Siesta Nedir?

3547_s3Siesta kavramı, günümüzde özellikle Meksika ile bütünleşmiş bir kavram olmakla birlikte bu kavramın geçmişi incelendiğinde siestanın aslında bir İspanyol adeti olduğu görülmektedir.

Siesta, öğle aralarında verilen küçük aralarda uyumaktır. Bu olaya aslında bir nevi öğle şekerlemesi gibi de bakılabilmektedir. Siesta kavramı dendiği zaman, akla ilk gelen ülkelerden birisi Meksika’dır. Temelinde İspanyollara özgü bir sistem olan siesta’nın Meksika gibi ülkelerle özdeşleştirilmesi ve Meksika ile birlikte Latin ülkelerinde de uygulanmasının nedeni olarak ise, tarihsel süreç içerisinde İspanyolların Güney Amerika’yı sömürgeleştirmesi olarak gösterilmektedir.

Tarihte meydana gelen bu sömürgeleştirme ile birlikte İspanyollara özgü olan siesta kavramı, Latin kültüründeki yerini almış ve bu kültürde de kendine oldukça önemli bir yer edinmeyi başarmıştır. Öyle ki, siesta uygulaması günümüzde İspanya’dan çok Latin Amerika ülkelerinde uygulanmaktadır.

Özellikleri itibariyle değerlendirildiğinde bu kavramın sosyo kültürel, ekonomik ve iklimsel boyutlarla oldukça sıkı bir ilişkisinin olduğu görülmektedir. Bakıldığında siesta uygulaması Latin Amerika ülkelerinde maddi durumu çok da iyi olmayan kişiler tarafından uygulanmaktadır. Bunun nedeni ise, öğle vakitlerini dışarıda geçirmek yerine evde geçirmektir. Çünkü burada tropikal iklim görülür ve öğle vakitlerinde güneşin tam dik açıyla geldiği zaman oluşan aşırı sıcaklıklar, insanların bünyesinde etki oluşturmaktadır. Bu aşırı sıcaklıklar insanlarda rehavet oluşmasını sağlamakta ve böylece de insanlar sıcak saatlerde dışarıda olmak yerine siesta uygulamasını yapmaktadırlar.

3547_s2

Maddi durumu çok da iyi olmayan kişilerin,  öğle saatlerindeki sıcaklıklardan korunmak için uyguladıkları siestanın bir diğer boyutu da bulunmaktadır. Burada iş sahibi olmayan insanlar tarafından sıcaklık nedeniyle uygulanır. Diğer taraftan ise, çalışan kesim içinde siesta kavramı geçerlidir. Çalışan kesim için bu kavram, öğle tatilin uzaması ve işe geç başlama gibi anlamlara gelmektedir. Kişinin bir devlet kurumunda ya da özel sektörde çalışması fark etmeksizin, çıkılan öğle tatillerinden tam zamanında dönülemeyerek geç dönülmesi ve daha az çalışma konusu da siesta anlamlarına gelmektedir. Siestanın bu boyutu düşünüldüğünde, iş dünyasındaki bu durum dünyanın çoğu bölgesinde geçerli bir durumdur ve de bu anlamıyla kullanılan siesta dünyanın geneli için geçerli bir kavramdır. Bu yönüyle bu durum ortaya çıkmaktadır. Çünkü işten kaytarma ya da işe geç gitme gibi durumlar, sadece Latin Amerika’da çalışan insanlara özgü bir durum değil, çoğu milletin insanlarına da özgü bir durumdur.

3547_s4

Toplumda siestanın daha çok Meksika vatandaşlarının uyguladıkları bilinmektedir. Uygulama biçimi olarak ise, insanların bir köşede şapkalarıyla gözlerini kapatmaları şeklinde olduğu bilinir. Bilinen bu durumların en büyük nedeni ise, ABD yapımı filmlerde sıcaktan bunalan Meksika’lıların bu şekilde uyuklayarak gösterilmesidir. Aslında siesta kavramıyla ilgili bir çok soru işareti bulunmaktadır. Bu kavramla ilgili toplumda yanlış algı bulunur. Siesta saatinde Meksika’daki bütün kişiler o anda işini ve gücünü bırakıp uyumamaktadır.

Yani bütün ülke aynı anda öğle vakitlerinde siesta uygulamaz. Ve yine bakıldığında sıcaklığın çok yüksek derecelere geldiği öğlen saatlerinde birçok ülkede sıcaklıklar nedeniyle öğle saatlerinde uyumaktadır. Fakat bu kavramın sadece İspanyollara ve de Latin Amerikalılara özgü bir durum gibi gösterilmesi eksik bir durumdur. Çünkü dünyadaki çoğu insan sıcak öğle saatlerinde rehavet nedeniyle uyumayı seçmektedir. Ayrıca siesta isminin nereden geldiği de bilinmeyen bir durumdur.

Yazar: Erdoğan Gül