Kilo Vermeyi Engelleyen Fiziksel ve Tıbbi Engeller

Kilo vermeye çalışıldığı dönem, birçok insanın yaşadığı en zorlu süreçlerden biridir. Fakat bazıları için kilo kaybı sadece bir diyete bağlı kalmanın ve egzersiz yapmaya başlamanın ötesine geçmektedir. Kilo vermek isteyen kişiler ayrıca kilo alımına neden olan ve kilo vermeyi zorlaştıran önemli fiziksel, duygusal veya çevresel engellerle de karşılaşabilirler. Bu süreçte karşılaşılan engellerden bazıları şu şekildedir:

Kilo Kaybı İçin Fiziksel Engeller

Eğer bir kişi uğraştığı halde kilo veremiyorsa, fiziksel bir nedeni olabilir. Kilo kaybına karşı fiziksel engeller, uyku eksikliği kadar basit veya tıbbi bir teşhis kadar karmaşık olabilir. Ancak duygusal engeller ve kilo vermenin önündeki çevresel engeller gibi, zorlukların üstesinden gelmenin ve kilo vermenin yolları vardır. Kilo kaybına engel olan fiziksel engellerden bazıları şu şekildedir:

Yorgunluk

Egzersizin önündeki engeller üzerine yapılan bir çalışmada katılımcılar, egzersiz yapmamalarının ortak bir nedeni olarak yorgunluğu belirtmişlerdir. Yorgunluk ve uyku eksikliği de, diyetisyenlerin sağlıksız beslenme alışkanlıklarına geri dönmesinin ve kilo verememesinin ortak bir nedeni olabilir. Yapılan çalışmalar, uykunun iştah, kilo kaybı ve yağ metabolizmasını etkileyen iki hormon olan leptin ve grelin üretimini etkilediğini göstermiştir. Araştırmalarda kilo alımı ile uyku arasındaki ilişkiyi incelediklerinde, daha az uyuyan insanların daha yüksek bir BMI’ye sahip olma ihtimalinin daha yüksek olduğunu bulunmuştur. Sekiz saatten az uyuyan insanlarda, BKİ’deki artış uyku azalması ile orantılı olduğu bulunmuştur. Yeterince uyumamanın birçok nedeni olabilir. Aile baskıları, iş stresi ve kalabalık bir program, uyku eksikliğine katkıda bulunabilir. Ancak, yorgunluk çok çeşitli sağlık sorunlarına neden olabileceğinden, bunun ele alınması önemlidir. Stresten dolayı gece boyu uyunamıyorsa yatmadan önce kullanılacak gevşeme teknikleri öğrenilmelidir.

Rahatsızlık

Bazı kişiler için basit rahatsızlık egzersiz ve sağlıklı beslenme için fiziksel bir engel oluşturur. Birçok egzersiz rutini devam edilemeyebilir çünkü zor gelebilir. Araştırmaya göre, diyet yapan kişiler genellikle kilo vermeye çalışırken daha sağlıklı yiyecekler yememelerinin nedeni olarak kötü tadı belirtmektedirler. Kişi kilo verilmiyorsa, bu rahatsızlığını aşması mümkündür ancak biraz pratik yapması gerekir. Egzersiz, özellikle obez ya da eklem problemleri olan insanlar için rahatsız edici olabilir. Bu durumlarda, yüzme, su aerobiği veya sabit bir bisiklet kullanmak gibi ağırlık taşımayan faaliyetleri araştırılmalıdır. Eklem sorunları kişiyi engelliyorsa, kilo verme programı için en iyi egzersizleri önerebilecek bir fizyoterapiye yönlendirilmesi konusunda sağlık uzmanıyla konuşulması gerekir.
Diyet yemek yeme rahatsızlığını aşmak için de biraz çalışmak gerekir. Şayet kişinin pişirmeye vakti varsa sebzelerin tadının daha iyi olmasını sağlamak ve balık veya tavuk gibi yağsız proteinleri ızgara yaparak kalorilerni azaltması için bazı kolay yolları araştırması gerekir. Pişirme becerileri öğrenmek sağlıklı beslenme bir ömür için yararlı olacaktır. Yemek yapacak vakti olmayan kişiler için, çoğu insanın her gün yediği yiyeceklere benzer porsiyon kontrollü yiyecekler sağlayan ticari kilo verme diyetleri vardır. Pek çok diyet uzmanı tarafından az yağlı ve kalorili olan lazanya, biber ve peynirli omlet gibi mezeler için sundukları tarifler bulunmaktadır.

