Mucizevi İlaç Penisilinin Tarihçesi

Okuma Süresi: 2 Dakika  | Yazdır

Penisilin Nedir?

Penisilin, ‘Penicillum notatum’ adlı küf mantarı türünün ürettiği, bakteri öldürücü özelliği olan maddedir. Bakteri öldürücü özelliği olan maddelere antibiyotik denir. Penisilin, keşfedilen ilk antibiyotik olması açısından özel bir önem taşır.

Penisilin Nasıl Bulunmuştur?

Penisilin, İskoç bakteriyolog Sir Alexander Fleming tarafından 1928 yılında tesadüfen keşfedilmiştir. Fleming, Londra’da çalıştığı hastanenin laboratuvarında, kültür kaplarında bakteri üretiyordu. Laboratuvarındaki kapları yıkamadan çıktığı bir aylık tatilden döndüğünde, ‘Stafilokok’ adlı zararlı bir bakteri türünü ürettiği kültür kabında küfün çevresinde bu bakterinin üremediğini gördü ve bu durum ilgisini çekti. Kültür kabından ayırdığı bu küf mantarını et suyu ve şekerle hazırladığı besiyerinde üretti. Peynirde, bayat ekmekte ve nemli duvarlarda üreyebilen Penicillium türü bu küf mantarları ismini, mikroskopla bakıldığında minicik boya fırçalarını andırdıkları için fırça anlamındaki Latince ‘penicilin’ sözcüğünden türetilerek almıştır.

Flaming, bakteri enfeksiyonu nedeniyle ölmek üzere olan hastaları Penisilin ile tedavi ederek hayatlarını kurtarsa da çalışması o dönemde ilgi görmedi. Çalışmalarını ilerletecek maddi imkanı da bulamayınca Penisilin üzerinde çalışmayı bıraktı. Sir Howard Florey ve Ernst Boris Chain; Penisilini ilaç formuna getirerek Flaming’e destek oldular. Penisilinin kullanımıyla milyonlarca insan bakterilerin neden olduğu iltihaplı hastalıktan ölmekten kurtuldu. 3 bilim adamı da 1945 yılında Nobel ödülü kazandı.

Eski Çağlarda Penisilinin Kullanımı

Binlerce yıl önce, küfün yaraları iyileştirdiği gözlemlenmişti. Çin’de küflü soya püresi; Sümerlilerde bayat ekmekle yapılan bira; Mezopotamya ve Ukrayna’da toprak, içeriğindeki küf nedeniyle yaralar için antibiyotik amaçlı kullanıldı.

Fleming’den Önceki Durum

Joseph Lister 1871’de küf mantarı bulaşan idrarda bakteri çoğalmadığını; Louis Pasteur 1877’de küfün şarbon aktivitesini durdurduğunu; Ernest Duchesne 1897’de küf mantarının koli basili çoğalmasını engellediğini gözlemledi. Ancak bu gözlemleri yapanlar Penisilinin kaşifi olamadı.

Günümüzde Penisilinin doğal ve sentetik olarak değişik formları bulunmaktadır. Dikkat edilmesi gereken bir nokta, Penisilin türü antibiyotikler bazı insanlarda alerjik reaksiyona neden olabilmektedir. Vakaların bir kısmında, alerjik reaksiyonun en ciddi formu olan anafilaksi tablosu gelişebilmektedir. Bu nedenle ilk defa Penisilin uygulanacak kişilerde, önce deri testi ile Penisiline duyarlılık olup olmadığı tespit edilmelidir.
Kaynakça:
Tıbbi Kitaplar ve Dergiler

Yazar: Tuğçe Baş