Bilgiustam
Türkiye'nin Bilgi Sitesi

Türklerin Tarih Boyunca Kullandığı Alfabeler Nelerdir?

22 11

1127-EskiTurklerOkurYazarmiydi.01Asırlık bir millet ve dünyaya egemen olmuş bir ırk.Konuştuğu ve kullandığı diller mutlaka zamanla değişime uğramış ve alıntılar yapılmıştır. Tarih boyunca birçok dil kullanılmış ve bunlara eklemeler yapılmıştır. Bu yazıda bugüne kadar kullanılan dillerden ve yapılan değişikliklerden bahsetmeye çalışacağım…

Uzun süren savaşlar ve fethedilen topraklarda birçok milletle iletişim kurulmuş ve onların dillerinden bir parça alınmıştır. Kültürel farklılık ve değişim dediğimiz olay kısmen budur. Dil ve alfabe konusunda 5 farklı alfabe bizlere yansıtılmıştır.

1) Göktürk Alfabesi:
gokturk_alfabesiMetinleri isim olarak Göktürk veya Orhun olarak adlandırılır.Orhun’da yerleşimde bulunmuş Türkler tarafından kullanılmış ve düzenlenmiştir.Bu alfabeyi Hunlar,Göktürkler ve Türk kavimler kullanmış ve eklemelerde bulunmuşlardır. Göktürk alfabesi 38 harften meydana gelmektedir.Dördü sesli olup, sekiz sesi karşılar, geri kalan harfler sessiz harf statüsündedir. İlginç olan ise;ok, ko, uk, ku, ük, kü, nç, nd, gibi heceler kendine has harflerle gösterilir. Sağdan sola doğru yazılır bu alfabe ve bu şekilde okunur.

2) Uygur Alfabesi:
uygur_alfabesiGöktürklerden sonra kurulan Uygurlar tarafından adlandırılmıştır bu alfabe. 18 adet işaretten,sembolden meydana gelmiştir.4 sesli harf geri kalan harfler ise sessiz harf olarak bilinir. Sağdan sola yazılış mevcuttur ve harfler birbirine bitişik olacak şekilde yazılır. Bu yazının katiplerine yani yazıcılarına Bu yazının katiplerine, bakşı, bakşıgeri veya serbahşı adı verilmektedir.

3) Arap-İslam Alfabesi:
Türklerin İslamiyeti kabulünden sonra gerçekleşen bu dönemde bu alfabe ön plana çıkmış ve yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır. Arap alfabesi 28 harftir ancak Türklerin kullandıkları 31 ile 36 harften meydana gelmektedir. Bu alfabe ile Türk islam tarihinde birçok eser verilmiştir. Sağdan sola yazılır. Kullanımı zor gibi görünse de harflerin öğrenimi çok da zor ya da uğraştırıcı değildir.

4) Kiril Alfabesi:
Kiril alfabesi emperyalizmin zoraki tatbikidir.Bu cümleyi ilk okuduğumda anlam veremedim ancak konuyu şu şekilde izah edebilirim sizlere. Ruslar sınırları içinde Türklere bütünlüklerini bozmak amacıyla tek bir alfabe yasağı koyarak farklı semboller ve şekillerle dolu alfabeler koymuştur. Otuz sekiz harftir. On biri sesli, geri kalan harfler ise sessiz harf statüsündedir. Soldan sağa doğru yazılır. Kullanım alanı, Rusya’daki Türkler içindir.

5) Latin Alfabesi:
latin_alfabesi1925 yılında ilk olarak Azeri Türkleri tarafında kullanılmıştır. Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasından sonra 1928 yılında ülkemizde kullanılmaya başlandı. 8 sesli harf bulunur geri kalan ise sessiz harftir. Türkiye ve Avrupa Türkleri tarafından kullanılan bu alfabe diğer kullanılan alfabelere göre daha kolay ve öğrenilmesi daha basittir. Türkler bu 5 alfabenin yanı sıra birçok alfabeyi kullanmıştır ancak uzun süre kullanılan ve bizlerin etki ettiği alfabeler bilgi verilen 5 alfabedir.

Yazar: Ali ERSOY

22 Yorumlar
  1. İdil diyor

    Teşekkür ederim çok işime yaradı ama bu alfabelerin nerede kullanıldığı yazmıyor. Yine de çok işime yaradı.

  2. Kutay Cengiz diyor

    kiril alfabesi emperyalizmin zoraki tatbiki de arap alfabesi değil mi ?

    1. süleyman sayan diyor

      asla . tam aksine bizim tarihte en mükemmel eserleri bu arap harfleriyle vermişiszdir. aslında bunar arap harfi değil islam harfileridir. iyiki de bu harfleri kullanmışız keşke hala kullansaydık.

  3. Zeynep Sehitoglu diyor

    Çoooook işime yaradı 6. Sınıfın ve projeme çok iyi geldi saolun benim favorim bilgi ustam 😊👏❤

  4. Rümeysa diyor

    Çok beğendim teşekkürler

  5. Hakan diyor

    Çok teşekkür ederim sağolun var olun…

  6. Hanifi diyor

    Bunu yaptığınız için çok teşekkür ederim probleme çok katkısı bulundu Allah size den razı olsun

  7. Nazmiye diyor

    Bir proje yapıcaktım çok işime yaradı teşekkürler.

  8. Kerem kazıcı diyor

    Proje odevim icin iyi bir kaynakça teşekkürler Allah Razı Olsun…

  9. ismail diyor

    ödev için çok işime yaradı özellikle göktürk alfabesini ben anlatacaktım çok iyi bir şekilde konu anlatılmış. teşekkürler.

  10. Osman Ötüken diyor

    Ali Bey ,
    Paylaşım için teşekkür ederim . Ama bu listeye Grek alfabesinin de eklenmesi gerekiyor . Çünkü Karaman Türkleri , Karamanlides olarak Yunanistan’da anılmakta olsa da Helen alfabesini kullanarak kendilerini Türkçe ifade etmişlerdir .
    Saygılarımla

  11. sıla diyor

    gerçekten harika bilgiler. ödev konumuz da buna yönelikti. güzel bir paylaşım olmuş bilgiye ulaşmada favori site!

  12. Eymen diyor

    Ödev yaparken tamamen bu kaynağı kullandım çok teşekkürler.

  13. Murat diyor

    Güzel paylaşım olmuş,teşekkürler.

  14. yunus diyor

    işime çok yaradı çok teşekkur ederim

  15. Alex diyor

    Çok işime yaradı .tşk😉😉

  16. Aslıhan diyor

    bilgi çok işime yaradı teşekkürler

  17. Feyza diyor

    Benimde çok işime yaradı çok teşekkürler

    1. Harun diyor

      Son alfabenin ismi ne?

      1. İdil diyor

        Latin Alfabesi

  18. 7binbilgi.com diyor

    Bilgi için teşekkürler :)
    Ayrıca:
    Yazıların arasında soru işareti görünüyor. Çok rahatsız etmiyor ama düzeltilse daha iyi olur. Gezdiğim sitelerde sadece burada gördüm. Misal: “Konuştuğu ve kullandığı diller�?mutlaka” gibi..

  19. enes diyor

    projr için çok işime yaradı teşekkürler

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.