Ninova Neresidir?

5634_060520132350012607544Ninova; Dicle Nehri’nin batı yakasının kıyısına kurulmuş ve zamanının Asur Devleti’ne başkentlik yapmış, bir eski çağ şehridir. Günümüzün Musul kentinin hemen yanı başında yer almaktadır.

1847 yılında gerçekleştirilen ilk arkeolojik kazıların ardından, İngiliz, Amerikalı, Iraklı ve başka milletlerden olan bazı araştırmacılar kazılara devam etmişlerdir. Bu kazılara verilen önem ise, bölgede milattan önce yer almış olan Mezopotamya uygarlıklarından ve bağlı olarak orada bulunmuş olan Babil ve Asur medeniyetlerinden kaynaklanmaktadır. Ninova, Asur Devletinin merkezi olmuştur. Şehri kuran Ninova veya Ninos, 52 sene boyunca Asurlular’a hükümdarlık yapmıştır. Asur Devleti, tarih sahnesinde yaklaşık olarak 1300 yıl var olmuştur.

5634_clipboard01Asur Hükümdarı Sartnabal, Kerkük şehrini inşa ettirmiştir. Milattan önce 800 yılında, şehre “Kerhsuluh” ismini de kendisi vermiştir. Keldanice dilinde “Kerh” sözcüğü, şehir anlamına gelmektedir. “Suluh” sözcüğü ise, Sartnabalin asıl ismini işaret etmektedir. Asurluların ardından Kerkük ve çevresine hakim olan Babil Devleti, hükümdarlığını uzun süre sürdürememiş, Kerkük ve çevresine akınlar yapan Persliler, zaman içinde bölgede söz sahibi olmuşlardır. Musul ve çevresi, ilerleyen zaman içinde Büyük İskenderin bölgeyi fethetmesi ile tekrar el değiştirmiştir. Hristiyan akınları ile dini olarak da değişim gösteren bölgede, Musul kenti Ninovanın da yerini almaya başlamıştır.

5634_284022Ninova halkı, zamanının medeniyetlerini etkileyebilmiş bir toplumdur. Müslümanlığın kutsal kitabı olan Kuranı Kerimde de adı geçen Yunus Peygamber, Ninova halkındandır. Ninova isminin tarih sahnesinde ön plana çıkmasının bir başka nedeni ise, dünyanın 7 harikasından biri olarak kabul edilen Babilin Asma Bahçeleri ile birlikte anılmasıdır. Kimi kaynaklara göre, Ninovadaki bahçelerin ve su yollarının Babilin Asma Bahçelerinden esinlendiği kabul edilmekle birlikte; kimi kaynaklara göre de aslında hiç var olmayan Babilin Asma Bahçeleri, gerçekte Ninovadaki bahçelerin ta kendisidir. Batılı filozoflar, doğunun romantikliğini ve bereketi tarif ederken, aslında Ninovanın muhteşem güzellikteki bahçelerinden bahsetmektedirler.

Dönemin kralı Sanheribin asma bahçeleri, yalnızca çok güzel olması sebebinden dolayı önemli değildir. Kraliyet bahçesi inşa etmenin, bir Asur geleneği olduğu düşünüldüğünde, bahçenin önemi bir kat daha artmaktadır. Ninovadaki bahçeler, geniş sulama kanalları ile beslenmekte, suyun geçirildiği dağlık arazilerde dahi doğal yaşamın güzelliği sürdürülmekte ve çeşit çeşit bitki ve meyveler bu bölgede yetiştirilmektedir.  Kral Sanherib, yaptırdığı tüm mühendislik çalışmalarını, bahçe düzenlemelerini, bağlantı kanallarının inşa tekniklerini ve benzeri uygulamaları, yazıtlara kaydettirmiştir. Bu durum da, harikalar arasında sayılan asma bahçelerinin Ninovada olduğu ile ilgili bir başka işarettir.

5634_simge1Ninovadaki sulama kanalları, 50 kilometre buyunca gergin bir durumda dağların arasından geçmektedir. Sulama kanallarının başlarında bulunan otomatik kapaklar, çağın ilerisinde bir teknoloji kullanılarak geliştirilmiş, kral Sanherib de bu nitelikleri ile her zaman gruru duymuştur. Yine Ninovada, neredeyse 2 milyon adet taş kullanılarak devasa bir köprü, bunun yanı sıra muazzam su kemerleri de yapılmıştır. Ayrıca, bu yapılarda su geçirmez çimento kullanılmıştır. Bu yönüyle de, Ninovada geliştirilmiş birçok teknik ve materyalin dayanıklı ve yenilikçi olduğu söylenebilmektedir.

Kaynakça:
http://tr.wikipedia.org/wiki/Ninova

Yazar: Baran Akçok