Brando firmasının ürettiÄŸi yeni enerji çözümü ile artık cep telefonu, mp3 player, pda gibi küçük taşınabilir aletlerinizi elektrik olmayan yerlerde bile ÅŸarj edebileceksiniz. Ãœrerinde 1350mAh bataryası bulunan cihaz, gündüzleri kullanılmadığı her an güneÅŸ enerjisini depolayarak bataryasını ÅŸarj ediyor. Oldukça verimli çalışan cihazın fiyatı da kendisi gibi küçük. 25$’a fiyat etiketiyle satışa sunulan cihaz, bedava ÅŸarj etme cihazı olarak oldukça popüler olacak gibi gözüküyor. Yakında bizzat cep telefonlarımız da üzerlerine yerleÅŸtirilecek güneÅŸ panelleriyle kendi bataryalarını ÅŸarj edebilen ÅŸekle gelebilir.

Taşınabilir olan ve güneş enerjisi kullanan bu jeneratör 600W güç çıkışı sağlayabiliyor. 72 x 126 x 50 inç boyutlarında olan cihazın fiyatı 2000 pound. Cihaz aküsünü güneş enerjisi ile daha uzun süre dayanacak şekilde şarj edebiliyor. Yakında cep telefonlarında bile görmeye başlayacağımız, güneş enerjisinden bataryaya şarj olayının ilk temsilcilerinden birisi olan ürün PowerCube 600 ismiyle satışta.

Kaynak

1 Kasım 1952′de Güney Pasifik’deki Marshall adalarından Eniwetok üzerinde bir Amerikan hidrojen bombası testi yapılmıştır. Gözlemciler Hidrojen bombası patlamasında atom bombasına göre çok daha fazla nötron ve radyoaktivite meydana geldiÄŸini not etmiÅŸler, bu bilgilere dayanarak Amerikan uzmanları nötron bombasını geliÅŸtirmiÅŸlerdir. Atom bombası 5 mil çapındaki bir alanda canlı ve cansız herÅŸeyi yokedip, 1 mil çapındaki bir alanda öldürücü radyoaktivite bırakırken, nötron bombası ise 1/2 mil çapındaki bir alanda patlama ve sıcaklık etkisi ile herÅŸeyi yokedecek, 1.5 mil çapındaki bir alanda ise saçtığı nötron ışınları ile tüm canlıları öldürecek, fakat binalara, silâhlara vs. dokunmayacaktır. Böylece canlıları ölmüş bir alanda binalara, silahlara vs. el konulabilecektir.

Nötron Bombasının Etkileri
Nötron bombası patladıktan sonra çevreye saçılan nötronlar, toprakta, metallerde, besinlerde vb. nötronları aktive etmektedir; bu nötron aktivasyonu atom bombasına göre 10 kat daha fazladır. Nötron aktivasyonu denen olay, cansız cisimlerin sekonder gama ışınları saçmasına neden olur. Böylece Nötron bombası hem nötron ışınlarına, hem de gama ışınlarına bağlı tahribat yapmaktadır. Nötronlar çarptıkları cisimleri gama ışınları saçar hale getirdiğinden, Nötron bombası atıldıktan sonra her cisim bir mini-bomba halini alarak gama ışınları saçmaya başlar.
Nötron bombası’nın ilk etkisi hızlı nötronlar ve gama fotonları saçmaktır. Işınlama dozu, patlama ve termal ışınlama mesafesi (150-300 m.) ötesinde, açık havada yüzbinlerce rad (ışıma birimi) kadardır. Hatırlatalım ki insan 300 rad’dan yüksek nötron ışınlaması karşısında bile ölmektedir. Yazının Devamı…

Yenilenebilir enerji kaynaklarının en önemli özelliği çevreye emisyon yaymamalarıdır.Bu çalışmada şimdiye kadar incelenen tüm sistemler içerisinde güneş-hidrojen sistemi bunu en iyi sağlayan sistemdir.Yenilenebilir enerji kaynaklarının çok yakın gelecekte tüm dünyanın enerji ihtiyacının büyük bir kısmını sağlayacağı hemen hemen belli olmuşken bu kaynaklar arasında güneş-hidrojen hibrit sistemi şu ana kadar yapılan çalışmalarda en verimli sistem olarak göze çarpmaktadır.Bu çalışmada şu ana kadar anlatılan hemen hemen tüm sistemler güneş-hidrojen hibrit enerji sisteminin bir parçasıdır.İlk kısımda özellikle güneş enerjisinden elektrik üretimi bölümünde fotovoltaik paneller ve bunlara bağlı ekipmanlar ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. Daha önce de belirtildiği gibi fotovoltaik panellerin verimlerini yükseltmek ile ilgili her gün daha da cesaretlendirici çalışmalar yapılmaktadır.Çok kısa bir süreç içerisinde panellerin verimlerinin hızla artması ve buna paralel olarak fiyatlarının da hızlı bir şekilde düşmesi beklenmektedir.Şu an için hidrojen üretim sistemleri içinde en uygunu doğalgazdan buhar eldesi ile olan yoldur ve 6$/GJ üretim maliyeti vardır.Ancak yakın zaman içinde doğalgazın biteceği ayrıca bu çeşit bir sistemde çıkan emisyon oranlarının yüksekliği düşünülecek olursa maliyet düşüklüğüne rağmen çok da verimli bir yöntem olmadığı görülecektir.

