Kullanım Süresi Dolmuş Yiyecekleri Yerseniz Ne Olur?

Çoğu insan, gıda zehirlenmesi nedeniyle süresi dolan yiyecekleri tüketerek risk almaz. Ancak neredeyse herkes bir noktada bu riski dener. Ve o yiyecekleri tükettiği zaman yaşadığı bağırsak rahatsızlığını konuşmak bile istemez. Fakat aynı zamanda dünyada her yıl çok yüksek miktarda yiyecek israf ediliyor ve bu israfın bir kısmı da hala yenilebilen “süresi dolmuş” yiyecekler. Gıda üreticileri, birilerinin ürünlerini yedikten sonra hastalanmaları durumunda kendilerini korumak için son kullanma tarihlerini koymuşlardır. Ama tek sebep bu değildir. Bu tarih aralığı genellikle üreticinin gıdalarını güvensiz hale gelmediği zaman değil, yiyeceklerinin tadının en iyi olduğunu düşündüğü aralığı ifade eder.
Tüketiciler olarak yemeğimizi hazırlayanların güvenmemiz gerektiği öğretilir. Ancak çoğu zaman bu gıda şirketleri bizim ürünlerini daha fazla satın almamızı istediklerinden dolayı kullanma tarihi geçmiş yiyecekleri atmak zorunda bırakıyorlar. Ne yemenin güvenli olduğuna gelince, biraz bilgi ve sağduyu ile bu güvenlik sağlanabilir. Örneğin yanlış kullanım, yiyeceğin belirtilen tarihten önce bozulmasına neden olabilir. Son kullanma tarihine kadar her zaman atılması gereken yiyecekler de dâhil olmak üzere, süresi dolan yiyecekleri atıp atmamaya karar vermek için kullanabileceğiniz bazı genel gıda güvenliği kuralları aşağıdadır:

Yemeğinizin Güvenli Olup Olmadığını Nasıl Bilirsiniz?

Son kullanma tarihi ne olursa olsun, yiyecek bir dizi faktöre bağlı olarak herhangi bir noktada sönebilir. Genellikle yetersiz soğutma bu bozulmadan sorumludur ve bu bozulma yiyeceği eve getirmeden çok önce olmuş olabilir. Bozulmanın uyarı işaretlerini öğrenmek önemlidir, bu sayede tarladan sofraya kadar olan bütün yolculuğu bilinmese bile, yemeğinizin güvenliğini değerlendirebilirsiniz. Rafa dayanıklı yiyecekler, mümkün olduğunca uzun süre dayanmaları için yoğun şekilde işlenir. Dondurulmuş konserve veya kurutulmuş ürünler son kullanma tarihinden önce büyük olasılıkla yemeye hazırdır. Tek yapmanız gereken bozulma belirtilerini kontrol etmenizdir. Küf ve güçlü bir koku en belirgin bozulma belirtisidir. Aşağıda en çok bilinen gıda maddeleri için bazı özel kurallar verilmiştir.

Balık

Balık, balık gibi kokmalıdır; değil mi? Aslında balık, gerçekten taze olduğunda okyanus gibi kokar. Hafif tatlı ve tuzlu bir aroması olduğu zaman taze olduğunu anlayabilirsiniz. Ancak balıklar bayatladığı zaman kuvvetli ve kötü kokarlar.

Et

Bozulmuş olan et; sümüksü bir tabaya ya da yanardöner parlaklığa sahiptir. Bu kaplama, bakterilerin çoğaldığı anlamına gelir. Ancak, hafifçe grileşen et mutlaka kötü değildir. Aslında beklediğimiz kırmızı renk tonu genellikle, etin amonyakla muamele edilmesinden dolayı ortaya çıkar. Özellikle şarküteri etlerinin raf ömrü çok kısadır, çünkü satın almadan önce şarküteri tezgâhında havaya maruz kalır. Satın aldığımız taze çiğ etlerin çoğunda zaten Salmonella, E. coli veya diğer bakteriler üremiş durumdadır. Güvenlik açısından, etinizi her zaman patojenleri öldürmek için uygun sıcaklıkta pişirmelisiniz. Satın alınmamış ya da 3-5 gün içerisinde tüketilmeyen eti elden çıkarmak en iyisidir.

Konserve Ürünleri

Eğer kutu şişkinse büyük olasılıkla botulizm bakterisi bulaşmış anlamına gelmektedir. Asla şişmiş bir konserve kutusunu açmayın! Delinmiş kutularda muhakkak atılması lazımdır, çünkü delikten giren oksijen bakteri üremesine sebep olur.

