Celal Bayar Kimdir?

cel

Türkiye Cumhuriyeti’nin üçüncü Cumhurbaşkanı’dır. 1883 Tarihinde Bursa’nın Gemlik ilçesinde doğan Celal Bayar, dünyaya geldiği Bursa’da ilk ve orta öğrenimini, ardından İpek Meslek Yüksek Okulu’nu bitirdi. Hukuk ve bankacılık dallarında iş hayatına atılarak kendini geliştirdi. Gemlik Mahkemesi ve Reji Kalemleri’nde, ilk memuriyet hayatına girişi yapmıştır. Bankacılık alanında da ilk olarak Ziraat Bankası’nda görev yapmıştır. 1907 tarihinde İttihat ve Terakki’nin Bursa’daki kolu olan Küme isimli gruba katılmıştır. Ardından Müdafaa-i Hukuk-ı Osmaniye Cemiyeti’ne giriş yapmıştır. 16 Ocak 1914 tarihinde İzmir’de bulunan Altay Spor Kulübünün kurulmasına katkısı bulunmuştur. Osmanlı Mebusan Meclisinin son olarak yapıldığı 12 Ocak 1920 tarihindeki toplantıya, Saruhan Sancağı milletvekili olarak katıldı.

cel2

Milli Mücadele’nin etkisine kapılarak aktif görev alabilmek için, Anadolu’ya geçmiştir. 23 Nisan 1920 tarihinde kurulan Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde, Manisa Saruhan Milletvekili olarak görev aldı. 1923 tarihindeki ikinci dönem seçimlerinde de İzmir Milletvekili olarak görev almıştır. Uluslararası arenada adını ilk olarak Lozan Barış Konferansı’na katılarak duyurmuştur.Türkiye İş Bankası’nın kuruluş aşamasında aktif görev almış ve daha sonra da bu bankada Umum Müdürü olarak görev almıştır.

Milletvekilliği yaptığı dönemlerde İktisat Vekilliği ve Başvekillik görevlerinde bulunmuştur. 1950 tarihindeki seçimleri kazandı ve ardından Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye’nin 3. Cumhurbaşkanı olarak seçilmiştir. on yıl boyunca Cumhurbaşkanı olarak görev aldıktan sonra 27 Mayıs 1960 tarihinde askeri yönetim tarafından iktidardan indirilmiştir. Yassıada Mahkemesi tarafından idama mahkum edilmiş; fakat yaşı nedeniyle idam cezası ömür boyu hapse çevrilmiştir. 7 Kasım 1964 tarihinde rahatsızlığı nedeniyle tutuklu bulunduğu hapishaneden serbest bırakıldı. Dönemin Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay tarafından affedildi. 22 Ağustos 1986 tarihinde vefat ettiğinde 103 yaşındaydı ve memleketi olan Bursa iline bağlı Umurbey’de toprağa verilmiştir.

Yazar: Hikmet Akyol