Hormonal Değişiklikler

Kadınlarda görülen hormonal değişiklikler sadece kilo vermeyi zorlaştırmaz, aynı zamanda değişiklikler kilo alınmasına da neden olabilir. Çocuk doğurma çağındaki kadınlar için, adet öncesi ve sırasında hemen kilo almak çok yaygındır. Bazı kadınlar beş kilo kadar kilo aldıklarını bildirmişlerdir. Kişiler zaman zaman kilo aldığını veya kilo veremeyeceğini hissedebilirler ve bunun için regl dönemlerini takip etmeleri, bu dönemde böyle bir kilo alımı olup olmadığını gözlemlemeleri gerekir. Şayet adet döneminde kilo alındığı fark ediliyorsa, değişime uyum sağlamak için diyeti değiştirmemeleri gerekmektedir çünkü adet sırasında kazanılan su ağırlığı, süre sona erdikten sonra ortadan kalkmaktadır.
Kadınlar yaşlandıkça kilo alımı ve kilo verme zorluğu da yaygındır. Yapılan birçok çalışma, kilo alımının perimenopoz, menopoz ve menopoz sonrası gerçekleşen değişiklikler nedeniyle meydana geldiğini bildirmiştir. Ancak kilo alımının kesin nedeni tartışmalıdır. Bazı araştırmacılar hormonal değişikliklerin kadınların midsectionlarında kilo almalarına neden olduğunu bulmuşlardır. Bazı çalışmalar ise kadınların menopoz çevresindeki yıllarda kilo veremediklerini hissettirebilecek daha yavaş bir metabolizma yaşadığını bildirmektedir. Ancak diğer araştırmacılar, menopoza bağlı olarak atfedilen fiziksel değişikliklerin ve kilo artışının, genellikle orta yaşlarda meydana gelen yaşam tarzı değişiklikleriyle ilgili olabileceğine dikkat çekmektedirler. Bir çalışmada, araştırmacılar menopozla aktif kalan kadınların çok az kilo alıp almadıklarını bulmuşlardır. Bu, kilo alımının hormonlardaki bir değişiklikten ziyade aktivitedeki bir azalmadan kaynaklanıp kaynaklanmadığını sorgulamalarına neden olmuştur.

Kilo Kaybı Zorlaştıran Temel Tıbbi Koşullar

Kilo alımına neden olabilecek veya kilo vermeyi zorlaştıran bazı tıbbi durumlar ve ilaçlar vardır. Bu koşullardan bazıları şu şekildedir:

Cushing Hastalığı veya Cushing Sendromu

Cushing Sendromu, vücut çok fazla kortizol yaptığında ortaya çıkmaktadır. Bu durum kadınlarda erkeklerden daha yaygındır ve prednizon gibi bazı kortizon benzeri ilaçlar alarak ortaya çıkabilir. Cushing Hastalığı, kortizoldeki artışın, hipofizdeki bir tümör nedeniyle meydana geldiği zamandır. Gövde, baş ve boyundaki kilo alımı, Cushing Sendromu’nun en sık görülen semptomlarından biridir. Durum tedavi edilebilir ve doktorlar tarafından değerlendirilmelidir.

Hipotiroidi

Boynun önünde bulunan tiroid bezi, metabolizmayı düzenleyen hormonları üreten sorumludur. Tiroid problemli hale geldiğinde, hipotiroidizm veya düşük tiroid denilen bir durumla sonuçlanır. Kilo alımı oldukça yaygındır ve tiroid düzeyi düşük olan kişiler kilo vermeye çalışmakta zorlanırlar. Bu durum kadınlarda erkeklerden daha yaygındır ve genellikle ilaçla tedavi edilebilir.

İlaçlar

Kortikosteroidler, bazı antidepresanlar ve bazı psikiyatrik bozuklukları tedavi etmek için kullanılan ilaçlar genellikle kilo alımına neden olur veya kilo kaybını zorlaştırır. Ek olarak, bazı diyabetler ve yüksek tansiyon ilaçları da kilo almaya neden olabilir. Kilo verilemiyorsa ve ilacın sorumlu olduğu şüpheleniyorsa, alınan hapların belirli yan etkileri hakkında eczacı ile görüşülmesi gerekir. Ardından, tedavi seçenekleri hakkında sağlık uzmanıyla konuşulması gerekir. Bazı durumlarda, kilo alımı ile mücadelede kullanılabilecek metformin gibi ilaçlar olabilir.
Kilo vermeye çalıştığı zaman, kilo vermenin başarı yolunda duran herhangi bir fiziksel, duygusal veya çevresel engelleri araştırması gerekir. Kilo verme hedeflerine ulaşmak için arkadaşlar aile ve uzmanlardan yardım alınabilir.

Kaynakça:
researchgate.net
semanticscholar.org
amybeardmd.com
tandfonline.com

Yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu

Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This div height required for enabling the sticky sidebar
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :