Hemoroid’e İyi Gelecek Bitkisel Tedaviler

Hemoroidin halk arasındaki ismi basurdur. Hemoroidal damar yumağından dolayı bu ismi almıştır. Hemoroidal damarlar makat çıkışında bulunur ve yastıkçık görevi görür. Bu damarlar şişip sarktığı zaman basur hastalığına neden olur. Çok yaygındır.
Karın içi basıncını artıran ıkınma, kabızlık, ishal, hamilelik, obezite, sürekli oturmak, uzun süren öksürükler, hareketsizlik, ırsi yatkınlık, laksatif, yani ishal yapıcı ilaçların uzun süre kullanılması, yaşlanma, makattan ilişki, lifsiz gıdaları az tüketmek hemoroide sebep olmaktadır.
İç ve dış hemoroid olmak üzere iki çeşit hemoroid vardır. İç hemoroid, makatın içinde bulunur, ağrı daha az görülür. Dış hemoroid, makatın dış kısmında bulunur. Dış hemoroid daha şiddetli belirti verdiği için çabuk fark edilir.

BULGU, BELİRTİ VE YAKINMALAR

Makatta ağrı, kaşıntı, kan gelmesi, tuvalet kağıdına kan bulaşması, hemoroid memesinin ele gelmesi şikayetleri vardır. İç hemoroidde başlangıçta ağrı yoktur. İç hemoroid ilerledikçe hemoroid memesi ele gelir, hemoroid memesi şiştikçe çok ağrı yapar. Hemoroid memesi elle sıkılınca kan boşalır.
Makatta çizik, yırtık, apse, kanser gibi hastalıklar bazen hemoroidle karıştırılabilir. Makattan muayene ile hemoroid tanısı konur.

TIBBİ TEDAVİ

Oturma banyosu (ılık suda 15 dakika kadar oturma) tavsiye edilir. Makattan kullanılan fitil veya kremler (tribenosid vb), ağızdan alınan tabletler (flavanoid içeren tabletler vb) kullanılır. Cerrahi olarak hemoroidal damarlar çıkarılabilir. Bant ligasyonu yöntemi ile hemoroidal damarlar boğulur. Ayrıca kan damarlarının yakılması, lazerle damarları küçültme gibi tedaviler de vardır.

DİYET DEĞİŞİKLİKLERİ

Yüksek oranda lifli gıda içeren meyve, sebze ve tam tahıl ürünlerinin tüketilmesi dışkının hacimli ve yumuşak olmasını sağlayarak hemoroidin düzelmesine yardımcı olur.
En az iki litre ve çoğunluğu su olacak şekilde sıvı tüketilmelidir. Alkol ve kafeinli içecekler (çay, kahve) idrar çıkışını artırıp sıvı kaybına neden olacağı için dışkının sertleşmesine neden olur, tüketilmemelidir.
Erkekler için günlük 38 gram, kadınlar için günlük 25 gram lif alınması önerilmektedir. Gıdalarla yeterince lif tüketemeyenler için eczanelerden alınabilecek lif içeren destekler yararlı olabilir. Lifli destekleri kullananlar en az 2 litre su içmelidir, bu yapılmadığı zaman kabızlık artabilir ve hemoroid kötüleşebilir.

YAŞAM TARZI DEĞİŞİKLİKLERİ

Aşırı ıkınmak ve nefesi tutmak, makat ve toplardamar üzerine basıncı artırıp hemoroidi artırabilir, dışkının bu bölgeyi daha da zedelemesine neden olabilir. Ayrıca iç hemoroidlerin dışa çıkmasına neden olur.
Aşırı ağır yüklerin kaldırılması karın içi basıncı artırarak hemoroide neden olur, dikkat edilmelidir.
Sigara içilmesi bronşite ve öksürüğe neden olup hemoroide neden olur, tüketilmemelidir.
Şişmanlık hemoroide neden olabileceği için beslenme ve egzersiz programı ile kilo verilmelidir.
Tuvaletler, okuma odalarına veya video izleme odasına çevrilmemelidir. Uzun süre tuvalette oturma makattaki toplardamarlar üzerine basıncı artırıp hemoroide neden olur. Tuvalette kısa süreli kalmak iyi olabilir.
Uzun süreli ayakta durmak veya oturmak hemoroidler üzerine baskı oluşturacağı için sakıncalıdır. Kişi uzun süre oturmak zorundaysa, bir simit üzerine oturmak yararlıdır.
Hareket etmek ve orta derecede egzersiz yapmak bağırsak hareketlerini düzenleyip kabızlığı ve hemoroidi azaltır. Yürümek, bisiklete binmek, koşmak gibi egzersizler strese karşı da yardımcı olup hemoroidi azaltır.
Günde 2-3 defa ilik suya 10-15 dakikalık oturma banyoları yararlıdır. Makat bölgesinin (anal bölge) her gün ılık suyla nazikçe yıkanması ve ılık durumda ayarlanmış saç kurutma makinesi ile kurutulması yararlıdır. Sabun şart olmayıp yakınmaları artırabilir. Alkollü veya parfümlü temizlik maddeleri kullanılmamalı, kuru tuvalet kağıdı yerine ıslak olanlar tercih edilmelidir.
Şişlik çok ise günde 3-4 defa beze sarılmış buz torbaları 10-15 dakika uygulanabilir. Buz doğrudan temas ettirilmemeli, ince beze sarılmalıdır.
Uzun süren ishal yapıcı ilaçlar kullanılmamalıdır. Kısa vadede işe yararken uzun vadede bağırsak tembelliğini artırıp hemoroid ve kabızlık yakınmalarını artırır.

