Öncelikle şunu belirtmekle başlamak istiyorum, insan gözü analog bir yapıdır ve dijital bir terim olan piksel boyutuyla ölçülmesi tam olarak mümkün değildir. Beyindeki görme merkezi gözlerden gelen ışık bilgisini aynen bir film perdesi gibi algılayamaz. Beyin gelen ışık bilgisini yorumlayarak görüntü oluşturur. Bu görüntü gözden gelen ve beyindeki sinir hücreleri yani nöronların hızına bağlı olarak sürekli yenilenir.
Örneğin bunu FPS(frame per second) değeri olarak göz önüne alırsak, bir video filmindeki 30FPS değeri gözümüzün görüntüyü tümüyle akıcı olarak görmesi için yeterlidir. Fakat bu olay, insan gözünün 30FPS olduğu anlamına gelmez. İnsan gözünün de belli bir eşik değeri vardır ve o değerden daha hızlı geçen bir cisme baktığında onun hareketini yakalayamaz ve hiçbirşey geçmemiş gibi görür. Günümüzde kullanılan yüksek çekim hızına sahip kameralar kullanılarak bir merminin hareketi bile milisalise mertebesinde rahatlıkla incelenebilmektedir.
İnsan gözünün hızı için basit bir test yapabiliriz. Öncelikle CRT(tüplü) bilgisayar monitörünüzün dikey tarama frekansını 60 Hz’e getirin. Bunun için, masaüstüne saÄŸ tıklayıp özellikler > ayarlar > geliÅŸmiÅŸ > monitör sekmelerini takip edip Hz ayarlarına ulaÅŸabilirsiniz. 60 Hz’e getirdikten sonra ekrana 30cm mesafeden bakarken, monitörün yan tarafında bir nesneye odaklanın ama göz ucuyla da monitörü görün. Normalde düz bakarken hissetmediÄŸiniz ekran yenilemesinin nasıl yukardan aÅŸağıya taranarak sayfa sayfa geçtiÄŸini göreceksiniz. EÄŸer normal bakarken de 60 Hz’i farkediyorsanız bunu bir de 75 Hz’de deneyin. Kendim 75 Hz’e kadar farkedebiliyorum fakat 85 Hz ve üstünde artık sayfa sayfa geçiÅŸleri göremiyorum. Gözün bu hızı kiÅŸiden kiÅŸiye farklılık gösterebilir. Gözleriyle sürekli ince ve hareketli ÅŸeyleri takip eden ve iÅŸi gereÄŸi yüksek dikaktle çalışan kiÅŸilerde daha hızlı göz refleksleri görülür.
Gözümüzün ışık algılayıcılarının bulunduğu retina, sinirsel yapıdan oluşan bir zardır. Retinadaki ışık algılayıcıları, sayısal kameraların algılayıcılarında olduğu gibi sayılabilir büyüklüklerdir. Hatta, retinanın çukur kısmında(fovea) bu algılayıcıların sayıları diğer bölgelere oranla daha fazladır ve retinanın üzerine düşen ışık beyine sıkıştırılarak iletilir. İşte bu nedenle gözümüz bazen bize oyun oynar ve şekilleri olmadığı gibi görürüz. Gözümüzdeki ışık algılayıcı hücre sayısı (ya da piksel deyin) belli kritik değerin üstünde olduğunda olduğu sürece görme kalitesi etkilenmez. Çünkü görüntüyü beyin tamamlar. Hatta tek gözümüz olmasa bile görüntü çözünürlüğümüz azalmaz, yalnızca derinlik hissi kaybolur. Retina dekolmanı denilen ve göz içindeki ışık hücrelerinin büyük kısmının harap olduğu durumlarda bile görüntünün bir kısmını eksik görmeyiz. Bunu şöyle benzetebiliriz: Elinizdeki kameranın merceğinin yarısını kapatıyorsunuz ama ekranda görüntüyü hala tam görüyorsunuz; çünkü kameranın işlemcisi eksik kısmı tamamlıyor.
Gözün görme kapasitesinin megapiksel olarak ifade edilebilmesi için, gözdeki reseptörleri piksel olarak düşünüp bir sahneyi beynin hangi detay seviyesinde oluşturabildiğini test etmek gerekir. İnsan gözü küçük bir organdır ve üzerine gelen ışığın çok az bir miktarı ile bütün herşeyi yapar. Fakat yüksek megapiksel kameraların mercekleri oldukça büyüktür ve buna bağlı olarak karanlık bir sahnede insan gözüne kıyasla çok daha fazla aydınlanmış alan görürler. Şunu net olarak söylemek mümkündür ki, eğer göz büyüklüğünde bir mercekle en yüksek megapiksel oranını alıp fotoğrafı çekip daha sonra insanın aynı manzaraya bakarak gördüklerini karşılaştırırsak eminim ki insan gözü daha fazla detayı algılayıp tanımlayabilecektir. Dijital makinenin çektiği fotoğraf ise, zoom yapılmadan insanın gördüğüne denk biçimde görüntülenip incelenirse çok daha az detay yakalayabildiği anlaşılacaktır.