Aşağıdaki şekilde basit bir güneş-hidrojen sisteminin içerdiği elemanlar yer almaktadır. Çoğu daha önceki bölümlerde anlatılan elemanlar burada bir bütün halinde verilecektir.

Güneş-Hidrojen Hibrit Enerji Sistemi

Yazının Devamı…

Diğer yakıt veya enerji taşıyıcıları gibi hidrojen de iyi taşınmadığı veya kontrol edilmediği durumlarda bazı riskler taşır.Hidrojenin riski benzin,propan, veya doğalgaz gibi yakıtlarla karşılaştırılarak göz önüne alınmalıdır.Hidrojenin özel fiziksel karakterleri diğer yaygın yakıtlardan oldukça farklıdır.Bu özelliklerden bazıları hidrojeni daha az tehlikeli yaparken bazıları da belli durumlarda onu çok daha tehlikeli yapabilir.

Hidrojen en küçük molekül olduğundan dolayı küçük boşluklardan çok hızlıca sızabilme durumu vardır.Yoğunluk,viskozite ve yayılma katsayısı gibi özelliklerden dolayı hidrojen doğalgaza oranla delikler veya boşluklardan 1,26 ile 2,8 kez daha hızlı kaçabilir.Ancak doğalgazın birim hacme düşen enerji yoğunluğu hidrojenden 3 kat daha fazla olduğu için sonuç olarak doğalgaz aynı miktardaki bir boşluktan daha fazla enerji bırakacaktır.

Eğer herhangi bir nedenden dolayı bir sızıntı oluşursa hidrojen diğer yakıtlara oranla çok daha hızlı yok olacak ve böylece tehlike azaltılmış olacaktır.Hidrojen hava karışımı oldukça geniş bir yanma aralığı olan 4-75 % aralığında yanar.
Bugün uçaklarda kullanılan yaktın kaza ile yanmasından aşırı sıcaklık ve duman oluÅŸmakta ve bunun sonucunda bir çok insan yaÅŸamını yitirmektedir. Yakıt olarak hidrojenin kullanılması durumunda, yandığında havadaki oksijenle birleÅŸerek su-su buharından baÅŸka bir gaz çıkmayan hidrojen alevi, aynı zamanda çok az ısı yayar. Bu nedenle doÄŸrudan alevle temas edilmediÄŸinde tehlike yoktur. Hava içinde alev alma sınırı, patlama enerjisi, alev sıcaklığı ve atık ürün gibi deÄŸiÅŸkenler göz önüne alındığında, fosil yakıtların güvenlik katsayılarının 0.5-0.80 arasında olmasına karşın, hidrojen için, daha yüksek (1 dolayında) bir güvenlik olduÄŸunu açıkça göstermektedir. Yazının Devamı…

Hidrojenin belki de en önemli özelliği, depolanabilir olmasıdır. Bilindiği gibi, günümüzde büyük tutarlarda enerji depolamak için hala uygun bir yöntem bulunmuş değildir. Eğer bu gün hidroelektrik santrallerinden depolamamız mümkün olsaydı, enerji sorununu bir ölçüde çözmek mümkün olabilirdi. Ancak, elektrik enerjisi için bilinen en iyi depolama yöntemi hala asitli akümülatörler den başka bir şey değildir. Ancak, enerjiyi dolaylı olarak iki şekilde depolamak olanaklıdır. Bunlardan birincisi güneş enerjisinin fotosentez yoluyla bitkilere depolamak, yani odun üretmek, ikincisi ise hidrojen elde etmektir. Her iki yöntemde de elde edilen ürünler yakılarak veya başka enerjiye çevrilerek enerji kaynağı olarak kullanılır.
Hidrojen gazını depolamanın belki de en ucuz yöntemi, doğal gaza benzer şekilde yer altında, tükenmiş petrol veya doğal gaz rezervuarlarında depolamaktır. Maliyeti biraz yüksek olan bir depolama şekli ise, maden ocaklarındaki mağaralarda saklamaktır.