ÖNERİLEN BESİN TAKVİYELERİ

• Lif ve probiyotikler: Lif takviyesi, bağırsaklarda su alıp şişme özelliği gösterecek ve dışkının daha yumuşak olmasını sağlayacaktır. Kabızlık, hemoroid semptomlarını daha da kötüleştirmektedir. Kanama ve ağrıların hafifletilmesine yardımcı olmak amacıyla ve bağırsaklarda su alıp şişerek daha yumuşak dışkı oluşması için bol miktarda su ile 2 çay kaşığı karnıyarık otu tohumunun bol miktarda su ile alınması tavsiye edilir. Yararlı bakterileri içeren probiyotik takviyeler de kabalıkta bağırsak florasını düzenlemek için yararlı olabilir. Günde 1 -3 kapsül alınması önerilir.
• Flavonoitler: Flavonoit içeren preparatlar P vitamini aktivitesi göstermektedir. Damar geçirgenliğini azaltıp damar direncini artıran bu maddelerden özellikle rutozit ve hidroksietil rutozit ile varis ve hemoroid tedavisinde olumlu sonuçlar alınmıştır.
• Hidroksietil rutozit: Hamile bayanlardan oluşturulan bir araştırmada, 4 hafta süreyle 1.000 mg hidroksietil rutozit verilen grubun %90’ında iyileşme gözlenmiştir.
• Diosmin: Damarların gücünü artıran, şişme, ağrı, kaşıntı ve kanamayı azaltabilen flavonoit yapısında maddedir. Özellikle basur vakalarında %95 diosmin ve %5 hesperidin içeren standart preparattan günde 600-3.200 mg alınması önerilir.
• C vitamini: Günde 3 kez 500-1.000 mg C vitamini takviyesi önerilir.

