Bilgiustam
Türkiye'nin Bilgi Sitesi

Doğru ve Yanlış Anılarda Dopaminerjik Modülasyonu

0 35

Son zamanlarda yapılan bazı araştırmalar, sahte bellek ve onun mekanizmalarını araştırmaktadır. Gerçek anılar, geçmişte çizime, bilgilerin geri alınmasına, geçmiş olayları hatırlamaya ve bunları yeni bilgilerle yeniden birleştirerek (yeniden düzenleyerek) bu öğeleri yeni bir bellek oluşturarak yeniden kodlamaya bağlıdır. Ancak bazen bu sistemdeki arızalar, yanlış bellek oluşumuyla işbirliği yapan bellek hatalarına yol açar. Bu yazıda, yanlış belleğin agonist ve antagonist modülasyonunun olası mekanizmaları olarak bazı nörofarmakolojik yönler hakkında bilgiler bulunmaktadır.

Gerçek Anıların Dopaminerjik Modülasyonu

Prefrontal korteks, maymunlarda ve insanlarda nörogörüntüleme ve nörofizyoloji çalışmalarında gözlemlenen, işleyen belleğin aracılığında önemli bir rol oynar. Çalışmalar yürütücü işlevlerin, işleyen belleğin ve duygunun dopaminerjik modülasyonunu göstermiştir. Maymunlarla yapılan çalışmalar, prefrontal kortekste dopamin D 1 reseptörlerinin aktivasyonunun, çalışma belleğinin ekspresyonu için gerekli olduğunu göstermiştir. Ayrıca, insanlarda, dopamin D 1 reseptörünün işleyen bellek ile baskın rolüne dair kanıtlar vardır. Bununla birlikte, dopaminerjik D olan diğer çalışmalar 2 reseptör antagonistleri ve agonistleri ayrıca insanlar ve maymunlar bellek çalışma rol oynadığını göstermiştir. Takahashi ve arkadaşları, hipokampal D göre 2 reseptörleri, aynı zamanda, yönetici işlevler ve sözel akıcılık özelliklerde rol oynamıştır.
Çalışmalar, özellikle dopamin D rol oynadığı gösterilmiştir 2 çalışma belleği, yönetici fonksiyonlar reseptörleri, bellek kapasitesi, seçici dikkat çalışma ve kaymayı etkilemketedir. Çalışmalar, dopaminerjik D 1’inve D, 2 reseptörleri tamamlayıcı fonksiyonları [olduğunu göstermiştir. İnsanlarda epizodik belleğin dopaminerjik modülasyonu gözlenmiştir. D bağlanma azalmış 2 hipokampus dopaminerjik reseptörler Alzheimer hastalarında [bellek performansının ve öğrenme bozukluğu bozukluklar dahil olmuştur ve deneysel hayvanlarda [izlenmiştir. Dikkat mekanizmalarına, yürütücü işlevlere ve çalışma belleğine dopaminin dahil olduğunu doğrulamayı amaçlayan insanlarda ve hayvanlarda birçok çalışma vardır. Ödül ve bağımlılık mekanizmalarına atıfta bulunurken dopamin ve duyguyu içeren literatür bol olsa da, dopaminerjik reseptörlerin duygusal epizodik bellek üzerindeki etkisini değerlendiren az sayıda çalışma vardır.Doğru ve Yanlış Anılarda Dopaminerjik Modülasyonu
Parkinson hastalığı, şizofreni, otizm, dikkat eksikliği, Huntington hastalığı ve frontal lob lezyonları gibi bazı nörolojik ve psikiyatrik patolojiler duygusal süreç bozukluklarına sahiptir. Tüm bu patolojiler, dopaminin duyguya katılımını öneren dopaminerjik sistemi içerir. Dahası, duygusal süreçler farklı yapılara bağlıdır; bunların çoğu dopaminerjik innervasyona sahip limbik sistemi içerir. Birçok biyokimyasal, farmakolojik ve nörogörüntüleme çalışması, duyguya dopaminerjik katkı fikrini güçlendirir. Parkinson hastalığı ile ilgili bir çalışma, dopaminerjik sistemin anormal durumunun amigdalanın normal işleyişini tehlikeye attığını göstermektedir. Bazı çalışmalar, dopaminerjik D katılımını göstermektedirç. (2 duygusal bellekte reseptörleri)
Çeşitli nörotransmiter sistemlerine etki eden belirli ilaçların duygusal uyaranlar için hafızanın işleyişi üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi önemlidir, çünkü sağlıklı insanlar duygusal bölümleri duygusal içeriği olmayan bölümlerden farklı şekilde işlerler. Bu genellikle duygusal olayların geri alınma olasılığının nötr olaylardan daha yüksek olmasıyla sonuçlanır. Duyguların epizodik hafızanın performansını etkilediği bulgusu, bazı araştırmacıları duyguların sahte anıların üretimi üzerindeki etkisini araştırmaya yöneltmiştir. Bu araştırmalar, belki de kullanılan çeşitli yöntemlerden kaynaklanan farklı sonuçlar sunsa da, hepsi duygunun sahte anıların göstergelerine müdahale ettiğini öne sürmektedir.

