Bilgiustam
Türkiye'nin Bilgi Sitesi

İVİG (İntravenöz İmmünglobulin): Yan Etkiler, Dozaj, Maliyetleri

0 97

IVIg, antikorlardan oluşan bir ilaçlı tedavidir ve genellikle yeterli antikor yapmayan bağışıklık bozukluğu olan kişilere reçete edilir. Araştırma IVIg için yeni kullanımlar önermeye devam etmektedir, ancak birçok çalışma hala erken aşamalarda. IVIg’in ana kullanım alanları ve yan etkileri hakkında daha fazla bilgi edinmek gerekir. Bu yazının içeriği yalnızca bilgilendirme amaçlıdır olmakla beraber klinik ve bilimsel literatürde mevcut olan bilgileri özetlemektir.

IVIg Nedir?

İVİG (İntravenöz İmmünglobulin): Yan Etkiler, Dozaj, Maliyetleriİntravenöz immün globulin (IVIg), çeşitli bağışıklık sistemi bozukluklarını tedavi etmek için kullanılan bir antikor karışımıdır. Konsantre bir antikor koleksiyonu oluşturmak için binlerce donörden kan toplanarak yapılır. Bazı kişiler IVIg’ye ihtiyaç duyabilir çünkü vücutları kendi başına yeterli antikor üretmez. Bu durumda, IVIg, enfeksiyonlarla savaşmaya yardımcı olmak için bağışıklık sistemi için yeni antikorlar sağlamaktadır. Kişilerin IVIg kullanmasının başka bir nedeni, bağışıklık sistemlerinin vücutlarının kendi hücrelerine saldırmaya başlamasıdır. IVIg içindeki bileşenler bağışıklık sisteminin normal, sağlıklı hücrelerin bir tehdit olduğunu düşünmesini engelleyebilir.
IVIg genetik bozukluklar, otoimmün hastalıklar ve enfeksiyonlar gibi birçok durumda kullanılmaktadır. IVIg’in nasıl çalıştığının arkasındaki mekanizma hala tam olarak anlaşılamamıştır. Bununla birlikte, IVIg kullanımı çok yüksek maliyetine rağmen birçok ülkede artmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü IVIg’ı Temel İlaçlar Listesine koymuştur. Bu liste, temel sağlık sistemleri için gereken en etkili ve güvenli ilaçları detaylandırmaktadır.

IVIg Nasıl Üretilir?

IVIg, 1.000 ila 15.000 arasında bireysel donörün kanından oluşturulur. Üreticiye bağlı olarak, farklı miktarlarda bağışçı kullanılır. Tüm IVIg ürünleri çoğunlukla IgG antikorları içerir. Bu IgG’nin en yaygın antikor olduğu insan bağışıklık sistemini yansıtmaktadır. Bazı ürünler eser miktarda IgA ve IgM içerebilir. Bu tip antikorlar, daha az etkili oldukları için IgG’den daha az arzu edilir. Ayrıca, bazı insanlar IgA’ya karşı ciddi bir alerjik reaksiyon yaşayabilir. Bağışıklık sisteminin bir parçası olan çeşitli hücreler ve proteinler de IVIg’de bulunabilir. IVIg kullanımı yaygınlaştıktan sonra, Dünya Sağlık Örgütü IVIg’in nasıl üretilmesi gerektiğine dair standartlar yayınladı. Bu gereksinimler şunları içerir:
• En az 1000 bireysel bağışçı kullanılmalıdır
• IgA varlığını en aza indirilmelidir
• Zararlı koruyucuları dahil edilmemelidir
• IgG molekülleri değiştirilmemelidir
Önerilen Eylem Mekanizması
IVIg’in çalışma şekli karmaşıktır ve tam olarak anlaşılamamıştır. Bilim adamları, IVIg’nin etkinliğinin büyük olasılıkla birden fazla etki mekanizmasından kaynaklandığına inanmaktadır. IVIg’in en basit yolu, bağışıklık sistemine ekstra antikorlar sağlamaktır. Kana girdiğinde, IVIg içindeki antikorlar bakteri veya virüsleri öldürmeye devam edebilir. IVIg ayrıca bağışıklık sistemini destekleyen hücrelerin büyümesini arttırdığı varsayılır. Bu hücreler bağışıklık sistemi iletişimine ve zararlı maddelerin tanımlanmasına yardımcı olmaktadır.
IVIg’nin çalışabileceği başka bir yol, kusurlu antikorları ortadan kaldırmaktır. Otoimmün bozukluklarda, kusurlu antikorlar yanlışlıkla normal insan hücrelerine saldırır. Araştırmalar, IVIg’nin kendiliğinden saldıran bu antikorların üretimini çıkarabildiğini ve durdurabildiğini göstermektedir. Çalışmalar, yüksek dozlarda IVIg’nin tamamlayıcı sistemi engellediğini göstermektedir. Kompleman sistemi normalde antikorların işlevini geliştirir. Kusurlu antikorlar insan hücrelerine saldırdığında bu bir sorun olabilir. IVIg, kompleman sisteminin aktivasyonunu durdurur, bu da inflamasyonu ve organ hasarını önlemektedir.
IVIg’nin kısımları ayrıca aktivitelerini ve üretimini kontrol etmek için farklı beyaz kan hücrelerine bağlanabilir. Beyaz kan hücresi aktivitesini azaltarak IVIg’nin birçok otoimmün bozuklukta yardımcı olduğuna inanılmaktadır. Bazı araştırmalar, IVIg’in sinir hücreleri üzerindeki koruyucu tabakayı onarabileceğini düşündürmektedir. Bilim adamları, IVIg’nin cilt hücrelerinin test tüplerinde ölmesini önleyip önlemediğini araştırıyorlar, bu da ciddi cilt reaksiyonlarında faydalı olabilir. IVIg’ın nasıl çalıştığı üzerine araştırmalar devam etmektedir ve ek etki mekanizmaları keşfedilebilir.