ÖNERİLEN BİTKİSEL İÇERİKLİ TAKVİYELER

• Cadı fındığı (Witch hazel, Hamamelis virginiana) ekstresi: Damarların gücünü artırır ve enflamasyonu azaltmaya destek olur. Çay, krem ve kompres şeklinde uygulanması önerilir. Cadı fındığı ekstresi içeren merhem günde birkaç kez ince tabaka halinde sürülür. Günde en az iki kez sabah ve gece yatmadan önce ılık, nemli kompres şeklinde de cadı fındığından yararlanılır.
• At kestanesi (Aesculus hippocastanum) ekstresi: Şişme ve ağrıyı azaltır ve damarların gücünü artırabilir. Yararlarını görmek için birkaç hafta boyunca günde 3 kez 300 mg %16-21 essin içeren standart ekstresinin veya 90- 150 mg essin içeren preparatın dahilen alınması ayrıca %2 essin içeren krem veya jelden günde 3-4 kez haricen hemoroid üzerine tatbik edilmesi önerilir.
• Tavşan memesi, (Ruscus aculeatus): Bitkinin köklerinden elde edilen standart ekstreyi içeren (%9-11 ruskogenin) kapsüllerden günde 3 kez 100-150 mg dozda alınması önerilir.
• Şahtere otu (Fumaria officinalis): Sindirimin kolaylaştırılması için safranın uyarılması, safra kesesi ve karaciğer destekleyici olup hemoroid tedavisinde damarları büzücü etkisinden yararlanılmaktadır, 2 gram bitki (bir tatlı kaşığı) bir bardak kaynamış suda 10 dakika demlenir ve günde 1-2 bardak tüketilir. Kuru ekstrakt olarak hazırlanan formları günde maksimum 1.000 mg, şahtere otu tentüründen günde 4 defa 10-15’er damla bir bardak su içinde tüketilir. Safra yolları tıkanıklıkları, safra yolları iltihabı (kolanjit), karaciğer iltihabı (hepatit) durumlarında ve 18 yaş altındaki çocuklarda kullanılmaz.
Müzmin hemoroid çayı (Dr. Rudolf Fritz Weiss Hemorrhoid çayı):
• Tıbbi papatya, 20 gram
• Eğir kökü, 20 gram
• Rezene meyvesi, 20 gram
• Sinameki yaprağı, 20 gram
• Barut ağacı kabuğu, 20 gram
Droglar ince parçalar haline getirilir. Rezene meyvesi karışım hazırlanmadan önce havanda kabaca ezilir. 1-2 çay kaşığı drog karışımı, 1 bardak kaynatılmış su içinde ağzı kapalı olarak 10 dakika demlenip süzülür. 2 hafta süreyle sabah ve geceleri 1 bardak içilir.
Hemoroid ile birlikte kabızlık şikayetleri için karışımlar:
• Keten tohumu: 1-2 çay kaşığı ezilmiş keten tohumu en az 150 ml su ile birlikte günde 2-3 kez alınırç
• Barut ağacı kabuğu: 2 gram drog, 150 ml su içinde 15 dakika kaynatılır, sabah akşam birer bardak içilir. Uyarı: 6-24 saat içinde bağırsak hareketleri hızlanır. 1-2 haftadan daha uzun süre kullanılmamalıdır. Kusma ve kramp şikayetleri görülebilir. Uzun süreli kullanımında elektrolit kaybı, özellikle potasyum kaybı oluşabilir. Nadiren de olsa, bağırsak hareketlerinde azalma, kardiyak aritmi, nefropati, kaslarda güçsüzlük ve ödem gibi yan etkiler görülebilir.
• Karnıyarık otu tohumu: Anal fissür, rektal ve anal operasyonlar, kanama ve tahrişli hemoroid vakalarında etkilidir. 10 gram drog 100 ml suda bir süre bekletilir, ardından en az 200 ml daha su ile birlikte sabah ve akşam içilir. Uyarı: Etkisi 6-12 saat sonra görülür. Tedaviye en az 3-4 gün devam
edilir. Daha uzun süre kullanılması önerilmez. Karın bölgesinde ağrı görülürse tedaviye devam edilmemelidir.

KOMPRES VE BANYO UYGULAMALARI

Dahilen uygulamaların yanı sıra fitil, yağ ve sıcak ıslak kompresler ve oturma banyolarından da hemoroid tedavisinde yararlanılır. Genellikle cadı fındığı suyu, balık yağı, kakao yağı, Peru balsamı, çinko oksit ve allantoin gibi doğal ürünlerden geçici ama rahatlatıcı amaçla yararlanılır.
• Tıbbi nergis (Calendula officinalis): Çiçekleri ile hazırlanabilecek olan çay ile kompres yapılır. 1-2 gram drog, bir bardak kaynatılmış su içinde 5-10 dakika bekletilip süzülür. Hemoroid ve anal egzamada günde birkaç kez kompres şeklinde uygulama yapılır. Anal fissürler için at kestanesi ekstresi içeren merhemlerden de yararlanılır.
• Tıbbi papatya (Matricaria recutita) ve öküz gözü (Arnica montana): Çiçeklerinden hazırlanmış olan sıvı ekstre veya tentürlerden yararlanılır. 500 ml su içine 1 çay kaşığı tıbbi papatya veya öküz gözü çiçeği sıvı ekstresi ya da tentürü ilave edilir, akut hemoroidal şişlik vakalarında anal bölgede yıkama suyu olarak kullanılır.
• Meşe kabuğu: 1 litre su içine 5-10 gram meşe kabuğu eklenir ve kaynayana dek ısıtılır. 1-2 dakika daha kaynatılıp soğumaya bırakılır. Sabahları 1 saat ve geceleri 1 saat olmak üzere ıslak kompres halinde tatbik edilir. Meşe kabuğu suyundan oturma banyosu olarak da yararlanılır. Uygulamanın hemen ardından cadı fındığı ekstresi içeren merhem uygulanır.
• Keten tohumu lapası: 125 gram keten tohumu bir bardak sıcak su içinde bekletilir. Hazırlanan lapa günde iki kez anal bölgeye sürülür, yumuşatıcı ve ağrı azaltıcı olarak etkilidir.

Yazar: Fatih Bolelli

Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This div height required for enabling the sticky sidebar
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :