Zırhlı Araçların Tarihçesi ve Günümüzdeki Rolü

5742_images_(8)Savaşların insan hayatına bir hakimiyet mücadelesi olarak girmesinden bu yana, düşmana karşı en etkili darbeleri en güvenli araçlarla vurma isteği, geliştirilen çeşitli icatlarla sürekli kendini yenileyerek karşımıza çıkmıştır.

Ateşin doğa karşısında bir hakimiyet aracı olarak kontrol altına alınmasından itibaren insanoğlunun hayatında devrimsel nitelikte gelişmeler yaşanmış, gıdaların kurutulup saklanabilmesi ve satılmasıyla doğan takas ve mülk ilişkileri, iktidar mücadelesini doğurmuş ve bu mücadelede savaşma kuvvet ve kabiliyeti iktidarın sahibini belirlediğinden, zamanla profesyonelleşen bir meslek olan askerlik ve buna bağlı gelişen savaş sanatı tıpkı din kurumu gibi insanlığın gelişimine eşlik etmiş ve yön vermiştir.

Zırhlı araçların tarihi çok eskilere dayandırılsa da, gerçek ve işlevsel anlamda zırhlı araçların ortaya çıkışı içten tahrikli motorların icadını müteakibendir. Geliştirilen ilk araçların mobilyadan ve sert işlenmiş kumaştan imal edilen kaportalarının dayanıklılıkları çok az olduğu için bu araçların askeri amaçlı olarak zırh teknolojisiyle donatılmasını gerektirmiştir. Zırhlı araçlar terimiyle daha çok tanklar anlaşılsa da, bu terimin kapsamı askeriyede kullanılan her türden saldırı ve savunma aracı için geçerlidir.

5742_images_(7)Tanklar ve diğer savaş araçları savaş sahasına girdikten sonra savaşların kaderinde muazzam değişimler yaşanmış kısa sürede orduların aslı silahı ve unsuru haline gelen tanklara binlerce yıllık süvari sınıfı geleneği tarihe karışarak yerini zırhlı birliklere bırakmıştır. Ancak, hayatın her sahasında olduğu gibi savaşlarda da geliştirilen teknolojilerin antilerinin yani onu bertaraf edecek araçların ortaya çıkması uzun sürmemiştir. Kimya ve metalürji alanındaki ilerleme ve buluşlar zırhların çok basit teknolojilerle alt edilebilmelerine imkan sunmuştur. Amerikalı Kimyacı Edward Charles Munroe’nin keşfettiği patlama tekniğiyle, bakır huninin altına yerleştirilen patlayıcıların ateşlenmesiyle bakır huninin binlerce derecelik ısıyla eriyip ileri doğru tıpkı bir sıvıymış gibi akışkan bir halde karşısına çıkan her şeyi delmesiyle zırhlı araçların geleceğine kara bulutlar çökmüştür. Munroe etkisiyle geliştirilen anti-tank roketleriyle heybetli tanklar savaş sahasında kedinin avucuna düşmüş fareler kadar aciz hale düşmüşlerdir. Tankların İkinci dünya Savaşıyla birlikte demode olması ya da gözden düşmesinde tek sebep anti tank roketlerinin gelişimi değildir. Radar sistemlerinin gelişmesi ve savaşların kaderinde hava gücünün daha etkili olması gibi sebepler savaş tarihçileri ve askeri uzmanlar tarafından öne sürülen en yaygın argümanlar arasındadır. Yine tanklara karşı taarruz helikopterlerinin ulaştığı düzey bazı helikopterler için ‘’ Tank katili ya da tank avcısı’’ gibi bazı isimlerle anılmaları tankların hava gücünün üstünlüğü karşısında düştüğü durumu özetler aslında. Özelde tankların, genelde zırhlı araçların çeşitli sebepler nedeniyle maruz kaldığı bu çaresizce durum nedeniyle tanklar, savaşan askerler için yürüyen çelik tabutlar olarak anılmaya başlamıştır.

5742_tk-3Zırhlı Araçların Sıcak Savaştaki Yeri ve Rolü

Yukarıda anılan bütün olumsuz gelişme ve icatlara karşın sıcak savaşta ülkelerin birbirleri üzerindeki hakimiyetlerinin esas belirleyici unsuru kara birlikleri olmuştur.Bu açıdan denilebilir ki kara birlikleri ve spesifik olarak kara unsurlarının ayrılmaz oyuncusu zırhlı araçlar gerçek üstünlüğü ortaya koymasa da son sözü söyleyen unsur olma açısından savaşlar için vazgeçilmez önemdedir.Nitekim İkinci Dünya Savaşında Almanlar, zırhlı birlikleri kara unsuru içerisinde iyi disipline edilmiş ve etkili bir tarzda domine edilen birlikler olarak aktif savaşta öne sürdüklerinde savaş ve medeniyet tarihinin askeri seyrini değiştirmişlerdir.Ancak hava birlikleri ve lojistik desteğin önemi yeterince iyi anlaşılmadığından muazzam bir yıkım ve felaket de tarihe bu görkemli ve destansı zaferle birlikte kaydedilmiştir. Özellikle şehir ve siper savaşlarında bugün hala tanklar asıl öldürücü darbeyi vurmakta, sağladığı ateş desteği ve manevra kabiliyetiyle mücadelenin seyrini değiştirmekte , tehlikeli ortamlarda askerler ve gerekli lojistik destek de zırhlı askeri araçlarla taşınarak olası kayıplar en aza indirilmektedir.

Kaynakça:
http://tr.wikipedia.org/wiki/Z%C4%B1rhl%C4%B1_sava%C5%9F_arac%C4%B1
https://tr-tr.facebook.com/events/545119942177040/?ref=22
http://rewreward.blogspot.com/2010/04/turk-silahl-kuvvetleri-zrhl-personel.html
http://www.hilalturk.com/Konu-tank-savunma-sistemleri.html
http://www.trmilitary.com/viewtopic.php?f=7&t=869

Yazar: Erdal Uğur