Bilgi Ve Bilgi Türleri Nelerdir ?

Okuma Süresi: 2 Dakika  | Yazdır

Felsefenin ortaya çıkışıyla beraber bir çok konu da tartışılmaya başlanmıştır. Özellikle bilginin ne olduğu ve bilginin asıl kaynağına yönelik bir çok soru gündeme gelmiştir. Günümüzde özellikle 11. sınıflarda verilen felsefe derslerinde de çok önemli bir yere sahip olan epistemoloji sadece felsefe açısından değil aynı zamanda bilimsel çalışmalar açısından da son derece önemlidir.

Bilgi: Özne (suje) ile nesne (obje) arasındaki ilişkiden doğan üründür.

Özne: bilen ya da bilmek isteyen, nesneye yönelendir. Özne ile nesne aynı kavramlardır.

Nesne: Bilinen ya da bilinmek istenendir. Obje ile nesne aynı kavramlardır.

Bilgi aktı: Öznenin özne yada nesneye olan yöneliminde bilginin ortaya çıkmasındaki zihinsel süreçler, hafıza ve belleğin genel adına denir.

Önemli Bilgi: Bilgi özneden nesneye olabileceği gibi, öne ile özne arasında da gerçekleşebilir. Şöyle ki bir öğretmen ve öğrenci diyaloğunda da bilgi vardır. Fakat burada iki süjenin yani öznenin olduğunu görmekteyiz.

Bilgi Türleri:

1. Gündelik Bilgi: Günlük yaşamda bir çok tecrübelerimiz olur ve biz bunları ister istemez öğreniriz. İnsanlar sadece biyolojik canlılar değil aynı amanda sosyal varlıklardır da. Bu nedenle sadece tıp, astronomi, hukuk kavramlarıyla değil, gelenek ve göreneklerinde hakim olduğu bir sosyal çevremiz vardır. Gündelik bilgi bu noktada yaşamımızı kolaylaştırıcı etkiye sahiptir.

2. Bilimsel Bilgi: Deney ve gözleme dayalı olan bu bilgi türü aynı zamanda kesin sonuçlar içerir. Kesinlik içermesi dolayısıyla evrenseldir. Nesnel yani objektif bir bilgi türüdür. Bilimsel bilgiye örnek olarak suyun 100 derecede kaynaması, 1 günün 24 saat olması söylenebilir.

3. Teknik Bilgi: El aletleri, makineler ve otomasyon gibi insan yaşamını kolaylaştıran pek çok şey teknik bilginin ürünüdür. Teknik bilgi geliştikçe insanın yapabildiği pek çok şeyi makineler yapabilmektedir. Bu nedenle insana duyulan ihtiyaç da azalmıştır. Örneğin bir terzinin 3-4 günde yapabildiği bir işi makineler bir kaç saatte yapabilir hale gelmektedir.

4. Sanatsal Bilgi: Estetik hazza yönelik bilgidir. Tektir ve biriciktir. Sanat eseri yalnızca bir kez ortaya konur tekrarlanamaz. Özneldir ve güzeli arar. Resim, müzik, heysel sanat bilgisinin konusuna girer.

5. Dini Bilgi: Dogmatiktir yani sorgulanamaz. İnsan yaşamını düzene sokar ve iç huzur verir. Pratiktir.

6. Felsefi Bilgi: Özneldir (subjektiftir). Evrensel bir bilgidir. Felsefe bilim değil, disiplindir. Sistemlidir. Akla ve mantığa dayalıdır. Özgür düşünce ortamının yaratılmasına yardımcı olur. Merak duygusu ve bilme arzusundan ortaya çıkmış, entelektüel bir bilgidir.

Yazar: Soner Bahşi

 

Editör : Suna Korkmaz