IVIg Yan Etkileri

IVIg genellikle iyi tolere edilir ve güvenlidir. İnsanların yaklaşık % 20-40’ı bir noktada hafif bir yan etki yaşar. Yan etkiler tedavi edilen hastalığa ve IVIg’in nasıl verildiğine bağlıdır.

Enjeksiyon Yeri Yan Etkileri

Adından da anlaşılacağı gibi, IVIg öncelikle IV aracılığıyla verilir. İğnenin yerleştirilmesinden dolayı bazen yan etkiler görülebilir. Bazen IVIg’ı derinin hemen altına enjekte etmek için kısa bir iğne kullanılır. Bu tip iğne daha fazla enjeksiyon yeri yan etkisine neden olur, ancak infüzyon yan etkisi sayısını azaltır. Enjeksiyon yeri yan etkileri arasında şunlar olabilir:
• Ağrı
• Kanama
• Morarma
• Şişme
• Kırmızılık

İnfüzyon Yan Etkileri

İnfüzyon reaksiyonları IVIg’nin en yaygın yan etkileridir. Bu yan etkiler IVIg yavaşça kişiye verilirken ortaya çıkar. IVIg infüzyonu tipik olarak 2 ila 4 saat sürmektedir. İnfüzyon yan etkileri, IVIg iletimini yavaşlatarak veya durdurarak önlenebilir veya azaltılabilir. Steroidler ve Tylenol de reaksiyonları azaltmada etkilidir. İnfüzyon reaksiyonları arasında şunlar olabilir:
• Mide bulantısı
• Hafif ateş
• Hasta hissetmek
• Baş dönmesi
• Göğüste sıkışma
• Yorgunluk
• Titreme
• Kusma
Bu yan etkilerin ortaya çıkma olasılığı şu durumlarda daha yüksektir :
• İlk infüzyon
• Hızlı bir infüzyon
• Büyük bir doz
• İnfüzyonlar arasında uzun bir mola
• Farklı bir markaya geçme
• Son bakteriyel enfeksiyon

Ciddi Yan Etkiler

Bazı kullanıcılarda orta ila şiddetli yan etkilere neden olan IVIg vakaları vardır. Bu yan etkiler genellikle infüzyondan günler ila haftalar sonra ortaya çıkabilmektedir. Şiddetli yan etkiler arasında şunlar bulunmaktadır:
• Alerjik reaksiyon
• Kalıcı baş ağrıları
• Böbrek hasarı
• Kan pıhtıları
• Kan hücresi anormallikleri
• Akciğer hasarı
Bulaşma
Kontaminasyon, kan bağışçılarından üretilen herhangi bir ürün için her zaman bir endişe kaynağıdır. IVIg ürün kalitesi izlenir ve test edilir, ancak kontaminasyondan kaynaklanan nadir enfeksiyon vakaları vardır. 90’lı yılların başlarında, IVIg birkaç hepatit C enfeksiyonuna bağlandı. O zamandan beri daha yeni dekontaminasyon teknikleri geliştirilmiştir ve yeni bir enfeksiyon vakası görülmemiştir.
IVIg ayrıca parvovirüs B19 enfeksiyonu vakalarına da bağlıdır. Bu virüs dekontaminasyon işlemi ile yok edilmez. Normalde bu bir endişe kaynağı değildir çünkü IVIg’deki antikorlar virüsü nötralize etmelidir. Buna rağmen IVIg’den bu enfeksiyonu geliştiren 2 birey olgusu vardır.

Sınırlamalar ve Uyarılar

IVIg, çok çeşitli hastalıklarda potansiyel bir tedavidir. Bununla birlikte, bu hastalıkların çoğu son derece nadirdir, bu da klinik araştırmayı zorlaştırır. IVIg’nin potansiyel kullanımlarının çoğu, birkaç vaka raporuna dayanmaktadır. IVIg dozu, tedavi edilen hastalığa bağlı olarak değişebilir. Araştırmalar hala her hastalık için en uygun dozu belirlemeye çalışıyor. Maliyetten tasarruf etmek için farklı koşullarda en düşük etkili IVIg dozunu bulmak için çaba harcanmaktadır. Araştırmacılar ayrıca IVIg terapisinin nasıl çalıştığını tam olarak anlamıyorlar. IVIg’ın daha iyi anlaşılması tedaviyi ve önerileri geliştirebilir.

IVIG Tedavisi Maliyeti

IVIg’in yüksek maliyeti önemli bir konudur. IVIg ve infüzyon hizmetlerinin yıllık maliyeti yaklaşık 50.000 $ ile 100.000 $ arasında değişebilir. Bazı durumlar için, bireyler yaşamlarının geri kalanında her 3-4 haftada bir IVIg almalıdır. Bu da milyonlarca dolara mal olabilir. Maliyet analizi, IVIg’nin birçok hastalıkta maliyet etkin olmadığını göstermektedir. Kanıtlar, diğer tedavilerin yaşam kalitesini genellikle daha düşük bir maliyetle artırabileceğini göstermektedir.
İVİG (İntravenöz İmmünglobulin): Yan Etkiler, Dozaj, MaliyetleriŞu anda bir düzineden fazla IVIg ürünü bulunmaktadır. Üreticiler IVIg’leri için çeşitli miktarlarda bağışçı kullanırlar. Bu, farklı bileşen konsantrasyonlarına yol açabilir. İnaktif bileşenler, pH seviyesi ve dekontaminasyon yöntemleri de her ürün arasında farklılık gösterebilir. Bir IVIg ürününden diğerine geçmek için dozajda küçük ayarlamalar yapılması gerekebilir. Yeni bir marka kullanmak potansiyel olarak yeni veya farklı yan etkilere neden olabilir.

IVIg İlaç Etkileşimleri

İlaç etkileşimleri tehlikeli olabilir ve nadir durumlarda yaşamı tehdit edebilir. Kullanılan veya ilaç etkileşimi riskini azaltabileceği düşünülen tüm ilaçları ve takviyelerin doktora bildirilmesi tavsiye edilir.

Böbrek Toksisitesi

IVIg kullanımı ile nadir böbrek yetmezliği vakaları bildirilmiştir. Araştırmalar, böbrek hasarının koruyucu olarak şeker içeren IVIg markalarında daha yaygın olduğunu göstermektedir. Böbrekler için toksik olan diğer ilaçları alırken IVIg dikkatli kullanılmalıdır.

Canlı Aşılar

IVIg ve aşılar arasındaki etkileşim araştırılmamıştır. Bununla birlikte, IVIg’deki antikorlar, teorik olarak canlı aşıların etkinliğini azaltabilir. CDC, MMR veya suçiçeği aşısı almadan önce IVIg aldıktan 8 ay sonra beklenmesi önerilir.

NSAID

182 çocuktan oluşan bir çalışmada IVIg ve NSAID’ler arasındaki ilaç etkileşimi incelendi. Kawasaki hastalığını tedavi ederken NSAID’lerin IVIg üzerinde olumsuz bir etkisi olabileceğini bulmuşlardır.

IVIg Dozu

IVIg dozu her kişi ve hastalık için kişiselleştirilir. Doz, infüzyon hızı, dozaj programı ve tedavi süresi, duruma bağlı olarak değişebilir. Araştırmacılar hala her hastalık için en uygun dozu bulmaya çalışıyorlar. IVIg dozu kişinin ağırlığına dayanır. Farklı IVIg markaları biraz farklı dozlar gerektirebilir. IVIg, IV yoluyla verilen veya derinin altına enjekte edilen sıvı bir formda bulunmaktadır.
FDA onaylı IVIg dozları şu şekildedir:
• Primer humoral immün yetmezlik: 3-4 haftada bir 200-800 mg/kg
• İmmün trombositopenik purpura: Art arda 2 gün boyunca 1 g/kg
• Kronik inflamatuar demiyelinizan polinöropati: 2-5 günde 2 g/kg, daha sonra 3 haftada bir 1 g/kg
Çalışmalar, IVIg dozajının kandaki belirli bir IgG seviyesinin korunmasına dayanması gerektiğini göstermektedir. Araştırmacılar 700 mg/dL’nin üzerindeki IgG düzeylerinin pnömoni riskini azalttığını bulmuşlardır. Genetik bozukluğu olan insanlar yaşamlarının geri kalanında IVIg’ye ihtiyaç duyabilirler. Bazı enfeksiyonla ilişkili hastalıklar, 2 g/kg’a kadar tek bir IVIg dozu gerektirir. Özel durumlarda, bağırsak enfeksiyonlarıyla savaşmak için IVIg ağızdan alınabilir. Çalışmalarda 300 mg / kg’lık bir doz kullanılmıştır.

Kaynakça:
emedicine.medscape.com
uptodate.com
ncbi.nlm.nih.gov

Yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu

Bunları da beğenebilirsin

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Bu web sitesi deneyiminizi geliştirmek için çerezleri kullanır. Bununla iyi olduğunuzu varsayacağız, ancak isterseniz vazgeçebilirsiniz. Kabul etmek Mesajları Oku