Yıldızlar Geceleri Niçin Kırpışıyor Gibi Görünürler?

Astronomi ve uzaya dair hemen hemen her bilgi günümüzde oldukça yoğun bir ilgi görmektedir. Güneş sistemi olsun, gezegenler ve diğer yıldız kümeleri olsun geniş kitlelerin ilgisini çekmektedir. Geceleri gökyüzüne bakıldığında binlerce farklı noktanın göze çarpması, bu konuyu daha da farklı kılar. Gökyüzüne anlam katan kavramlar arasında yıldızlar da vardır. Gece vakti daha çok görülen yıldızlar bazen ışıklarını kırpıştırır gibi görünürler. Peki, bunun asıl sebebi nedir?

8554_sum_pleiades_dec_2007_4_x_10_mins_each_2x2_rgb_ps_1_lowGüneş sistemi oldukça büyük bir mesafeler bütünü olarak tasvir edilebilir. Öyle ki, şu an görülen Güneş aslında 8 dakika öncesinin halidir. Yani Güneş Dünya’ya o kadar uzaktır ki Güneş ışıkları bu mesafeyi 8 dakikada kat ederler. Aynı şekilde bu ışıkların Neptün gezegenine ulaşması 4 saati bulur. Hatta Neptün’den Güneş’e bakıldığı zaman bizim gördüğümüz görüntü değil, ufak bir yıldız olarak görüntü alınır. Akılda daha iyi kalması için şu örnek kullanılabilir; Güneş ışıklarının Dünya’ya vardığı 8 dakikalık yolu, 1000 kilometre / saat hızla ilerleyen bir jet uçağı ancak 17 yıl süren bir yolculuk sonunda alabilmektedir…

Öte yandan bu mesafelerin çok daha fazla olduğu sistemler de vardır. Örnek olarak Andromeda Galaksisi ışıklarının Dünya’ya yaklaşık 2.2 milyon yıl gibi bir sürede ulaştığından bahsetmek mümkündür. Bunun anlamı ise şudur; söz konusu galaksinin gözlemlenmesi sırasında, bu galaksinin aslında 2.2 milyon yıl önceki görüntüsü alınmaktadır.

Yıldızların Kırpışması

8554_yildizlarBerrak bir gecede gökyüzüne bakıldığında, neredeyse 7000 farklı yıldız gözle görülebilmektedir. Eğer ufak bir teleskopa sahipseniz, bu sayı 25 milyon adeti de bulabilir. Ancak çok büyük ve gelişmiş bir teleskop ile bir gözlemevinden gökyüzüne baktığınızda 2 milyar yıldıza ulaşabilirsiniz. Mesafeleri anlamak adına burada verilmesi gereken bilgi şudur ki; sadece Samanyolu Galaksisi içinde 100 milyar yıldız vardır…

Buradan hareketle söylenebilir ki, yıldızların ışıklarının kırpışması ya da arada bir gelip gidiyormuş gibi görünmelerinin sebebi aslında tüm bu efsanevi mesafeler ve de atmosferdir. Çünkü Dünya üzerinde hava zaman zaman ısınır ve ısınan hava temel bir fizik kuralı olarak yükselir. Geceleri de söz konusu durum devam etmektedir. Ve çok uzaklardan gelen yıldızların bazı zayıf ışıkları, yükselen hava dalgasında kırılırlar. Bundan dolayı da tam olarak gözümüze ulaşamazlar ve hatta kesik kesik kendilerini gösterdikleri de görülebilir. Tıpkı yazın araba ile giderken sıcakta pişen asfaltın yol görüntüsünü dalga dalga, sanki sıvıymış gibi göstermesine benzer. Eğer gezegenlerin ya da yıldızların ışıkları çok güçlü gelirse, kırılma durumu pek olmaz; fakat zayıf ışıklar her daim bu göz aldatmacasını yaşatacaktır…
Kaynakça:
http://www.bilim.org/yildizlar-neden-yanip-sonerler/
http://www.selamcocuk.com/biliyor-musunuz/yildizlarin-isiklari-gece-nicin-kirpisiyor-63.html

Yazar: Baran Akçok