Patates

Patates, güneş ışığına maruz kaldığında kabuğunun altında yeşilimsi bir renk tonu oluşur. Bunu yemek sağlıklı değildir, ancak yeşil kısmı soyarsanız patatesler güvenli olabilir. Ayrıca herhangi bir filizlenme olduğu zaman o filiz çıkarılmalıdır. Bir patates bozulmaya başladığında kabuğu kırışık ve dokusu süngerimsi olacaktır. Çürüme lekeleri de görünebilir.

Dondurulmuş Gıdalar

Yiyeceklerde “dondurucu yanması” gerçekleştiğinde, atma zamanı gelmiştir. Bu, yiyeceklerin muhtemelen bir noktada donma noktasının altına düştüğünü ve daha sonra yeniden dondurulduğunu veya uygun şekilde sarılmadığını oksijene maruz kaldığını gösterir. Bu noktada yemek hastalığa neden olmasa bile görüntüsü yeşilimsi tadı ise nahoş olacaktır.

Kullanım Süresi Geçen Tüketilmemesi Gereken Yiyecekler

Bazı yiyecekler diğerlerinden daha fazla bozulmaya meyillidir. Taze ürün ve etin raf ömrü; pirinç, tahıl, cips kurutulmuş gıda, konserve veya donmuş gıda gibi paketlenmiş gıdalardan çok daha kısadır. Son kullanma tarihi geçmemiş olsa bile her zaman bozulma belirtileri için kontrol edilmesi gereken birkaç gıda vardır. Bu gıdalardan bazıları şunlardır:

Taze Orman Meyveleri

Taze çilekler, yaban mersini, ahududu sağlıklı ve taze gibi görünse de aynı zamanda cyclospora adı verilen bir parazit içerir. Bu parazit; toplandıktan, yıkandıktan ve özellikle bir süre ıslak kaldıktan sonra bir meyveyi hızlı ve küflü hale getirmeye başlar. Bir veya iki gün içinde bu meyveleri tüketmediğiniz takdirde meyveler bozulur ve bu meyveleri dondurmanız en iyisidir.

Yumuşak Peynirler

Yumuşak peynirler pastörize edilmemiş sütle yapılır ve Listeria veya E. coli gibi bakteriler içerir. Bu küf lekeleri oluşturan sert peynirlerin, kötü kısımlarını kesildiğinde genellikle hala yenilebilir. Ancak yumuşak peynirlerdeki toksinler, sporları göremeseniz bile, ürüne tam olarak nüfuz eder. Yumuşak peynirler satın aldıktan sonraki 5-7 gün içinde tüketilmelidir.

Brüksel Lahanası

Brüksel lahanası ılık, nemli bir ortamda yetiştirilir ve bu da E. coli ve Salmonella gibi bakterilere karşı duyarlı olmalarını sağlar. Son kullanma tarihinden önce bozulmalarıyla ünlüdürler. Bağışıklık riskiniz varsa veya hamile iseniz, kullanma tarihi geçmişse kesinlikle tüketilmemesi tavsiye edilir. Genellikle sağlıklı insanlar bu Brüksel lahanalarının filizlenen kısımlarını keserek tüketirler.

Yeşil Yapraklılar

Yeşil yapraklı yiyecekler hasattan sonra nakliye, market aşamalarında uzun süre rafta kalırlar. Markette ürün üzerine serpilen suları herkes bilir, bu bazı sebzelerin kurumasını önlemek için önemlidir. Ancak bu su serpme işlemi aynı zamanda bu yeşil yapraklı yiyeceklerin raf ömrünü de kısaltır. E. coli’den kaçınmak için son kullanma tarihi ne olursa olsun, sümüksü olmuş yeşillikleri asla tüketmemelisiniz.
Peki, süresi geçmiş yiyecekleri yerseniz ne olur? Gerçekte bozulmuş yiyecekler, mide bulantısı, ishal ve kusma gibi birçok semptomlara neden olabilir. Bağışıklık sistemi düşük ya da hamile olan insanlar daha büyük risk altındadır ve bazı gıda zehirlenmelerinde ölümler bile meydana gelebilir. Taze yiyecekler alındığında bozulma ve yanma işaretleri konusunda dikkatli olunduğu sürece son kullanma tarihi için çok fazla endişelenmenize gerek yoktur.

Kaynakça:
prevention.com
thisisinsider.com

Yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu

Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This div height required for enabling the sticky sidebar
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :