Ekokardiyografi (Eko) Nedir?

Okuma Süresi: 3 Dakika  | Yazdır

Kısaca ‘Eko’ olarak bilinen ekokardiyografi, kalbin yapısal ve fonksiyonel olarak değerlendirildiği ultrasonografik bir görüntüleme yöntemidir. Yani kalp ultrasonudur.

Ultrason cihazının prob adı verilen kısmıyla, ultrason yapılmak istenen organın bulunduğu yerde cilt üzerinden görüntüleme yapılır. Ultrason tekniğinde ‘ultrasound’ adı verilen ses dalgalarından yararlanılır. Ultrasound (yüksek frekanslı ses), frekansı saniyede 20.000’in üzerinde olan ses dalgalarıdır ve kulağın işitebileceği sınırın üstündedir. Bu ses dalgaları, ultrasonun uygulandığı bölgedeki dokularda ilerlerken oradaki yapılara çarpar ve dalgaların bir kısmı geri yansır. Geri yansıyan bu dalgalar, probdan kablo vasıtasıyla cihaza ulaşır, görüntüye ve sese çevirilir.

Ekokardiyografi Hangi Durumlarda Kullanılır?

Ekokardiyografide; kalp kapakçıklarının, kalp kasının anatomik yapısı ve hareketleri değerlendirilir. ayrıca kanın kalp boşluklarındaki ve kalpten çıkan damarlardaki hareketleri izlenerek, kapak fonksiyonları(yetmezlik, darlık) değerlendirilir. Kalp ve damarların kapakçıklarında, kalp kasında doğuştan veya sonradan edinilen yapısal bozukluklar, kalp zarı da dahil olmak üzere iltihabi durumlar tespit edilebilir.

Bu durumda; kalp yetmezliği düşünülen hastalarda duvar hareketlerinin incelenmesinde, doğumsal ve edinsel kalp kapak hastalıklarının tanı ve takibinde, hipertansiyonun ve diğer sistemik hastalıkların kalbe etkisinin incelenmesinde, tromboembolik olaylarda emboli kaynağının aranmasında, kalp zarı iltihabının(endokardit) tanısında, koroner arter hastalığının kalbe etkisinin araştırılmasında, göğüs travması gibi acil durumlarda kalbin durumunu değerlendirmede kullanılır. İşlem öncesinde herhangi bir hazırlık yapılmasına gerek yoktur.

Detaylı Kalp Ultrasonu, Transözofageal Ekokardiyografi (TEE)

Kalpteki yapıların ve fonksiyonlarının daha detaylı incelenmesini gerektiren veya cilt üzerinden yapılan ekokardiyografinin yetersiz kaldığı durumlarda (obezite gibi), transözofageal ekokardiyografi yapılır. Yemek borusuna (özefagus) yerleştirilen ince bir prob yardımıyla kalbin daha yakından incelenmesi sağlanır. 4-12 saatlik açlık gerektirir. Hastaya işlem öncesinde tıpkı endoskopi işleminde olduğu gibi bulantı önleyici ve sedatif (sakinleştirici) ilaçlar verilir, boğazı uyuşturmak için de lokal anestezik yapılır.

Stres Ekokardiyografi

Koroner arter hastalığında (kalbi besleyen damarlarda tıkanıklık), kalp kasının canlılığının değerlendirilmesinde, kalpte kanlanma durumunu göstermede ve kalp kası büyümelerinde kanın pompalanma oranlarını ve basınçlarını ölçmede kullanılan bir ekokardiyografik yöntemdir. Eforlu veya farmakolojik yapılabilir.

Kontrast Ekokardiyografi

Normal ekokardiyografi gibi göğüs duvarından bakılarak yapılır. Daha çok doğumsal olan büyük damar yapılarının ve küçük kalp deliklerinin gösterilmesinde kullanılır. Damar yoluyla kontrast madde verilerek yapılır.

Ekokardiyografi Kimlere Uygulanabilir?

Ekokardiyografi yaş sınırlaması olmaksızın herkese yapılabilir. Ultrason tekniğinin hiçbir riski yoktur. Çünkü zararlı ışınlar kullanılmaz, ses dalgaları kullanılır. Hamilelere de rahatlıkla uygulanabilir.

Sonuç olarak ekokardiyografi, birçok kalp hastalığının tanı ve takibinde kullanılan, oldukça yararlı ve riski olmayan bir tanı yöntemidir. Ancak tüm ultrason türlerinde olduğu gibi ekokardiyografide de doğru tanı koyabilmek tecrübe gerektirir.
Kaynakça:
Kardiyoloji Kitapları

Yazar: Tuğçe Baş