Ertuğrul Fırkateyni

Okuma Süresi: 3 Dakika  | Yazdır

Ertuğrul fırkateyni, Osmanlı döneminde inşa edilmiş ve çıktığı bir Uzakdoğu seferinde Japonya açıklarında kayalıklara çarpması sonucu batan, bir şileptir. Osmanlı İmparatorluğu döneminde yaptırılmış en büyük görkemli gemilerden biri olan Ertuğrul fırkateyni, dönemin hükümdarı ya da başka bir ifadeyle Sultanı Abdülaziz Han tarafından 19 Ekim 1863 tarihinde denize indirilmiştir. Buhar gücüyle çalışma prensibine sahip olan Ertuğrul fırkateyni, Osmanlı tarafından inşa edilmiş en önemli deniz araçlarından biri konumundaydı. Her ne kadar gemiyi üreten Osmanlı olsa da geminin motor ve makine kısımlarının yanı sıra kazan dairesi Birleşik Krallık’ta üretilmiş ve ayrıca da gemiye yine Birleşik Krallık topraklarında ilave edilmiştir. 19 Ekim 1863 yılında sularla buluşan Ertuğrul fırkateyni, yaklaşık olarak 30 yıl süreyle Osmanlı İmparatorluğu’na hizmet etmiştir. Ertuğrul fırkateyni, askeri bir fırkateyn olarak Osmanlı Donanması çatısı altında birçok hizmette bulunmuştur.

Osmanlı’nın sahip olduğu en önemli savaş gemileri arasında yer alan Ertuğrul fırkateyni, tam olarak 79 metre uzunluğunda ve 15,5 metre genişliğinde idi. Dönemin şartlarına göre oldukça iyi bir mühendisliğe sahip olan Ertuğrul fırkateyni, saate 18,5km yol alabilecek bir motor kapasitesine sahip olması ile de meşhurdur. Her ne kadar dönemin şartlarına göre modern olarak adlandırılsa da geminin ahşap konstrüksiyonu geminin en zayıf noktasını oluşturmakta idi. Yoğun esnemelere karşı koyabilecek bir frekansa sahip olmayan gemi gövdesi, 1890 yılında kayalara çarparak su almaya başlamış ve mürettebat ne kadar çaba gösterse de gemiyi bir türlü su üstünde tutmayı başaramamıştır. Ertuğrul fırkateyni, 1889 yılında Sultan Abdülhamit’in emri doğrultusunda Japonya’ya bir ziyaret gerçekleştirmiştir. Japon İmparatorluğu ile güçlü ilişkiler kuran Sultan Abdülhamit, her iki imparatorluğun arasının daha da iyi olması için, daha önce kendisini ziyarete gelen Japon İmparatorluğu’nun yeğeninin yaptığı ziyarete karşı iadeyi ziyaret gerçekleştiren Ertuğrul fırkateyni, 1889 yılında Japonya’ya doğru yola çıkmıştır.

Birçok Afrika ve Asya ülkesine uğrayarak yol ve yakıt alan Ertuğrul fırkateyni, yaklaşık olarak 1 yıl süren seyahat sonrasında nihayetinde 7 Haziran 1890 tarihinde Japonya’ya ulaşmayı başarmıştır. Japonya’nın en önemli liman şehirlerinden Yokohama’ya demir atan Ertuğrul fırkateyni, burada yaklaşık olarak 3 ay gibi bir süre demirli kalmıştır. Çok yoğun bir ilgi ve sevgi ile ağırlanan Türk ekip, Japonya’da aylarca kaldı. Sefer süresi sona erdiğinde tarihler 15 Eylül 1890 tarihini göstermekte idi. Bölgede bu dönemlerde ciddi anlamda büyük fırtınalar yaşanmakta idi. Japon uzmanlar da Ertuğrul fırkateyninin limandan demir almasından önce söz konusu mesele ile ilgili uyarılarda bulundular. Ancak Ertuğrul fırkateyni mürettebatı, demir almakta kararlıydı ve öyle de yaptılar. Ancak Ertuğrul fırkateyni, 16 Eylül 1890 tarihinde dramatik bir şekilde Japonya’nın Kuşimato açıklarında kayalıklara çarpması sonucunda battı. Gemi batarken, beraberinde de kayıplara da yol açsa yine de kazadan kurtulan 69 kişi bulunmaktaydı. Ertuğrul fırkateyni ile ilgili Japonya’da bir müze bulunmaktadır.

Yazar: Emir Karasu