Çöl böcekleri, çöllerdeki zorlu koşullarda yaşayabilecek şekilde evrim geçiren canlılardır. Onların geçirdiği bu evrim sıcaklık, kum, suyun mevcudiyeti, vs. gibi çeşitli faktörlere bağlıdır ve bir çölün tüm ekolojik durumlarına adapte olmuşlardır. Bazı böcekler çevreyle öyle bütünlük sağlar ki neredeyse hiç görünmezler. Bu çöl böceklerini yuvalarını bitkilerde, kumda, toprakta, kayalarda vb. alanlarda yapabilirler. Çölde şekil, büyüklük, renk, habitat ve diyet bakımından değişen farklı türde karıncalar, arılar, böcekler, örümcekler yaşamaktadır, ayrıca bunların farklı yaşam döngüleri ve davranışları vardır.

Vücut Yapısı

Her böcekte kafa, göğüs ve karın vardır, ayrıca baş üzerinde gözler, anten ve ağız içerir. Orta gövde segmenti olarak da bilinen toraks, kanatlar ve altı eklemli bacak içerir. Karın bölgesinde kalp, sindirim sistemi ve üreme organları bulunur. Bir çöl böceğinin dış kaplaması zordur ve kitin olarak bilinen sert bir su geçirmez maddeden oluşur. Bazı böcekler aynı zamanda vücuttaki nemin içeride tutulacağı ve diğer hayvanlara kıyasla buharlaşma ile daha az nem kaybedecek şekilde yapılan yarı saydam bir dış kaplamaya sahiptir.

Solunum Mekanizması

Bir çöl böceği nefes aldığında, insanların yaptığı gibi sürekli nefes almaz. Bir kez nefes vermeden önce vücudunda karbondioksit seviyesi yeterli olana kadar bekler. Bu minimum su kaybına neden olur. Çöl böceklerinin çoğu, yedikleri yiyeceklerden gerekli nemi aldıkları için hiç su içmezler. Bu nedenle ve minimum su kaybına uğradıkları için zorlu çöl koşullarında kolayca hayatta kalabilirler.

Yaşam Döngüsü

Bazı çöl böceklerinin belirli bir yaşam döngüsü vardır. Çölde yağmur yağdığında çıkan yumurtalarını yere bırakırlar. Yağışlı mevsimde, böceklerin beslendiği kısa ömürlü bitkiler vardır. Böcekler yumurtadan çıktıktan sonra yerden çıkarlar, büyürler ve daha sonra yer altına yumurta bırakırlar. Aynı şekilde, bırakılan yumurtalar bir sonraki yağmurları bekler ve aynı döngüyü takip ederler.

Çöl Hasatçı Karıncalar

Gün boyunca, bu karıncalar çölde bitki örtüsü ve bitki tohumları ararlar ve onları yuvalarına geri götürürler. Bu karıncalar karınca yuvası içinde yaşarlar. Topladıkları tohumlarla yuvalarının girişlerini kaplarlar. Bu karıncaların normal büyüklüğü yaklaşık yarım inç tir. Aşırı acı veren bir ısırık veya acı sokma kabiliyetine sahiptirler.

Lubber Çekirgesi

Bu çekirgeler yaz sonunda yaygın olarak görülür. Çekirge diğer türlerinin aksine, saklanmak için biraz çaba harcarlar. Normal boyutları 3 inç veya daha fazladır. Bu çekirgelerin iki güçlü arka ayağı, ciddi çizikler oluşturabilen bir dizi uzun, keskin dikenlere sahiptir. Bu böcekler genellikle çöl bitkileriyle beslenir, ancak hayatta kalma koşullarına göre etobur olabilirler.

Blister Böcekleri

Bu böcek, cilt üzerinde ciddi kabarcıklara neden olan eklemlerinden bir sıvı sızdırma kabiliyetinden sonra adlandırılmıştır. Çoğunlukla renkli, zararsız görünmekle birlikte oldukça tehlikeli olabilirler. Tipik bir kabarcıklı böcek uzun ve bükülebilir bir gövdeye sahip olabilir. Normal büyüme büyüklüğü yarım inç ile 1½ inç arasında değişmektedir. Evcil hayvanları zehirleyebilecek toksik bir kimyasal bileşik olan kantaridin içerir.

