Halı Köpek Balıkları

Familyaları3640_hali_kopek_1

Familya Parascyllidae: 2 cins, 7 türdür. Parascllium 4 türdür. Kolyeli halı köpek balığı (P. vasriolatum) dahil, 91,5 cm boyu ile ailenin en büyüğüdür. Güney ve batı Avustralya denizleriyle sınırlıdırlar. Cirrosyllium 3 türdür. Dokunaç boğazlı halı köpek balığı bunlara dahildir.

Familyanın Tüm üyeleri dip balıklarıdır ve uzun ince gövdeleri vardır.

Familya Brachaeluridae: 2 cins, 2 türdür. Barchaelurus 1 türdür. Kör köpek balığı veya kahverengi kedi balığı (B. waddi), sudan çıkarılınca gözlerini kapar bundan dolayı ismi “kör”dür. Heteroscyllium 1 türdür. Mavi gri Hlı köpek balığı (H. colcloughi) bu türdendir.

Familya Orectoolobidae: 3 cins, 6 türdür. Eucrossorhinus, 1 türdür. Püsküllü halı köpek balığı (E. dasypogon) bu türdendir. Orectolobus, 4 türdür. Süslü wobbegong halı köpek balıkları (O. Ornatus) bu türdendir. Storectus, 1 türdür. Dikici halı köpek balıkları (S. tentaculatus) bu türdendir.

3640_hali_kopek_2

Familya Hemiscylliidae: 2 cins ve ortalama 13 türü vardır. Chiloscyllium, 8 türdür. Kahverengi bambu köpek balığı (C. Punctatum) bu türdendir. Hemiscyllium, 5 türdür. Apoletli köpek balıkları bu türdendir ve omuz bölgesinde “göz” benzeri işaretleri vardır.

Familya Gnglymostomatidae: 3 cins, 3 türdür. Ginglymostoma 1 türdür. Hemşire köpek balığı (G. cirhatum) bu türdendir. Nebrius 1 türdür. Sarımsı kahverengi hemşire köpek balığı (Nebriusferrugineus) bu türdendir. Pseudoginglymostoma 1 türdür. Bazı otoriteler bu cinsi Gnglymostoma cinsinin içine dahil ederler.

Familya Stegostomatidae: 1 türdür. Zebra köpek balığı (S. fasciatum) bu türdendir.

Familya Rhincodontidae: 1 türdür. Rhincodon balina köpek balığı (R. Typus) bu türdendir.

Çoğu otoriteler Orectolobiformes ya da halı köpek balığı takımı içine yedi farklı aileyi dahil ederler. Bunlar aralarında oldukça farklı davranış ve fiziksel özellikler gösterirler. Örneğin bazı halı köpek balığı türleri yumurtlar (oviparus cinsi) bazıları ise yavrular (vivaparus cinsi).

Balina köpek balığı devasadır, ancak barışçıl bir açık deniz köpek balığıdır ve sürekli hareket halindedir. Oysa Ginglymostomatidae familyasında üç hemşire köpek balığı türü daha çok tabanda hareketsiz durmayı tercih ederler. Avlarını kabukların içinden emerken uzaktan sanki bebek besleniyormuş gibi sesler çıkardıkları için bu adı alırlar. Tuhaf görünümlü olan halı köpek balıkları, Orectolobidae familyesı içerisinde yer alır ve daha çok deniz tabanında yatıp ve püsküllü halıya benzerler.

3640_hali_kopek_3

Kendi Başına
Balina köpek balığı pek çok bakımdan ayrıcalıklı bir türdür. Örneğin diğer çoğu halı köpek balıklarındaki spirakulumlar (başın her iki yanında bulunan küçük yuvarlak delikle, gelişmemiş küçük solungaç kapakçıklarıdır) gözlerin altındayken, balina köpek balığında gözlerin arkasındadır. Halı köpekbalığı çok daha küçük bir ağza sahiptir. Balina köpek balığının ise çok daha büyük bir ağzı vardır. Beslenmek için ağızlarına giren çok sayıdaki küçük canlıları süzmesi gerekir. İlaveten halı köpek balığının kafasının her iki yanında beşer adet solungaç kapakçıkları bulunur. Dördüncüleri beşincilerin üzerine biner. Balina köpek balığında ise beş adet geniş solungaç kapakçığı vardır. Ancak bunlar o kadar çok miktardaki suyu dışarı atabilmek için daha büyüktürler ve birbirlerinin üzerlerine binmezler.

Yaygın ismine rağmen Brachaeluridae familyasındaki iki türden sadece ikisi kör köpek balıklarıdır (kahverengi köpek balığı da denilir). Sudan çıkartıldığında gözünü kapar, bu hareketi körmüş izlenimi yaratır. Yakalı halı köpek balığının küçük spirakulumları vardır.

ZD YouTube FLV Player

Kaynakça:
BBC John Dawes

Yazar: Tuncay Bayraktar