Kliring Sistemi Nedir?

hdi_004_bankinstructionsKliring sistemi, takas yani malın malla değişimine dayanan, fakat bundan daha gelişmiş bir ticaret şeklidir. Karşılıklı anlaşmalarla bu sistemi kabul etmiş olan ülkelerdeki ithalatçılar ithal ettikleri malların bedelini kendi ulusal para cinsinden ortak bir kuruluş olan Kliring Ofisi’ne öderler, burada biriken para ihracatçıların paralarının ödemesinde kullanılır.

Kliring sisteminde döviz kullanılmaz, dolar veya İsviçre Frangı gibi paralardan hesap birimi olarak yararlanılır. Ancak dönem sonunda alacak ve borçlar arasında dengesizlik olursa borçlu taraf alacaklı tarafa borcunu konvertibil dövizle ödemesi esasına dayanır. Bu ticarette amaç ikili ticaret dengesini sağlamaktır. Dengenin kurulamaması halinde ortaya çıkabilecek sorunları çözmek, ticaretin kesintiye uğratmamak için önceden belirlenen limitlerde ülkeler birbirlerine swing (hareketli) krediler tanımlar.

Bu sistemin sakıncaları da yok değil, mesela ülkeler sadece anlaşma yapılan ülkelerden ithalat yapabilir buda dış ticaretin serbest gelişimine olanak vermez. Ayrıca büyük ülkeler küçük ülkelerden haksız rekabetle ekonomik kazanç sağlayabilir .

Kaynakça:
HALİL SEYİDOĞLU, ULUSLARARASI İKTİSAT

Yazar: Sultan Yıldırım