Baston Böcekleri

Bunlar çölde bulunan en büyüleyici böceklerden biridir. Birçok baston böceği türü vardır. Bu böcekler bitkileri besleyen yavaş hareket eden ve tuhaf görünümlü böceklerdir. Kamuflaj kabiliyetleri ile tanınırlar ve avcılarına karşı neredeyse görünmez olabilirler. Cinsiyet oranı çok dengesizdir, sadece 1000 bastondan biri erkektir. Boyutları yarım inç ile 13 inç arasında değişebilir. Renkleri genellikle kahverengi, yeşil ve gridir. Özellikle gün boyunca hareketsiz kalırlar ve çoğu karanlıkta aktiftirler.

Kara Dul Örümcekler

Kuzey Amerika’daki en zehirli örümcek olarak kabul edilirler. Zehirleri, bir zehirli çıngıraklı yılanınınkinden 15 kat daha zehirlidir. Sadece dişi karadul örümcekleri insanlar için zararlıdır. Dişiler, zaman zaman, çiftleşmeden sonra erkeği öldürür ve yerler. Kayalarda, bitkilerde, kalıntılarda veya çıkıntılarda yaşarlar. Normal boyutları 1 inç ile 1,2 inç arasındadır ve yaşam süreleri üç yıla kadar olabilir. Ürettikleri ağ, normal örümceklerden çok daha pürüzlü ve güçlüdür.

Akrepler

Bunlar, uzatılmış gövdeli sekiz ayaklı omurgasızlar ve telson (acı) ile biten erektil kuyruğu olan canlılardır. Dünyada bilinen yaklaşık 1.300 akrep türü bulunmaktadır. Akreplerin normal uzunluğu 2 ile 3 inç arasındadır. Dünyadaki en uzun akrep, sekiz inç büyüyebilen Afrika akrepleridir. Kaliforniya ve Arizona’da daha fazla çeşitlilikte yaklaşık 60 akrep türü bulunmaktadır. Çöl biyomunun bu belirgin varlıkları kütüklerde, çatlaklarda, kayalarda ve yuvalarda gizlenir.

Suikastçı Böcekler

Adından da anlaşılacağı gibi, bu yaratıklar gerçek suikastçılardır. Bu küçük avcıların, kendi özelliklerine göre hareket edebilecek birçok türü vardır. Keskin gagalarını kullanarak, bu böcekler kurbana dokuları sıvılaştıran zehirli bir madde enjekte ederler. Bu dokular daha sonra sıvının enjekte edildiği şekilde emilir. Suikastçı böcekleri avlayan diğer böcekler ise, bu zehirli madde onları birkaç saniye içinde ölebilirler.

Yusufçuklar

Çöl bölgelerinde yüzlerce yusufçuk türü bulunur, her bir türün kendine özgü renkleri ve fiziksel özellikleri vardır. Hatta bazıları bu uçan böceklerin güzelliğine katkıda bulunan doğal metalik renklere sahiptir. Hemen hemen tüm yusufçuk türleri hava manevralarında ve hızlı uçuşta iyidir.

Peygamber Devesi

Dua eden peygamberdevesi, bu böceklerin duruş şekline verilen isimdir. Kamuflaj yeteneklerini av ve düşmanlardan saklanmak için kullanırlar. Yumurta üretiminde yeterli protein elde etmek için bir dişi peygamberdevesi erkeğin çoğaltılması sırasında veya sonrasında erkeğini öldürür.

Kahverengi münzevi örümcekler

Bu altı gözlü çöl örümceklerin zehirli bir ısırığı vardır. ABD’de, bu örümcekler güney bölgelerinin çoğunda yaşamaktadırlar. Karınları ve bacakları, vücuda orantılı olarak daha uzundur ve düzgün bir renge sahiptirler. Sırtlarında, keman örümcekleri olarak da adlandırılmalarının nedeni olan keman benzeri bir işaret vardır. Bu böceklerin, yiyecek ve su eksikliği gibi zorlu koşullarda hayatta kalabildikleri bilinmektedir.
Henüz keşfedilmemiş daha birçok çöl böceği vardır. Bir çölü yaya geçerken, bazıları daha önce görülmemiş olan pek çok farklı böcekle karşılaşılabilir. Çöllerde bulunan böcekler önemli ölçüde evrimleşmiş, bu da zorlu koşullarla başa çıkma yeteneklerini arttırmıştır.

Kaynakça:
desertusa.com
vtaide.com
tolweb.org

Yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here