Ksilitol Nedir? Etkileri Nelerdir?

Sayfayı Yazdır

3366_ksilitol-xylitol

Bilimsel adı ksilitol olan madde, bir şeker alkolüdür ve bu şeker alkolü selüloz içeren çeşitli ürünlerden elde edilmektedir. Bunun dışında ksilitol maddesi, böğürtlen, muz, fıstık, karnabahar, erik, yeşil salata, çilek ve mantar gibi ürünlerde de bulunmaktadır. Ksilitol maddesi, bu ürünlerden vücuda alınabildiği gibi, vücutta günde 5 ile 15 gram arasında da oluşma özelliğine sahiptir.

Bu madde, bazı gelişmiş ülkelerde diabetik ürünlerde ve damar içi beslenme ürünlerinde kullanılan bir maddedir. Ksilitol, ağza alındığı zaman ağızda ferahlık hissinin oluşmasına neden olur ve tadı sukrozla çok benzerdir. Görünüş ve tat olarak bakıldığında şekere oldukça fazla benzeyen maddenin vücuda alınması dengeli bir şekilde olmalıdır. Bu maddenin çok alınması ishale, neden olmaktadır. Aynı zamanda bu madde, ürün ambalajlarının üzerinde E967 ve xylitol gibi ifadelerle belirtilmektedir.

Ksilitol, diabetik beslenmede önemli bir rol oynamaktadır. Bu madde, sukroz şekeri yerine tatlandırıcılı olarak kullanılır. Maddenin böyle kullanılması, kanda bulunan glukoz seviyesini insülinle paralel bir şekilde azaltır ve düşük kalori değeri oluşur. Bu nedenle şeker alkolü adı verilen maddenin, diabetik beslenmede önemli bir rolü bulunmaktadır. Bunun dışında bu madde, B vitamini ve kalsiyum emilimini artırıcı özelliğe sahiptir.

3366_granulated_sugar

Vücutta gerçekleşen ksilitol emilimi, kısmi olarak gerçekleşmekte ve bu madde glukoza parçalanmaktadır. Parçalanmadan arta kalan kısım ise, kalın bağırsak tarafından kullanılmaktadır. Kalan kısım, burada fermente edilmektedir.

Fermente süreci içerisinde, vücutta gaz üretimi gerçekleşir. Gaz üretimi de, hem bağırsak da hem de midede şişkinliğe yol açmaktadır. Eğer kişinin intoleransı varsa eğer, bu durum kişide laktasif etkiye(halk arasında cırcır) sebep olmaktadır. Normal şartlarda bu madde yan etkisini,  25 ile 30 gram arasında alınınca kendini gösterir ve de bu oran normal gıdalarda kullanılanın oldukça üzerinde bir miktardır.

Ksilitolün Ağız ve Diş Sağlığına Etkileri
Ksilitolün fermente işlemi, ağızda gerçekleşmemektedir. Bu nedenle de streptokokus mutans, şeker alkolünü kullanamaz. Madde, insan ve hayvan deneylerinde kullanılmış ve ortaya çıkan sonuçta,  maddenin çürükleri önleyici yapıda olduğu anlaşılmıştır. Ksilitol, diş minesinin remineralizasyon adı verilen sürecini uyarmaktadır. Yine bu madde, ağız temizliği açısında önemli özellikler içermektedir. Madde, ağız hijyeni sağlayan ürünlerin etkilerini fluoritle sinerjik etki sayesinde artırmaktadır. Aynı zamanda, boğaz ve kulak enfeksiyonları da yaklaşık olarak %40 oranında madde sayesinde engellenebilmektedir.

Maddenin ağız sağlığındaki bir diğer rolü ise, ağızda oluşan plak miktarını azaltmasıdır. Diş çürüğü riskini en aza indirgeyen şeker alkolünün, şekerlemelerde, alkolsüz içeceklerde ve sakız gibi ürünlerde sukrozun yerine kullanılması, ağız ve diş sağlığı açısından oldukça önemlidir.

Yazar: Erdoğan GÜl