Uçaklar Hangi Bölümlerden Oluşur?

5473_u1Günümüz teknoloji ve bilim dünyasında, ulaşım sektöründe uçaklar oldukça önemli bir rol oynamaktadır. Özellikle uzak mesafeler ve de güvenli olması nedeniyle tercih edilen uçaklar, birçok bölmeden oluşmaktadır. Bunun yanı sıra, günümüzde farklı amaçlara hizmet eden birçok uçak türü bulunmaktadır. Bu türlerin görünümleri, ağırlıkları ve de boyutları farklı olabilmektedir. Fakat türleri ne olursa olsun genel anlamda uçaklar 5 ana kısımdan oluşmaktadır.

Uçakların ana kısımlarının başında gövde gelmektedir. Uçakta yer alan bütün bölmeler, dolaylı veya doğrudan bir şekilde gövdeye bağlanmış durumdadır. Aynı zamanda uçakların gövde kısmı, uçağın çekirdeğini meydana getiren kısımdır. Gövdenin içinde neler bulunduğuna bakıldığında karşımıza, yolcular, yükler, uçak mürettebatı, iniş takımları, yakıt tankı ve bazı uçak tiplerinde de motor gibi bölümler çıkmaktadır. Uçağın gövdesi, oldukça dayanıklı bir şekilde tasarlanmak zorundadır. Bu nokta, bir uçak üretilirken dikkat edilmesi gereken en önemli noktadır. Bunun nedeni ise, kanat ve de kuyruk takımının gövdeye doğrudan bir şekilde bağlı olmasıdır. Kanatlar ve kuyruk takımı, uçağın taşıma kuvvetini temsil etmektedir. Bu taşıma kuvvetini gövde taşıdığından, gövdenin oldukça sağlam üretilmesi gereklidir.

Uçağın ikinci kısmı ise kanattır. Uçukların uçuş esnasında havada kalabilmesi için, taşıma kuvvetine ihtiyacı bulunmaktadır. Kanat da, uçaklar da bu görevi yerine getiren bölümdür. Genel anlamda kanatların fiziksel yapısı incelendiğinde, üst kısımlarının şişkin, alt kısımlarının ise tamamen düz olduğu görülmektedir. Bu fiziksel yapı sayesinde, kanadın üst bölgesinden akan havayla, üst yüzeyinde meydana gelen hava basıncı arasında ters bir orantı kurulmaktadır. Akan hava ne denli çoksa, kanadın yüzeyindeki hava basıncı da o kadar az olmaktadır. Bu nedenle de, kanadın alt kısmında bulunan basınç, üst kısmından daha az olur ve alt taraftaki yüksek basınç, uçağın kanatlarını yukarıya doğru iter. Uçaklarda sağ ve sol tarafta olmak üzere iki kanat bulunur. Bu kanatların arka tarafında flap ve de kanatçık adı verilen bölümler bulunur. Bu bölümler, pilot tarafından denetlenir. Aynı zamanda bu bölümler hareketli bir yapıdadır ve de uçak hareketlerinde oldukça önemli görevleri bulunmaktadır. Örnek vermek gerekirse, flaplar uçağın inişi esnasında hızı düşürmek ve de gerektiğinde uçağa ek taşıma kuvveti sağlamak için kullanılmaktadır. Kanatçıklar ise, uçağı döndürmek ve de yana yatırmak için kullanılmaktadır.

Uçağın bir diğer ana kısımlarından birisi de, kuyruk takımıdır. Uçakların kuyruk takımı, iki yüzeyden meydana gelmektedir. Bunlar, düzey stabilize ve de yatay stabilize yüzeyleridir. Düzey stabilize dik şekildeyken, yatay stabilize yatay şekildedir. Bu iki yüzeyin görevi, uçağın dengesini sağlayarak dengeli bir uçuş yapmasını sağlamaktır. Düşey stabilizenin arka kısmında bir yön dümeni bulunmaktadır. Bu dümen hareketli olmakla birlikte uçağın sağa ve de sola dönmesini sağlamaktadır.

5473_u2

Uçakları meydana getiren bir diğer kısım ise, iniş takımlarıdır. Uçaklar havalanmaya hazırlanırken ve de yere inince iniş takımları ismi verilen donanımın üstüne yol almaktadır. İniş takımları, tekerleklerden tekerleri gövdeye bağlayan dikmelerden meydana gelmektedir. Uçaklar inişe geçerken, yere ilk değdiği zaman dikmelerde kuvvete bağlı olarak bir gerilim yaşanmaktadır. Bu nedenden dolayı da, iniş takımlarının oldukça dayanıklı bir yapıda olması gerekmektedir. Bunun yanı sıra, bu takımlar darbeleri soğutucu bir özelliğe sahip olmalıdır. Yoksa iniş takımları uçak yere değdiği anda kırılacak ve uçak parçalanma tehlikesi atlatacaktır. Bu nedenden dolayı da, iniş takımlarının çok dayanıklı tasarlanması gerekmektedir.

Motorlar, uçakların son ana kısmını meydana getirmektedir. Uçaklarda üç farklı türde motor kullanılmaktadır. Birinci motor türü, kısa menzilli ve küçük uçaklarda kullanılan pistonlu pervane-motor sistemidir. Bu tür uçaklarda, motor pervaneyi döndürme fonksiyonunda bulunmaktadır. Bu tür uçaklarda motor genellikle gövdenin burun kısmında yer almaktadır. Gaz türbinli motor adı verilen motorlar, uçaklarda kullanılan ikinci tür motorlardır. Bunlar hem pervaneyi döndürme, hem de jet motoru olma özelliğinde olabilmektedir. Jet motorları, hemen hemen her yerine takılabilmektedir. Türbinli motorlar, pistonlu motorlardan daha hafiftir. Uçaklarda kullanılan 3. Motor türü ise roketlerdir. Roketler, uçaklardan ziyade uzay araçlarında kullanılmaktadır.

Uçaklar genel anlamda, 5 ana kısımdan meydana gelir. Fakat bazı uçaklar özel yapımlardır ve de bu tür uçaklarda sayılan bu bölümler farklı özellikler gösterebilmektedir.

Yazar: Erdoğan Gül