İdeal Kalp Hızı Nedir?

Kalp hızı, bir bireyin genel sağlığını değerlendirmeye yardımcı olur. Kalp hızı yaşa, cinsiyete, fiziksel aktiviteye ve kişinin yaşam tarzına göre değişmektedir. Sağlıklı bir kalp, sağlıklı ve aktif bir hayat sağlar. Daha fazlasını öğrenmek için okumaya devam edin.

Kalbin bir dakika içinde kaç kez attığı ya da kasıldığı “kalp hızı” olarak bilinir. Bildiğiniz gibi kalp sağlığı; yaş, cinsiyet, aktivite seviyesi, genel sağlık gibi çeşitli faktörlere bağlıdır. Erkek, kadın, çocuk, bebekler için ideal kalp hızı farklıdır. Genel sağlık durumunu kontrol ederken veya herhangi bir sağlık sorununun teşhisini onaylarken, doktorlar önce bir kişinin kalp atış hızını kontrol ederler. Yaş ve cinsiyet için tavsiye edilen kalp hızına bakılarak, herhangi bir anormal kalp pompalama belirtisinin olup olmadığını tespit etmek kolaydır.

Bir kişinin kalbinin dakikadaki maksimum kasılma sayısına “maksimum kalp atış hızı” denir. Dinlenme kalp atış hızı ise kişi dinlenirken hesaplanır. Çalışan kalp hızı, egzersiz sırasında veya sıkı bir egzersizi takiben hemen hesaplanır. Egzersiz sırasında farklı zamanlarda ölçülen kalp hızlarının ortalaması ise, ortalama kalp hızı olarak adlandırılır. Egzersizden iki dakika sonra ölçülen iyileşme kalp hızı ise, fitness seviyenizi değerlendirmek için kullanılabilir. Örneğin egzersiz yaparken ölçülen kalp hızınız 155 ise bu değer çalışan kalp hızınızdır. Egzersizi bıraktıktan sonra kalp hızınız 95′ e düştüğünde ise bu değere iyileşme kalp hızı denilmektedir. Doktor tarafından denetlenen stres testi, çeşitli kalp hızı türlerini hesaplamanıza yardımcı olur. Genellikle nabız yardımıyla ölçülür.

Maksimum Kalp Hızı Nasıl Hesaplanır?

Aşağıdaki formüller maksimum kalp atış hızınızı hesaplamanıza yardımcı olur. Bu formüller sadece yetişkinlere uygulanabilir. Kalıtsal özelliklerde ve egzersiz eğitiminde farklılık olabileceği için dakikada +-10-15 atım kadar bir farklılık meydana gelebilir.

Kadınlar: 226 – yaşınız = “yaşa göre düzeltilmiş maksimum kalp atış hızı”

Erkekler: 220 – yaşınız = “yaşa göre düzeltilmiş maksimum kalp atış hızı”

Maksimum kalp atım hızınızı bilerek, en etkili düzeyde egzersiz yapabilirsiniz.

İdeal Kalp Hızı

Sabah uyandığınız zaman 10 dakika kadar dinlenin ardından radyal nabzınızı (bileğinizden) ya da karotis nabzınızı ( boynunuzdan) hesaplayın. 10 saniye boyunca kaç kere nabız aldığınızı hesaplayıp 6 ile çarparak dakikadaki nabız sayınızı bulabilirsiniz. Bu sayı aynı zamanda normal kalp hızınızı verecektir. Yani kalbininizin bir dakika içinde kaç kez attığını hesaplamış olucaksınız.

Bulduğunuz sayıyı, yaşınız için uygun olan ideal kalp hızı ile karşılaştırın. Yetişkinler için ideal kalp hızı 60-70 arasındadır. Yarış bisikletçisi olan Lance Armstrong ise 30-35 arasında değişen inanılmaz bir kalp hızına sahipti. Vücudunuz ne kadar formda ise kalp, kanı vücudun her yerine daha verimli pompalayabilir. Etkin bir kalp, özellikle de dinlenirken dakikada daha az sayıda kasılmaktadır. Daha yüksek bir kalp hızı seviyesi, kalbin kanı vücuda pompalaması için ne kadar çok çalışmak zorunda olduğunu gösterir. Kalbin dakikada 100′ den fazla kasılmasına “taşikardi” denilmektedir. Bir kişinin ortalama kalp atış hızı 60’dan düşük olduğunda, durum “bradikardi” olarak bilinir.

Yetişkinlerde ortalama kalp hızı 65-80 arasında değişmektedir. Egzersiz sırasında ortalama kalp hızınız, maksimum kalp hızınızın %50-60ı kadar olacaktır. Örneğin eğer 30 yaşındaysanız, maksimum kalp hızınız 190 civarında olacaktır, ortalama kalp hızınız ise diğer sağlık faktörlerine bağlı olarak yaklaşık 80 civarında olacaktır.

Normal Kalp Hızı

Fetus: Fetüs için normal kalp hızı, 110 ila 180 arasındadır ancak günün farklı saatlerinde dalgalanabilir ve yaklaşık 190’a kadar yükselebilir. Gebeliğin ilk üç ayında fetüsün düşük kalp hızına sahip olduğu farkedilmiştir.

Çocuklar: 1-10 yaş arasındaki çocuklar için normal kalp hızı, 70 – 120 arasındadır. Yaş arttıkça kalp atış hızının giderek azaldığı bir gerçektir. 5 yaşın altındaki çocuklar için normal kalp hızı 95 – 140 arasında iken, 5 yaşın üstündeki çocuklar için 80- 120 arasındadır.

Erkekler: Yetişkin bir erkek için normal kalp hızı yaklaşık 70′ dir, ancak 60 – 100 arasındaki kalp hızı yetişkin bir erkek için sağlıklıdır. İyi eğitilmiş sporcuların normal kalp hızı değerinin fitness seviyesine bağlı olarak 40 – 60 kadar düşük olabileceğini bilmek şaşırtıcı olabilir. Normalde erkekler kadınlardan daha yavaş kalp atış hızına sahiptir.

Kadınlar: Kadınlar için normal kalp hızı 70-80 arasındadır. Ancak hamile kadınlarda 85-90 gibi artmış kalp atım hızı gözlenebilir. Kadınlarda 60-90 arasında değişen kalp hızının normal kabul edilebileceği söylenebilir.

Egzersiz: Egzersiz sırasında kalp hızınız, maksimum kalp hızının %55-80′ kadar olmalıdır.

Anormal kalp hızı altta yatan bir kalp hastalığının bir semptomudur. Kalp hızını önerilen normal aralıkta tutmanın sağlıklı yaşam için çok önemli olduğu açıktır. Düzenli aralıklarla bir doktora görünmek bu nedenle çok önemlidir.
Kaynakça:
buzzle.com/articles/ideal-heart-rate.html

Yazar: Tülay Arsoy