Network Marketing Nedir?

imagesÜye olunan firma ve satın alınan mal veya hizmeti, başkalarına tavsiye ederek tavsiyeyi kabul eden kişilerin mal ve hizmet alımlarından gelir kazanma sistemidir. Multi Level Marketing; “çok katlı pazarlama”, “çok seviyeli pazarlama” adları ile de ifade edilmektedir.

Satılan ürünün fiyatının bir kısmı firmaya, bir kısmı ise satın alınmasına aracı olan belirli kademe üst üyelere prim olarak gitmektedir. Bilinen çoğu firmalar prim oranlarını %10’un altında tutup, üye sıcak satış yaparsa sıcak satış karını %20-%50 gibi yüksek oranlarda belirlemektedir. Yeni, internet tabanlı network firmaları ise %20-%60 gibi yüksek oranlarda alt üye primi belirleyip sıcak satış yaptırmamaktadır. Kazançsız müşteri kaydı kabul edenler de vardır. O müşterileri de davet edenler onların alışverişlerinden prim alırlar. Üye prim oranları eşit veya alt kademelere doğru azalan oranlarda belirlenebilmektedir. Üyelere ödenen primler üzerinden devlete vergi de ödenmektedir. Böylece network marketing sisteminin ülke ekonomisine büyük katkısı vardır.

Alt üyelik sistemi; davet edilen üye 1. kademe, onun davet ettiği 2. kademe, onun davet ettiği 3. kademe alt üye şeklindedir. Alt üye kademe sınırı 5, 7, 10 gibi belirli bir kademede sınırlanır. En alt kademe üyelerin alt üyelerinin alışverişleri prim kazandırmaz. Network firmaları kesinlikle üyeler aracılığı olmadan yeni üye kabul etmezler. Tanıdığı üye olmayanlar başvuru yaptıklarında mevcut üyelerden birine alt üye olarak tanımlanırlar. Bir üye istifa ederse alt üyeleri, üst üyesinin alt üyeleri olur. Bir üye vefat ederse üyeliği varislerine miras kalarak devam eder. Ölen üye hangi ünvana sahipse varisi o ünvanla başlayarak üyeliği devam ettirir. Üyelerin davet kabulü, davet edeni üyelik formunda belirtmek veya internette davet edenin referans linkini tıklayarak işlem başlatmak suretiyle gerçekleşir. Bir kişiye tavsiyede bulunulduktan sonra tavsiye edilen kişinin tavsiye edenden başkası aracılığıyla üye olması veya başkası tarafından davet edilmiş kişinin alt üye edinilmesi etik dışı kabul edilir. Başkasının davet ettiği kişiyi alt üye edinmeye adam çalmak denir.

netNetwork üyelerinin vergi yükümlülükleri yoktur, muhasebe kayıtları tutmak zorunda değildirler, müşteri ile muhatap olmak zorunda değildirler ama müşteriye yardım ve destek de bulunurlarsa daha iyidir. Gerektiğinde ürün iadesi üyeden alınmışsa üyeye, firmadan alınmışsa firmaya iade edilir. İade işlemlerinde nakliye ödemesi iade edene aittir. Ödemeler kredi kartı veya havale ile peşin veya açık hesap ile kredili yapılabilmektedir. Kredi kartı veya açık hesaplara taksit imkanı da tanınabilmektedir. Açık hesap ile ödemelerde gecikme zammı uygulanmaktadır. Açık hesap artık pek tercih edilmemektedir.

Network firmaları, üyelerine alışveriş ve alt üye sayılarına göre ünvanlar verebilmektedirler. Satış temsilcisi, yıldız üye, gold üye, süpervizör, koordinatör, müdür, müdür yardımcısı gibi… Belirli şartlara bağlı ödüller de verilebilmektedir. Turizm, araba, ev, özel uçak, özel gemi gibi Network firmaları, firma ve ürün reklamlarının basın ve medyada yapılması, firma ve ürün kimliği belirtilerek kamuya açık şekilde tanıtım yapılmasına genellikle izin vermezler. İnternette tanıtım ve reklam yaparken firma ve ürün kimliği belirtilmesine ise bazı firmalar izin verir, bazıları vermezler.

Kişiler istedikleri sayıda firmaya üye olabilirler. Ancak bir firmanın kurumsal faaliyetlerinin yapılmakta olduğu yerlerde başka firma ve üründen söz etmek, reklam içeren malzemeleri açıkta bulundurmak veya dağıtmak etik dışıdır. Tamamen internet tabanlı çalışan ve sıcak satış yaptırmayan network marketing sistemleri en kullanışlıdır. Evden çıkmadan tüm dünyaya tanıtım yapılabilir. Belirli bir miktar tanıtım ve reklam faaliyetlerin yapıldıktan sonra işin gerisi otomatikleşebilir. Çok sayıda firma ile çalışmak daha kolay olur. Sıcak satış ancak büro açıp ürünler stoklanarak yapılabilmektedir. Büro açmayan üyeler ancak yakınında ikamet edenlere satış yapabilirler.

Kağıt form doldurma gerekliliği de alt üye sayısını sadece üyenin yakınında ikamet edenlerle sınırlandırmaktadır. Çünkü form dağıtmak ancak yakın çevrede yapılabilir. Kalemle atılan imza, sanıldığının aksine internette yapılan doğrulamalar kadar güvenli değildir. Karbon kağıdı kullanılarak kolaylıkla başkaları tarafından taklit edilebilir. E-Mail ile gönderilen doğrulama kod veya linki, e-mail şifresi korunduktan sonra başkaları tarafından kullanılamaz. Şifreyi gizlemek, imza taklidini önlemekten daha kolaydır. Şifreyi koruma sorumluluğu da e-mail hesabı sahibine kalmıştır.

Yazar: Halil İbrahim Arik