Çocuklarda Tırnak Yeme Problemi ve Bununla Baş Etme Yolları

8729_tirnak-yeme-nedenleri-ve-tedavisiÇocuklarda, ergenlik çağındaki gençlerde bazen de yetişkinlerde en sık rastlanan problem tırnak yeme problemidir. Özellikle 3-4 yaş civarında başlayan bu davranış ebeveynleri en çok telaşlandıran ve çocuklarına kızmalarına yol açan bir davranıştır. Fakat çocuğa kızmak bir çözüm yolu değildir. Ebeveynler çocuğa kızmak yerine bu davranışın nedenlerini araştırmalı, çocuğun içinde bulunduğu yaş dönemi özelliklerini öğrenmeli, çocuğun yaşadığı stres ve sıkıntıları göz önünde bulundurmalılar. Araştırmalara göre kız çocuklarının daha çok tırnak yeme davranışı gösterdiği bilinmektedir. Bunun en etkili sebebini ise toplumsal rollerle açıklayabiliriz. Kız çocukları daha baskıcı yetiştirilmekte kendilerini ifade etmelerine daha az izin verilmektedir. Bu da kız çocukları için büyük bir stres kaynağı oluşturmakta ve çeşitli davranış problemlerinin ortaya çıkmasına yol açar. Tırnak yeme davranışının birçok sebebi bulunmaktadır. Dolayısı ile aileler öncelikle çocuklarını gözlemlemeli ve içinde bulunduğu dönemin özelliklerini bilmelidir. Okul öncesi dönem çocuklarında birbirlerinden tırnak yeme davranışını görerek taklit etme olasılıkları bulunmaktadır. Bunun yanı sıra okul öncesi kişiliğin oluşumunun temelleri atılır ve bu dönem çocuk için geçiş evresidir. Çocuğun kendini kontrol edebilmesi, tuvalet eğitimi, kardeş kıskançlığı gibi olaylar çocuk için stres kaynağıdır.Okul çağı çocuğunda ise okula uyum sıkıntıları, arkadaş edinme, öğretmeni sevmeme,ders başarısızlığı, aile içi problemler, aile içi şiddet, kendini ifade edememe, okulda yaşanan sıkıntı verici olalar gibi sorunlar tırnak yeme davranışını tetikleyebilmektedir. Çünkü okul çağı dönemindeki bir çocuk için okul, arkadaş ilişkileri çok önemlidir. Çocuğun çevresinin oluşmaya başladığı bir dönemdir. Bu yüzden okula da öğretmenlerle, arkadaşlarla, derslerle ilgili yaşanan en ufak bir sorunda bile çocuğun stres yaşaması ve stres tepkisi vermesi kaçınılmazdır.

Peki tırnak yiyen bir çocuğa nasıl yaklaşılmalıdır?

8729_2016-08-15_14-26-37Öncelikle bu davranış ebeveynde de mevcutsa ilk olarak kendisi bu davranışı sergilemekten vazgeçmelidir. Çünkü; çocukların en çok model aldığı kişiler ebeveynlerdir. Çocuk bu davranışından dolayı asla azarlanmamalı, cezalandırılmamalı veya korkutulmamalı. Aile çocuğu gözlemlemeli, çocuğa sıkıntı veren konularla ilgili çocukla konuşulmalı birlikte çözüm yolları aranmalıdır. Çözüm bulunmasa bile bazen sadece çocuğu dinlemek, onun sıkıntısını anlamak çocuğa kendini ifade etme fırsatı tanımak bile yararlı olacaktır. Çocuk kendini değerli ve dinlemeye değer birisi olarak görecektir. Bu davranışı ne zamanlar, nerelerde ve hangi sıkıntılar yüzünden yaptığını anlamaya çalışmak önemlidir. Tırnak yeme davranışını yapmaya başladığı zaman çocuğun dikkati başka yere, sevdiği bir etkinliğe, farklı aktivitelere yönlendirilmelidir. Gençlik çağında özellikle kızlarda, dış görünüşe ve bakıma önem vermeye başladıkları için tırnak yeme davranışında azalma olacaktır.

Tırnak yeme davranışı ilk başladığı zaman ebeveynler çocuğun üzerine gitmezse, çocuğa kızmaz ve bu davranışını görmezden gelirse bu davranışı zamanla yok olur. Çünkü; bazen çocuklar ilgi görmek için çeşitli davranışlara başvururlar ve ebeveyn bu davranışa karşılık tepki gösterirse çocuğun bu davranışı pekiştirilmiş olur ve davranışı yapmaya devam eder. Eğer ebeveyn görmezden gelirse çocuk davranışı yapmaktan vazgeçecektir. Tabi ki bu durumda istisnalar karşımıza çıkabilir. Örneğin yukarıda bahsettiğim gibi çocuğun okulda, arkadaşları ile yada aile içinde sıkıntısı varsa bunlarda ayrı ayrı araştırılmalıdır, çocuk gözlemlenmeli, sorunun kaynağı bulunmalıdır.

Yazar: Nur Altn