Zührevi Hastalık Nedir? Türleri Nelerdir?

z2

Tıp literatüründe birçok nedenden dolayı birçok hastalık türü meydana gelir ve nedene bağlı olarak aynı nedenle oluşan hastalıklar bir çatı çerçevesinde sınıflandırılmaktadır. Zührevi hastalık tanımı da bu tür bir sınıflandırmada ana başlık konumundadır.

Zührevi hastalık, vücut içerisinde enfeksiyon oluşturabilecek mikrop türlerinin vücuda cinsel temas yoluyla girmesiyle oluşan hastalıkların genel adına denilmektedir. Bu çatıda ana başlık konumunda bulunan zührevi kelimesi analiz edildiğinde, bu kelime TDK sözlüğünde yer almamakla birlikte alışkanlık olduğu için kullanılan bir kelimedir. Bu kelimenin Türkçe karşılığı ise, cinsel yolla bulaşan hastalıklar anlamındadır.

z

Tıp biliminde cinsel yolla bulaşan hastalıkların ana başlığı için zührevi hastalık başlığı kullanılsa da, bu çatı altında cinsel yolla bulaşmayan hastalıklar da istisna olarak bulunabilmektedir. Bu istisna durum hastalıkları ise, sadece cinsel yollarla oluşmamakla olup, anne emzirmesi, kan alıp verme işlemi ve de uyuşturucu bağımlısı olan kişilerin aynı iğneyi kullanmaları sonucunda oluşabilecek hastalıklar da bu grup altında toplanmış hastalık türlerinde yer almaktadırlar. Bunların dışında, hamile bayanlarda bulunmakta olan bazı Zührevi hastalık türleri de, anne karnında bebeğe geçebilen bir durumdur. Bu nedenle de, zührevi hastalıkların cinsel yolların dışında diğer bazı nedenlerle de oluşabileceği kesinlikle unutulmaması gereken bir durumdur.

Bazı istisnalar dışında cinsel yollarla bulaşan zührevi hastalığın oluşmasında bazı nedenler bulunur. Aslında bu nedenler canlılar için zararlı olan mikroskobik boyutlardaki canlılardır. Bu canlılara örnek verilecek olunursa eğer, tek hücreli parazitler, mantarlar, bakteriler ve virüsler sayılabilmektedir. Bu tür hastalıkların oluşmasına bu sayılanların dışında bu türdeki bazı canlılar da neden olabilmektedir.

Zührevi hastalık tanımı bir ana başlık olmakla birlikte, bu başlık içerisinde toplanmış olan hastalık türleri de bazı dallara ayrılmaktadırlar. Bu dallara ayrılma işlemi ise, hastalığın kaynağı olan mikrobun türüne göre meydana gelir. Bu dallar, en genel hatlar olmak üzere dört temel kısma ayrılırlar. Bu temel kısımlar, bakteriyel, parazit, tek hücreli ve de virüs kaynaklı yani viral gruplarıdır. Zührevi hastalıkların oluşmasına neden olan canlılar arasında, bitler de bulunabilmektedir. Çünkü bitler bir parazit türünü temsil etmektedirler. Bit dışında bazı böcekler de ölümcül boyutlarda olabilen zührevi hastalıkların oluşmasına neden olabilmektedirler. Bu böcek türlerinin yapısı ise, bu böcekler eklembacaklılar grubunda yer alırlar ve bu böceklere uyuz böcekler de denilmektedir. Bu tür böceklerin zührevi hastalık oluşturma nedeni ise, bu böceklerin kan yoluyla beslenmeleri gösterilmektedir.

3503_zh1

Zührevi hastalığın bir alt dalı olan virüs kaynaklı oluşan zührevi hastalıklara örnekler verildiğinde karşımıza AIDS, Hepatit B, genital bölgede oluşabilen bazı çıbanlar, cinsel organlarda görülebilen bazı kanser türleri ve de Herpes Simpleks gibi hastalıklar çıkmaktadır. Kanser türleri arasında yer alan makat ve rahim kanserleri de, virüs kaynaklı cinsel yolla ya da kan temasıyla oluşan bir diğer hastalıklardır.

Bir diğer zührevi hastalık alt dalı olan bakteri kaynaklı zührevi hastalıklara örnek verildiğinde, Frengi, Donovanoz, kasık mantarı, NGU, Bel soğukluğu, Şankroid ve de Klamidya enfeksiyonu gibi hastalıklar karşımıza çıkar. Özellikle belsoğukluğu ve Frengi gibi hastalıkların oluşma kaynağı olan bakteriler, cinsel yolun birçok yöntemiyle kişilere bulaşabilmektedir. Aynı zamanda zührevi hastalıkların bulaştığı cinsel temaslar da farklılıklar gösterebilmektedir.

Zührevi hastalıklar, oral, anal ya da oral yollarla kişilere bulaşabilmektedir. Zührevi hastalıklardan korunmanın en etkili yolu ise öncelikli olarak tek eşliliktir. Aynı zamanda cinsel temaslar sırasında korunmak, zührevi hastalık riskini de oldukça azaltan bir durumdur. Bu nedenle cinsel temaslara oldukça önem verilmeli ve bu konuda bilinçli olunarak hastalık riski en aza indirgenmelidir.

Yazar: Erdoğan Gül