Ivan Sergeyeviç Turgenyev Kimdir?

1. Hayatı4258_artist_96752

Rus yazın tarihinde büyük bir yere sahip olan İvan Sergeyeviç Turgenyev, 9 Kasım 1918’’de Orel’’de dünyaya gelir. Rus İmparatorluğu’nun hâkim olduğu o günlerde Turgenyev’in babası bir süvari albayıdır. Annesi ise oldukça varlıklı bir aileden gelmektedir. Turgenyev’in annesi o yıllarda toprak kölelerini kırbaçlattıracak kadar sert acımasız bir yapıya sahiptir. Annesinin köleleri bu şekilde cezalandırması Turgenyev’i büyük oranda etkileyecektir. Bu durum onun hem edebi kişiliğinin oluşmasını hem de politik görüşlerinin temellini etkileyecektir.

Turgenyev, henüz çok küçük yaşta olmasına rağmen özel eğitimler neticesinde İngilizce, Fransızca ve Almaca öğrenmiştir. Bu şekilde dil dersleri alması da Turgenyev’e büyük oranda katkı sağlayacaktır. Yine üniversiteye kadar çeşitli özel okullarda eğitim alan Turgenyev, Moskova ve Petersburg’da felsefe eğitimi alır. Ardından Almanya’ya giderek Berlin Üniversitesi’nde çalışmayalar yapmaya başlayan Turgenyev, dört yıl süreyle burada Yunanca ve Latince öğrenir. Bunun yanı sıra tarih ve klasik filoloji alanında çalışmalar yaparak kendini büyük oranda geliştirir. Daha sonra Rusya’ya döner ve burada daha önce eğitim aldığı Petersburg Üniversitesi’’nin profesörlük sınavını kazanarak profesör unvanını kazanır. 1842 yılında Rus edebiyat eleştirmeni Vassarion Belinski ile tanışır. Bu tanışmanın ardından Turgenyev, farklı ve aradığı bir çevrenin içine girer. O yıllarda Rusya’da oldukça egemen bir sistem olan toprak köleliğine karşı duran bir çevrenin içine giren Turgenyev, bu yıldan itibaren kalemini ciddi olarak yönlendirmeye çalışır.

4258_babalar-ve-ogullar

Realist akım ile yazmaya başlayan Turgenyev, bu akımı benimseyerek “Bir “Avcının Notları”” adlı öykü kitabını kaleme alır. Turgenyev’in adının duyulmasını sağlayan bu eserinde toprak köleliği, köylerin durumu ve toprak ağalığı gibi önemli konuların işlendiği öyküler bulunmaktadır. Turgenyev, Realizm’i Gogol ve Puşkin’den öğrenir. Onların izinden giden Turgenyev, 4 Mart 1852 tarihinde Gogol’un ölümü üzerine bir yazı yazar, ancak yazı nedeniyle tutuklanarak cezaevine yollanan Turgenyev, bir yıl mahkûm yaşar. Hapis cezası biten Turgenyev, bir yıl da polis gözetiminde yaşadıktan sonra 1862 yılında “Babalar ve Oğulları” büyük romanını yayımlar. Roman Nihilizm yani Hiççilik akımının ilk romanı olarak kabul edilir. Nihilist akımın da etkisi ile roman eleştirmenler tarafından çeşitli saldırıların odağı haline gelir. Turgenyev, daha sonra bir hastalığa yakalanır ve 3 Eylül 1883 tarihinde Paris’te hayata veda eder.

2. Edebi Kişiliği

Turgenyev, ünlü “Babalar ve Oğulları” romanı ile edebiyat dünyasında büyük bir yenilik ortaya çıkarmıştır. Nihilist akımın bir kurgu metninde kullanılmasını fikri ve bunu roman ile gerçekleştirmesi edebiyat dünyası için büyük bir öneme sahiptir. Romanda baba ve oğul karakterleri üzerinde iki farklı görüş anlatılmaktadır. Bu romanın yanı sıra Turgenyev, oyun yazarlığıyla da dikkat çekmektedir. Turgenyev, Gogol ve Puşkin’den öğrendiği gerçekçilik akımını romanlarında, öykülerinde ve tiyatro oyunlarında kullanmıştır. Realist akım çerçevesinde eserlerini kaleme alan Turgenyev, Rus halkının yaşayış biçimlerini, toprak köleliği sistemini, bundan doğan çatışmaları ustalıkla kaleme alarak bu yüzyılda bile benzeri bulunmayan bir miras bırakmıştır.

3. Eserleri4258_26798-arefe

Roman:
• *Babalar ve Oğulları
• *Ham Toprak
• *Duman
• *İlk Aşk
• *Asilzade Yuvası
• *Rudin
• *Arefe

Öykü:
• *Bozkırda Bir Kral Lear
• *Bir Avcının Notları
• *Tuğbay

Kaynakça:
Vladimir Nabokov, Rus Edebiyat Dersleri, İletişim Yayınevi, 1. Basım, İstanbul, 2013.

Yazar: Canan Yıldırım