Yılanların Deri Değiştirme Nedenleri Nelerdir?

Yılanlar genel itibariyle insanlara soğuk gelen ve çoğu zaman ürkütücü bir görüntüsü olan canlılardır. Hem korkutucu hem de son derece ilginç yaşamları sayesinde belgesellerde bu canlılar ile ilgili yayınlanan pek çok şey ilgi çeker. Yılanların hayatı ile ilgili oldukça ilginç, merak uyandırıcı görüntüler yayınlanırken, bunların içerisinde çoğunlukla öne çıkan ve merak edilen soru yılanların neden deri değiştirdiğidir.

8373_eryx_jaculus1Bilindiği üzere, yılanlar belli dönem aralıklarında deri değiştirirler. Özellikle de en azından yılda bir kere deri değişimlerini yaparlar. Bu durumun temelinde yılanların hayvanlar aleminde sürüngenler sınıfında yer alan ve bu sınıfın karakteristiklerini taşıyan canlılardan biri olmasıdır.

Hayvanlar aleminde yer alan sürüngenler sınıfında Squamata yani pullular takımı bulunur. Bu takım altında yaşayan türler içinde ise özellikle de yılanlar ve kertenkeleler öne çıkar. Bu hayvanlar belirgin şekilde ve bir çeşit zorunluluk ile deri değiştirirler.

Yılan türlerinin pek çoğunda vücutlarını saran bu deri bir tulum gibi tek parça halinde değiştirilebilir. Belgesellerde de en çok dikkat çeken konu, yılanların derileri içerisinden sıyrılarak sanki kabuğundan ayrılıyor gibi görünmesidir. Ancak bazı yılanlarda ve kertenkelelerde parça parça olarak deri atımı da gözlenmektedir.

Bizlerin diline gömlek değiştirme tabiri ile yerleşen deri değiştirme olayının yılanlar açısından amacı vücudun büyümesini ve gelişmesini, uzamasını, kısaca mevcut konformasyonundan farklı bir şekle geçebilmesini mümkün hale getirmektir. Yılanların üzerini saran pullar esnek yapılı değildir ve bu canlıların vücut gelişimlerini engelleyecek kadar sert yapılıdır. Hayvanların çevresini saran bu pullar nedeni ile yılanlar kılıfın izin verdiği ölçüde büyüyebilirler. Daha fazla bir büyüme gerektiği zaman pulların alt tabakalardan genişletilip bir gelişim imkanı sağlandığı, genişlemenin dağlanamadığı dar bölgelerde ise atılma yoluna gidildiği gözlenmektedir.

Yılanlar gibi kaplumbağalar da, timsahlar da periyodik olarak deri değiştirirler ve pul dökerler. Ancak, her canlının deri değiştirme hızı ve kapasitesi farklıdır. Bu durum ise canlının türlerine göre farklılık göstermekten ziyade, daha çok bir canlı türünün ne kadar hızlı büyüyüp geliştiği ve ne kadar iyi beslendiği ile orantılı olarak meydana gelmektedir.
Kaynakça:
http://www.risaleajans.com/merak/yilanlar-neden-deri-degistirir

Yazar: Gökçe Cömert