtemeldir. Bu semptomlar şunlardır;

-Koordinasyonda zayıflık
-Konuşma problemleri
-Gözbebeklerinin istemsiz hareketleri
-Bulantı ve / veya baş dönmesi
-Denge sorunları

6) Beyin Sapında Yerleşen Tümörler:

Beyin, beyin sapı tarafından omuriliğe bağlanır. Beyin sapı medulla oblangata, pons ve orta beyinden oluşmaktadır. Beyin sapı vücut fonksiyonlarını gerçekleştirmede önemli rol oynayan bir çok kontrol merkezleri içermektedir. Beyin sapında glioma veya tümörün gelişmesi aşağıdaki semptomlara sebep olabilir. Bu semptomlar şunlardır;

-Baş Ağrıları
-Denge veya koordinasyonda zorluk
-Konuşma problemleri
-Yutma güçlüğü
-Üst göz kapağında düşüklük
-Çift görme
-Kas güçsüzlüğü
-Kranial sinir paralizisi

7) Beyin Zarlarında ( Meninksler) Yerleşen Tümörler:

Meninksler beyin ve omuriliği kapsayan üç zardan oluşmaktadır. Bu zarların herhangi birinden ortaya çıkan bir tümör, bir “menenjiyom” olarak adlandırılır. Küçük meningiomalar asemptomatik kalabilirken, büyük olanların aşağıdaki belirtilere neden olması muhtemeldir.

-Baş Ağrıları
-Görme problemleri
-Bir bacağı etkileyen felç
-Ruh halinde değişiklikler ve / veya bir tarafta felç (tümör frontal lobda yer alan zarda ise)
-Koordinasyon sorunları ve bellekle ilgili sorunlar (tümör oksipital lobda yer alan zarda ise)
-Okuma ve yazmada zorluk (tümör parietal lobda yer alan zarda ise)

8) Hipofiz Bezinde Yer Alan Tümörler:

Hipofiz bezi beynin tabanında bulunan bir endokrin bezdir. Ne zaman hipofiz bezinde bir tümör meydana gelirse, vücudun düzgün işlemesi için gerekli olan hormonların üretimi etkilenebilir. Bu da aşağıdaki semptomlara yol açabilir;

-Hormonal dengesizlik
-Tünel görüşü( tümör vizyon ile ilgili sinirler üzerine baskı uygular ise)
-Açıklanamayan kilo kaybı ya da kazancı
-Letarji
-Ruh hali değişimleri
-Kısırlık
-Yüksek kan basıncı
-Diyabet

Tıbbi yardım zamanında sağlanmazsa, beyin tümörleri ciddi beyin hasarına neden olabilir. Hatta yaşamı tehdit edici nitelikte olabilir. Bu nedenle beyin tümörlerinin uyarı işaretleri hakkında temel bir fikriniz olması çok önemlidir. Bu durum kesin olarak ilk aşamada teşhis edilirse, tümör bazı durumlarda cerrahi ile uzaklaştırılabilir veya radyasyon terapisi, kemoterapi ve ilaç tedavisi gibi diğer tedavi yöntemleri ile semptomları hafifletilmeye çalışılabilir. Bir kişi yukarıda belirtilen uyarı işaretlerinden herhangi birini gösterdiğinde erken teşhis için tıbbi yardım isteyebilir çünkü ilerleyen hastalık durumlarında tedavi oldukça güçleşmektedir.

Kaynakça:
http://www.buzzle.com/articles/warning-signs-of-brain-tumor.html

Yazar: Tülay Arsoy