Etkili İletişim İçin Soru Sorma Teknikleri

Okuma Süresi: 3 Dakika  | Yazdır

Etkili iletişim kurmak hem günlük yaşantımızda hem de iş hayatında oldukça önemlidir. Etkili iletişimin temel kurallarından birisi iyi bir dinleyici olmaktır. Eğer iyi bir dinleyici olmayı başarabilir ve karşımızdakileri dinlersek, bazı durumlarda iletişim kurduğumuz kişilerin aslında ihtiyacımız olan bilgileri bize sağlamadıkları fark edeceğizdir. Bu durumda, kullanmamız gereken yöntem doğru ve etkili şekilde sorular sormaktır. Bu şekilde iletişim kurduğumuz kişiden ihtiyacımız olan bilgileri elde edebiliriz. Ancak doğru ve etkili şekilde soru sormak, göründüğü kadar kolay değildir. Aşağıda sıralayacağımız öneriler izlenerek, doğru ve etkili soru sorma konusunda ilerleme kaydetmemiz mümkündür.

1. Soracağımız soruları önceden planlamalıyız: İletişime başlamadan önce, sorabileceğimiz soruları kafamızda planlamamız önemlidir. Ancak burada dikkat etmemiz gereken nokta soracağımız soruları kelimesi kelimesine ezberlememektir. Böyle bir şey yapacak olursak, karşımızdaki kişide doğal olmayan bir şekilde hareket ettiğimiz izlenimini uyandırabiliriz. Soruları ana hatlarıyla planlamak ve iletişim esnasında gerek gördüğümüz noktalarda uygun soruları kullanmak en uygun davranış biçimi olacaktır.

2. Soruları bir amaçla sormalıyız: İletişim esnasında soracağımız her soruyu bir amaçla sormalıyız. Soruların cevapları aslında iki temel amaca hizmet etmektedir. Bunlardan ilki karşımızdaki kişiden gerçekleri öğrenmek, diğeri ise karşımızdaki kişinin bir konu hakkındaki fikrini almaktır. Örnek vermek gerekirse, “bu işi yapmak için kaç kişiyi görevlendirdiniz?” sorusunun cevabı gerçeği öğrenmektir. “Bu işi yapmak için yaptığımız plan işe yaracak mı?” sorusunun cevabı ise karşımızdakinin görüşünü öğrenmeye yöneliktir.

3. Soruları karşımızdakinin anlayabileceği şekilde sormalıyız: Soru sorarken karşımızdakinin bilgi birikimi, işi, yaşı, eğitim düzeyi gibi unsurları dikkate almalı ve soruyu buna göre sormalıyız. Örneğin teknolojiden hiç anlamayan birisine, teknoloji terimleri içerecek şekilde soru sormak uygun olmayacaktır.

4. Sorular kısa ve açık olmalıdır: Soracağımız sorular kısa ve açık olmalıdır. Ayrıca sadece bir konuyla ilişkili olmalıdırlar. Böylece karşımızdaki kişi soruyu tam olarak anlayabilecek ve cevabı verebilecektir. İki farklı bilgi edinmek istiyorsak, iki soru sormalıyız.

5. Karşımızdaki kişi cevap verirken sözünü kesmemeliyiz: Soru sormamızın amacı bilgi edinmek olduğu için, karşımızdaki kişi bize cevap verirken onun sözünü kesmek, araya girmek, bu amaca hizmet etmeyen davranışlar olacaktır. Karşımızdaki cevabını bitirene kadar sabırla dinlememiz gerekmektedir. Ancak bu şekilde elde etmek istediğimiz bilgileri elde edebiliriz.

6. Aldığımız cevaplarla ilgili yeni sorular sormalıyız: Bir soruyu sorup, bu sorunun cevabını aldıktan sonra, bu cevaptaki bilgileri kullanarak yeni bir soru sormak oldukça etkili bir yöntemdir. Bu şekilde, ilk sorduğumuz soruyla ilgili derinlemesine bilgiler edinebiliriz. Ayrıca bu yöntem doğal konuşma akışına da uygundur.

Bu yazıda, etkili iletişim kurmak için soru sorma tekniğini nasıl uygulayabileceğimize dair öneriler vermeye çalıştık. Etkili soru sormak için bu önerileri izlemek güzel bir başlangıç olacaktır. Zaman içerisinde tecrübe kazandıkça, daha etkili soru sorma becerileri edinebilir ve kurduğumuz her türlü iletişimde edinmek istediğimiz bilgileri edinebiliriz.

Kaynakça:
“Negotiating for Dummies”, Michael C. Donaldson, Wiley Publishing, 2007

Yazar: Mehmet Umut Pişken