Sahte Anıların Dopaminerjik ve Diğer Nörotransmiter Sistem Modülasyonu

Antipsikotikler haloperidol ve sülpirittir, hem dopamin D kullanılarak iki çalışmada 2 ilaçların yanlış bir bellek oranlarını artırmış ancak gerçek bellek üzerinde etkisi olduğu gözlemlenmiştir, bunlar sahte anı dopaminerjik modülasyonu değerlendirmek üzere ayarlanmış reseptör antagonistleridir. Sahte anıların üretimi üzerindeki diğer nörotransmiter sistemi etkileri, dekstroamfetaminler, Δ (9) -tetrahidrokanabinol (THC) ve benzodiazepinler (diazepam ve lorazepam) ile yapılan denemelerde incelenmiştir. Kafein ve alkolün gerçek ve yanlış anılar üzerindeki etkisi de araştırılmıştır.
Ballard dekstroamfetaminin (AMP) hafızaya erişim sırasında hataları artırdığını gözlemlemiştir. Başka bir çalışmada aynı yazar, AMP’nin plaseboya göre hafızayı doğru ama yanlış değil, ancak AMP’nin THC’ye kıyasla yanlış hafızayı artırdığını bulmuştur. 1999’da Blair ve Curran, diazepam’ın seçici olarak deneklerin öfkeli ifadeleri tanıma yeteneğini bozduğunu, ancak yüzdeki diğer duygusal ifadelerin tanınmasını etkilemediğini gözlemlemiştir. Bir çalışma, diazepam ve lorazepamın yanlış olmayan, doğru anılarla ilişkili bilinçli hatırlamayı bozduğunu göstermiştir. Kafein, liste kelimeleri ve kritik cazibeler arasındaki bağlantıların gücünü artırıyor gibi görünmekte ve böylece hem gerçek hem de yanlış anıları güçlendirmektedir.Doğru ve Yanlış Anılarda Dopaminerjik Modülasyonu
2012’de başka bir çalışma, ecstasy gibi çoklu uyuşturucu kullanıcılarının kullanmayanlara göre daha fazla yanlış pozitif yanıtları gözlemlemiştir. Uzun süreli ecstasy kullanımının artan sıklığı, kodlamadan önce sindirildiğinde anılarla olumlu bir şekilde ilişkilendirildi. Ancak farklı bir şekilde, amfetamin geri alınmadan önce yutulduğunda yanlış tanımanın arttığını doğruladı. Aksine, alkol anlamsal aktivasyonu azaltarak sahte anılarda düşüşe ve genellikle plaseboda görülen yanlış anıların reddedilmesinde azalmaya yol açar. Alkolün ikinci etkisi, kodlamada oluşturulan izleme süreçlerini bozma kabiliyetinden kaynaklanıyor olabilir. Milani ve Curran, düşük dozun yüksek doz alkol ile yanıltıcı hafızanın hatırlayıcı deneyimi üzerindeki etkisini karşılaştırmıştır.
Her iki tedavide de yüksek düzeyde yanlış hatırlama ve tanıma buldular ve küçük bir alkol dozunun çok fazla yanlış bellek ölçümünü değiştirmediğini, ancak hatırlama ve bilme yanıtları açısından anımsama deneyiminin modelini değiştirdiğini doğruladılar. Spesifik olarak, yanlış tanımalara (kritik cazibeler) yönelik hatırlama yanıtlarının seviyesini artırmıştır. Bir otobiyografik çalışma, plaseboya kıyasla lorazepamın, hem gerçek hem de yanlış anılar için “hatırlama” tepkileri ile değerlendirildiği üzere bilinçli hatırlama düzeylerini artırdığını ve geçmiş olayların kişisel önemi ve duygusal yoğunluğunun fazla tahmin edilmesine neden olduğunu bildirilmiştir.Doğru ve Yanlış Anılarda Dopaminerjik Modülasyonu