Orta veya küçük ölçekte depolamak için en çok kullanılan yöntem, sıvılaştırılmış hidrojenin yüksek basınç altında(150 bar) çelik tüpler içinde tutulmasıdır. Ancak bu uygulama, büyük miktarlar için oldukça pahalı bir yöntem olarak görülmektedir. Bir diğer pratik çözüm ise, sıvı hidrojeni düşük sıcaklıktaki tanklarda saklamaktır. Uzay programlarında, roket yakıtı olarak sürekli şekilde kullanılan sıvı hidrojen bu yöntemle depolanmaktadır. Dünyadaki en büyük sıvı hidrojen tankı, Kennedy Uzay Merkezinde olup 3800 m³ sıvı hidrojen alabilmektedir. Bu miktar hidrojenin yakıt olarak değeri 29 milyon MJ veya 8 milyon kW/h e karşılık gelmektedir.

Hidrojenin bir diğer önemli özelliği de ekzotermik (ısıveren) kimyasal tepkimeyle, bazı metal ve alaşımlarla kolayca büyük miktarlarda hidrit biçimine dönebilmesidir. Bu özellik hidrojenin, metal veya metal alaşımlarla metal hidrit olarak , tekrar depolama için kullanılabilinir. Hidrojeni daha iyi depolamak için çeşitli metal alaşımları üzerindeki çalışmalar günümüzde sürmekte olup, en iyi depolama için gerekli koşullar şartlar aşağıda verilmiştir.
• Metal veya alaşım oldukça ucuz olmalı
• Birim hacim başına en çok hidrojen depolamalı
• Metal, hidrojenle kolayca tepkimeye girip hidrit oluşabilmeli ve oda sıcaklığında kararlı olmalı
• Hidrojen gazı oldukça yüksek bir sıcaklıkta belirgin bir basınçta metalden ayrılabilmelidirler

Ãœzerinde yoÄŸun çalışmalar yapılmakta olan hidritler için en umut verici alaşımlar arasında, Lantan-Nikel (LaNi3), Demir-Titanyum (FeTi), ve Magnezyum-Nikel (Mg2Ni) metalleri sayılabilir. Bu çalışmalar için en yüksek hidrojen depolama miktarları için formüller, (LaNi3)H6 (FeTi)H2 ve (Mg2Ni)H4 ÅŸeklinde yazılabilir. Yazının Devamı…

Hidrojen gazı, doğal gaz veya hava gazına benzer olarak borular aracılıyla her yere kolaylıkla ve güvenli olarak taşınabilmektedir. Doğal gaz için kurulan yer altı boru dağıtım ağının ileride çok az bir değişiklikle hidrojen içinde kullanılması olanaklıdır. Boru hatları dışında hidrojen, basınçlı gaz olarak veya sıvılaştırarak tüplere konup tankerlerle taşınabilir. Çift çeperli yalıtılmış 25m3 hacmindeki tanklara konulan sıvılaştırmış hidrojen, karayolu ile yine benzer şekilde 130m3 hacminde tanklara konulan sıvı hidrojen ise demiryolu ile taşınabilmektedir.
Hidrojen boru ile taşınmasına, Texas da petrol endüstrisi tarafından kullanılmakta olan ve 80 km uzunluğuna sahip boru şebekesi ile Almanya da Ruhr havzasında 1938 yılında işletmeye açılan ve bu gün 15 atmosfer basınç altında hidrojen taşımaya devam eden 204km lik boru hattı örnek olarak gösterilebilir.

Bazı Büyük Hidrojen Boru Hatları

Hidrojen Taşınırken Enerji Kaybı
Günümüzde petrol tankerlerinden sızan veya kaza sonucu her yıl denizlere saçılan binlerce ton ham petrol, bilindiği üzere telafisi çok zor, hatta olanaksız olan büyük zararlara yol açmaktadır. Elektrik enerjisi taşıma ve dağıtma hatlarında ise, yine büyük enerji kayıpları vardır. Ülkemizde elektrik enerjisinin taşınması sırasında kaybolan enerji miktarının Keban Barajı nın bir yılda ürettiği elektrikten neredeyse 1.5 kat fazla olduğu hesaplanmıştır. Kömür çıkartılması ve dağıtılması oldukça yüksek maliyet gerektiren bir işlemdir. Doğal gaz ve petrol yataklarının belirli bölgelerde bulunmasından dolayı, bu yakıtların kullanılacak yere boru hatları ile taşınması için çok uzun, bazen birkaç ülkeyi kapsayan binlerce kilometrelik boru hatları, dolayısıyla yatırım maliyeti getirmektedir. Hidrojen ise her yerde bölgesel olarak üretilebildiği için çok uzun boru hatlarına gerek yoktur.

Hidrojen Taşıma Şekillerinin Karşılaştırılması
Hidrojenin taşınmasında seçimi etkileyecek ana faktörler uygulama, miktar ve üretim yerinden alıcıya olan mesafedir. Depolamada da bahsedildiÄŸi üzere, eÄŸer hidrojen, uygulamada sıvı olarak gerekiyorsa sıvı halde uygulama alanına taşınmalıdır. Yazının Devamı…