Bu nedenle insan gözü yapay merceklerin görüntüsüyle kıyaslanamayacak kadar mükemmel yaratılmış bir organdır. Ama dijital bir veri olan megapiksel olarak ifade edilebilir. Bunun hesaplaması yukarıda bahsettiğim şartlar sağlanırsa, yaklaşık olarak bir değer ortaya koyularak gerçekleştirilebilir. Ama megapiksel teriminin aslında bir sahneden alınan görüntünün kaç piksel ile görüntülendiğini ifade eden bir kavramdan başka birşey olmadığını aklımızdan çıkarmamamız gerekir. Tabiki ne kadar fazla piksel olursa o kadar detaylı görünecektir fakat bunun insan gözüne denk gelen oranıyla kıyaslamak için, konuyu başlıca bir araştırma konusu olarak ele alıp laboratuvar şartlarında incelenmesi ve deneyler yapılması gerekir.
Etiketler: Bilim, Bilim, göz, megapiksel, Teknoloji
Toplam Okunma: 1711 | Bugünkü Okuma : 23 | En Son Okunma: 16.05.2008 - 10:50
9 Yorum Yazılmış
Emexci 8 Mart 2008 Saat 0:23Cok güzel bir yazi olmus. Özellikle en cok ilgimi ceken konu (Göz, Kamera ve Objektifler)
MaTaDoR 8 Mart 2008 Saat 1:03TeÅŸekkürler. Ben de fotoÄŸraf konusuna oldukça meraklıyımdır. Fakat fotoÄŸraf konusu sitenin genel konseptinin dışında kalıyor o yüzden üzerinde fazla durmuyorum. Geçenlerde “insan gözü kaç megapiksel acaba?” gibi bir soru duydum ve bu konuda bildiklerimi içimden geldiÄŸince yorumlayıp, bu makaleyi yazdım. Bilimsel açıdan ne kadar isabetli bir yorum yapmışımdır onu uzmanlarına sormak gerekir tabiki
![]()
Hüseyin GÜRSOY
BilgiUstam.com Editörü
Ali Özaltun 6 Nisan 2008 Saat 12:08KardeÅŸ Yazın için çok teÅŸekkürler…
Yazını BloÄŸuma Ekledim….
Bir Sakıncası Olmaz Herhalde…
MaTaDoR 6 Nisan 2008 Saat 12:32Ali Özaltun;
Kaynak belirttiğinize göre sorun yok demektir. Beğendiğinize sevindim.
selin 6 Nisan 2008 Saat 18:22bence çok bilimsel ama ilginç bir konu merak edilebilecek bişi
Adem Hakan 7 Nisan 2008 Saat 10:49Mükemmel bir konu. Çok yararlı hazırlayan arkadaşlara teşekkürler..
Ferhat 8 Mayis 2008 Saat 19:51Ben başka bi yerde okumuştum.Bakış açısına göre değişiyor megapiksel büyüklüğü.150 derecelik açıda 532 ,180 derecelik açıda ( bu insanın görebileceği en büyük açı ) megapiksel değerindeymiş.
TEAkolik 10 Mayis 2008 Saat 15:42Tabi yukarda da söylediÄŸiniz gibi gözünüzü ne kadar çok çalıştırısanız ve reflekslerini ne kadar artırırsanız sanırım MP i o kadar artacaktır. Aslında bunların hepsi Beyinde yani sinir hücrelerinde bitiyor…
Yazı için teşekkürler.


Son Yorumlar
Nokia’nın Yeni Gözdesi, N99 : eNsar
Piri Reis Haritası ve Metin Soylu’nun İddaları : fatma
Einstein Sergisi İzlenimler : meryem sena eker
Nokia 8600 Luna: Çin Malı Olanları Ayırt Edin! : selçuk
Sony PS3′ün Ömrü Uzun, PS4 10 Yıl Sonra… : betül
Nokia 8600 Luna: Çin Malı Olanları Ayırt Edin! : HARUN
Elektriğin İcadı, Transistörün İcadı, Lazerin İcadı, Mekanik Saatin İcadı, Mikroskobun İcadı : emre
Nokia N99i: Çin Malı Taklit Telefonlar : aLfa2008
Volkswagen Hafif Dizel Motorlu Otomobillerle Ekonomi Yapacak : henster
Nokia 8600 Luna: Çin Malı Olanları Ayırt Edin! : selçuk