Duygu, nötr içerik olaylarına kıyasla gerçek hafıza performansını kolaylaştırır. Bununla birlikte, olumsuz duygusal içerikli, salınan stres ve kortizol seviyesinin yüksek olduğu durumlarda, bunun tersi gerçekleşmelidir; yani algılama ve hafıza gibi süreçlerin performansında bir bozulma var. Bu mekanizma, ters “U” eğrilerinden biri ile bir grafikte gösterilebilir. Bu yüksek stres durumları, eğrinin azalan kısmında temsil edilecektir; bu, duygunun kodlama üzerinde kolaylaştırıcı bir etkiye sahip olduğu anlamına gelir, ancak duygu seviyesi abartılıysa, etki tam tersidir. Muhtemelen, aşırı stresli durumlarda, yüksek düzeyde dikkat ve uyarılma ile, çevresel (ilgisiz) uyaranların işlenmesine zarar verecek şekilde olayın ilgili uyaranlarının (merkezi yönler) abartılı bir şekilde işlenmesi gerçekleşir. Kodlama sırasındaki bu dengesizlik, bazı bellek izlerinin yeniden kodlanması sırasında hatalar yoluyla yanlış anıların oluşumunu kolaylaştırabilir.
Bu araştırmanın yazarlar tarafından önerilmiştir sahte anı dopaminerjik modülasyon bazı olası mekanizmalar Kortikostriatal hipokampüs-prefrontal D ile hafıza / yönetici fonksiyonlar çalışma dopamin etkisi (1) olacaktır. 2 Ge ile dopaminerjik modülasyonu, (2) 2 dopaminerjik modülasyonu amigdala’nın duygusal olarak yüklü uyaranlara tepkisi ve (3) karar verme sürecinin dopaminerjik modülasyonu (striatum yoluyla). Diğer nörotransmiterler yoluyla kodlamadaki diğer olası başarısızlıklar da yanlış bellek oluşumuna katkıda bulunabilir. Ancak diğer nörotransmiter sistemlerinin sahte anıların üretimindeki rolü kadar kesin mekanizmaları da gelecekte açıklığa kavuşturulmayı beklemektedir.
Reseptörlerin aktivasyonu (agonizm) veya blokajı (antagonizma), uyaranın duygusal yargısı üzerinde farklı etkilere sahip olabilir ve incelenen ilaca ve sisteme bağlı olarak gerçek veya yanlış anıları uyarabilir veya bozabilir. Sahte anıların incelenmesi, nöropsikolojik rehabilitasyonun yeni yöntem ve araçlarının gelecekte önerilebileceği bir şekilde henüz açıklığa kavuşturulamayan birçok soruyla olağanüstü derecede büyüleyici olan zorlu bir sinirbilim alanıdır.

Kaynakça:
https://psycnet.apa.org/record/2016-14600-001
http://repositorio.unifesp.br/handle/11600/57780

Yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu

Bunları da beğenebilirsin

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Bu web sitesi deneyiminizi geliştirmek için çerezleri kullanır. Bununla iyi olduğunuzu varsayacağız, ancak isterseniz vazgeçebilirsiniz. Kabul etmek Mesajları Oku